🗯 شهریور 1357 بود. محمدرضا شاه برای اینکه مخالفای حکومت خودش رو آروم کنه، جعفر شریفامامی رو نخستوزیر اعلام کرد. اون فضای فعالیتهای سیاسی رو کمی باز کرد؛ سانسور مطبوعات رو کم کرد و همچنین از دولتهای قبل از خودش انتقاد میکرد. ولی همۀ این اقدامات دیر انجام شده بود. حکومت پهلوی مدتها پیش از شهریور 57 باید چنین کارهایی رو انجام میداد. چنین اصلاحاتی معترضین رو آروم نمیکرد. نظامیها به محمدرضا پهلوی راهحل نظامی رو پیشنهاد کردن؛ پذیرفته شد. 16 شهریور حکومت نظامی اعلام شد و 17 شهریور کشتاری توی تهران رخ داد که تو تاریخ 250 سالۀ این شهر بیسابقه بود. تعداد کشتهها دقیقاً معلوم نیست؛ اما بعضیا حدس میزنن حدود 90 نفر در این روز کشته شدن.
🗯 تیمسار اویسی (فرماندار نظامی تهران) همون روز بیانیه داد و این بیانیه تو روزنامۀ اطلاعات 18 شهریور 57 منتشر شد. تو بخشی از این بیانیه اومده:
"امروز صبح در میان تظاهراتکنندگان تعدادی معلومالحال آشوبطلب که با توجه باعمال مرتکبه روشن است با پول و نقشه خارجی عمل کرده و از پشتیبانی بیگانگان برخوردار هستند با مواد آتشزا بنام کوکتل مولوتف مشعلهای افروخته نارنجک و تیراندازی با سلاحهای مختلف و کارد و چاقو در نواحی مختلف شهر با اغفال مامورین مبادرت به تعرض به جان و مال مردم نموده و چندین محل را به آتش کشیده و با هجوم و تعرض به مامورین و سربازان تعدادی سرباز را با تیراندازی و کارد مجروح کرده از پای درآوردند و هر چند مامورین جهت متفرق کردن آنان اخطار نمودند نه تنها اعتنایی نکردند بلکه به تجری خود افزوده، بسوی مامورین حملهور شدند در این موقع مامورین ناچارا در جهت ماموریت و وظائف قانونی خود و بمنظور برقراری نظم و امنیت مبادرت به تیراندازی نموده و مهاجمین را متفرق و تعدادی از آنها را دستگیر و تسلیم مقامات قانونی کردند."
🗯 این بیانیۀ تیمسار اویسی برای من جالبه. اون معترضین 17 شهریور 57 رو "تعدادی معلومالحال آشوبطلب" معرفی میکنه که قصدشون "تعرض به جان و مال مردم" بود. یعنی منظور اویسی این بود که اونایی که توی خیابون بودن، مردم نبودن. اینا مردم نبودن؛ مردم یه عدۀ دیگهای هستن. مردم اونایی بودن که مورد تعرض این افراد داشتن قرار میگرفتن. وگرنه مردم که به حکومت پهلوی اعتراض نمیکنن. احتمالاً تیمسار اویسی بر این عقیده بود که مردم فقط اونایی هستن که تو سالگرد "قیام ملی" 28 مرداد، بازگشت مجدد سلطنت محمدرضا شاه رو جشن میگیرن.
✅ نقد و نظر:
@Ali_soltanzadeh@philosophycafe