نویسنده یادآوری می‌کند که در شوک‌های نفتی گذشته نیز کشورها نظام انرژی خود را بازسازی کرده‌اند. بحران نفتی دههٔ ۱۹۷۰ باعث شد برزیل برای استقلال انرژی سرمایه‌گذاری عظیمی روی سدهای برق‌آبی و سوخت اتانول نیشکر انجام دهد.
امروز بیش از ۸۰ درصد خودروهای برزیل می‌توانند هم با بنزین و هم با اتانول کار کنند و شبکهٔ برق این کشور تقریباً ۹۰ درصد از برق‌آبی، باد و خورشید تأمین می‌شود.
به اعتقاد نویسنده، بحران هرمز نیز موج تازه‌ای از استقلال انرژی را ایجاد خواهد کرد. برخی کشورها به سوخت‌های فسیلی بیشتر رو آورده‌اند؛ مثلاً فیلیپین و تایلند مصرف زغال‌سنگ را افزایش داده‌اند. اما همزمان سرمایه‌گذاری عظیمی در انرژی‌های تجدیدپذیر نیز آغاز شده است:
● ویتنام ده‌ها پروژهٔ بزرگ بادی و برق‌آبی تصویب کرده،
● تایلند برنامهٔ خورشیدی خانگی را احیا کرده،
● اندونزی قصد دارد طی سه سال ۱۰۰ گیگاوات ظرفیت خورشیدی جدید بسازد و همهٔ خودروها را در آینده برقی کند.
■ چرا چین سود می‌برد؟
این سرمایه‌گذاری‌ها عمدتاً به سود چین خواهد بود. پکن دهه‌هاست تریلیون‌ها دلار در تولید تجهیزات انرژی پاک سرمایه‌گذاری کرده و اکنون بزرگ‌ترین تولیدکنندهٔ پنل خورشیدی، باتری و خودرو برقی در جهان است.
شرکت‌های چینی مانند:
● CATL
● BYD
● Sungrow
در طول بحران رشد ارزش بازار بزرگی داشته‌اند. فروش BYD در جنوب‌شرق آسیا رکورد زده و شرکت‌های دولتی چین پروژه‌های عظیم خورشیدی در منطقه اجرا کرده‌اند.
نظرسنجی مؤسسهٔ ISEAS – Yusof Ishak Institute نیز نشان می‌دهد که نخبگان جنوب‌شرق آسیا اکنون چین را شریک ابرقدرتی ترجیحی خود می‌دانند و نگرانی اصلی‌شان رهبری دونالد ترامپ است.
■ نتیجه‌گیری نویسنده
آمریکا امیدوار است با صادرات بیشتر نفت و گاز از بحران سود ببرد، اما نویسنده معتقد است پیشنهاد چین جذاب‌تر است؛ زیرا انرژی‌های تجدیدپذیر به گلوگاه‌های ژئوپولیتیکی مثل تنگهٔ هرمز وابسته نیستند. خورشید و باد را نمی‌توان محاصره کرد.
کشورها اکنون عملاً تجربه می‌کنند که وابستگی به سوخت فسیلی چه معنایی دارد:
● سهمیه‌بندی،
● تعطیلی صنایع،
● کاهش روزهای مدرسه،
● بحران بودجه،
● و فلج سیاسی.
به همین دلیل، برای بسیاری از کشورهای جنوب جهانی، درس اصلی این جنگ چنین است:
«حاکمیت ژئوپولیتیکی بدون توانایی تولید انرژی داخلی ممکن نیست.
نوشته:
Benjamin H. Bradlow
۱۱مه ۲۰۲۶
برای خاورمیانه،
امروز بیش از ۸۰ درصد خودروهای برزیل می‌توانند هم با بنزین و هم با اتانول کار کنند و شبکهٔ برق این کشور تقریباً ۹۰ درصد از برق‌آبی، باد و خورشید تأمین می‌شود.
به اعتقاد نویسنده، بحران هرمز نیز موج تازه‌ای از استقلال انرژی را ایجاد خواهد کرد. برخی کشورها به سوخت‌های فسیلی بیشتر رو آورده‌اند؛ مثلاً فیلیپین و تایلند مصرف زغال‌سنگ را افزایش داده‌اند. اما همزمان سرمایه‌گذاری عظیمی در انرژی‌های تجدیدپذیر نیز آغاز شده است:
● ویتنام ده‌ها پروژهٔ بزرگ بادی و برق‌آبی تصویب کرده،
● تایلند برنامهٔ خورشیدی خانگی را احیا کرده،
● اندونزی قصد دارد طی سه سال ۱۰۰ گیگاوات ظرفیت خورشیدی جدید بسازد و همهٔ خودروها را در آینده برقی کند.
■ چرا چین سود می‌برد؟
این سرمایه‌گذاری‌ها عمدتاً به سود چین خواهد بود. پکن دهه‌هاست تریلیون‌ها دلار در تولید تجهیزات انرژی پاک سرمایه‌گذاری کرده و اکنون بزرگ‌ترین تولیدکنندهٔ پنل خورشیدی، باتری و خودرو برقی در جهان است.
شرکت‌های چینی مانند:
● CATL
● BYD
● Sungrow
در طول بحران رشد ارزش بازار بزرگی داشته‌اند. فروش BYD در جنوب‌شرق آسیا رکورد زده و شرکت‌های دولتی چین پروژه‌های عظیم خورشیدی در منطقه اجرا کرده‌اند.
نظرسنجی مؤسسهٔ ISEAS – Yusof Ishak Institute نیز نشان می‌دهد که نخبگان جنوب‌شرق آسیا اکنون چین را شریک ابرقدرتی ترجیحی خود می‌دانند و نگرانی اصلی‌شان رهبری دونالد ترامپ است.
■ نتیجه‌گیری نویسنده
آمریکا امیدوار است با صادرات بیشتر نفت و گاز از بحران سود ببرد، اما نویسنده معتقد است پیشنهاد چین جذاب‌تر است؛ زیرا انرژی‌های تجدیدپذیر به گلوگاه‌های ژئوپولیتیکی مثل تنگهٔ هرمز وابسته نیستند. خورشید و باد را نمی‌توان محاصره کرد.
کشورها اکنون عملاً تجربه می‌کنند که وابستگی به سوخت فسیلی چه معنایی دارد:
● سهمیه‌بندی،
● تعطیلی صنایع،
● کاهش روزهای مدرسه،
● بحران بودجه،
● و فلج سیاسی.
به همین دلیل، برای بسیاری از کشورهای جنوب جهانی، درس اصلی این جنگ چنین است:
«حاکمیت ژئوپولیتیکی بدون توانایی تولید انرژی داخلی ممکن نیست.
نوشته:
Benjamin H. Bradlow
۱۱مه ۲۰۲۶
برای خاورمیانه،
Comments
Be the first to add a comment
Log in to comment