☀️دیدرو مردی برای تمام فصول روشنگری☀️📄دنی دیدرو ۵ اکتبر ۱۷۱۳ در لانگر فرانسه متولد شد. او نویسنده و فیلسوف فرانسوی عصر روشنگری است. پدرش در زمینهی ساخت و فروش آلات برنده فعالیت داشت و در تجارت مردی موفق بود. دیدرو تحصیلات اولیه خود را نزد عالمان فرقهی یسوعی طی کرد و در همین دوره بود که به مطالعه کتاب علاقهمند شد و در این میان آثار کلاسیکی مانند هوراس و هومر نزد او محبوبیتی خاص پیدا کرد. دیدرو در سال ۱۷۳۲ با اخذ درجهی فوقلیسانس در رشتهی ادبیات و فلسفه از دانشگاه پاریس فارغالتحصیل شد و با اینکه پدرش او را به تحصیل در رشتهی پزشکی و حقوق توصیه میکرد او اکثر وقت خود را صرف مطالعهی کتاب و تفریحات شبانه میکرد. با توقف حمایتهای مالی پدر، دیدرو بهناچار در دفتر کار وکیلی به نام کلمان دوریس مشغول به کار شد و با گذشت دو سال کار در دفتر وکالت را رها و در یک کتابفروشی کار خود را آغاز کرد. پس از ۱۰ سال زندگی به سبک و سیاق خود در سال ۱۷۴۳ با آنه آنتوانت دیدرو ازدواج کرد و برای تأمین مالی خانواده به ترجمهی متون ادبی از زبان انگلیسی به فرانسه روی آورد.
پس از چندی زندگی مشترک آنها طعم تلخی به خود گرفت که سرآغاز آن جملهای بود که آنتوانت بر زبان آورد: «من کتابی را که در تعالی روح آدمی تأثیری نداشته باشد حاضر نیستم حتی لمس کنم»؛ و دیدرو در مقابل برای تغییر عقیده او تنها آثار ادبی سطح پایین را برایش میخواند. در خلال همین کشوقوس بود که دیدرو دل به بانوی دیگری به نام مادلن دو پوئیزیو باخت که نویسندهای توانا بود و بهترین اثرش با نام شخصیتها طی رابطهاش با دیدرو پدید آمد. در طول تمام این دوران او رابطهای نامشروع با سوفی والاند داشت که تا پایان عمرش ادامه پیدا کرد و نامههای او به «سوفی» بهعنوان مستندترین مدارک زندگی شخصی او بهشمار میرود که حاوی اطلاعات مهمی دربارهی طرز تفکر شخصی و همچنین اندیشههای آن دوره است.
📗دنی دیدرو که از اوایل دهه ۴۰ بهعنوان مترجم کار خود را آغاز کرده بود در طول این دوران «دیکشنری پزشکی» رابرت جیمز و آثار متنوع دیگری را به زبان فرانسه برگرداند. در سال ۱۷۴۶ او کتابی فلسفی نگاشت که مجموعهای از کلمات قصار و حکیمانه نیز بهشمار میآید. تمام نسخههای این کتاب بهواسطهی عقاید ضدمسیحی آن به دست پارلمان پاریس سوزانده شد. دنی دیدرو در سال ۱۷۴۹ در کتابی با عنوان نامهی یک کور به طرح پرسشی دربارهی وجود خدا پرداخت و به همین دلیل سه ماه به زندان افتاد. در ژوئیه ۱۷۴۹ با پُر شدن زندان به استیل او را به زندان دیگر در وینسنس منتقل کردند. دیدرو در جایی مینویسد: «فاصله بین تعصب و بربریت گامی بیش نیست.»
دنی دیدرو دوستان فیلسوف زیادی داشت که بهترین آنها ژان ژاک روسو بود که دوستی این دو در سال ۱۷۵۷ پایان یافت. دنی دیدرو در ۳۱ ژوئیه ۱۷۸۴ از بیماری نفخ و ورم در پاریس درگذشت. او اندیشمند یکتای قرن خود بود که شهرتش در سایه نبوغ اندیشمندان معاصرش ولتر و روسو تاحدی رنگ باخت.
او از اوایل سال ۱۷۴۵ تا اواخر ۱۷۷۲ بهعنوان سردبیر و سرپرست گروه تدوینکننده دائرهالمعارف جامع مشغول به کار بود. در اوایل از همکاری ریاضیدان همدوره خود ژان لو رون دالامبر نیز بهرهمند بود که بعدها با اعلام اینکه ریاضیات از زیستشناسی و علوم دیگر مهمتر و ریشهدارتر است از گروه کنارهگیری کرد. مقدمهای که دالامبر بر این دانشنامه نوشتهاست از اسناد مهم دورهی روشنگری محسوب میشود. دنی دیدرو بیش از ۲۶ سال از عمر خود را صرف این اثر عظیم ۲۸ جلدی کرد و در نهایت ۱۷ جلد آن بهصورت متن و ۱۱ جلد آن شامل تصاویر منتشر شد که به معرفی دستاوردهای گوناگون بشر در طول تاریخ میپردازد. در کنار اطلاعات مختصر و مفیدی که در این مجموعه در زمینهی تمام علوم نظری آمدهاست در بخش دیگر نویسنده به مخالفت با قدرت و صلاحیت رهبری کلیساهای کاتولیک میپردازد. آثار ادبی، عقیدتی و فلسفی دیدرو بهواسطه اندیشههای متفاوتش با آنچه در آن روزگار متداول بود یا قبل از انتشار ضبط میشد یا سوزانده میشد؛ از همین رو او اشتیاقی برای انتشار آن دسته از آثارش که به بیان اندیشههایش میپرداخت نداشت؛ تا جایی که بسیاری از نوشتههایش پس از مرگش پیدا و منتشر شدند. او در یکی از آثار خود بهشدت از سیاستهای استعماری و بردهداری روزگار خویش انتقاد میکند و به همین واسطه کتابش تا ۴۰ سال در انتظار انتشار میماند.
📘این فیلسوف بزرگ در سال ۱۷۶۵ تمام کتابخانه خود را به کاترین دوم امپراتور روسیه فروخت. کاترین بهایی سخاوتمندانه و بیش از انتظار دیدرو پرداخت و مقرر نمود کتابخانه در زمان حیات دیدرو در اختیار خود او باقی بماند و تنها پس از مرگش به سنپترزبورگ منتقل گردد. دیدرو سال ۱۷۷۳ سفری یکساله به سنپترزبورگ کرد تا شخصاً از کاترین دوم تشکر کند و در طرح اولیه دانشگاه بزرگ روسیه شرکت کند.
@cafe_andishe95