رویترز: اعتراضات مردم عراق با تکتیراندازهای حشد الشعبی سرکوب شد
دو مقام امنیتی عراقی به رویترز گفتهاند که شبهنظامیان مورد حمایت ایران در جریان مرگبارترین اعتراضات ضددولتی عراق در سالهای اخیر، تکتیراندازها را در پشت بامهای بغداد مستقر کرده بودند. یک دیپلمات هم از مشاوره فرماندهان سپاه پاسداران و مقامات دولت عراق و شبهنظامیان برای سرکوب اعتراضات خبر داد.
بهگزارش رویترز، استفاده از جنگجویان شبهنظامی بر ماهیت هرج و مرج سیاست عراق در جریان اعتراضات گسترده آغاز ماه اکتبر جاری تأکید میکند که منجر به کشته شدن بیش از ۱۰۰ نفر و زخمی شدن ۶ هزار نفر شد. این شبهنظامیان با نفوذ فزاینده ایران در عراق پایگاه ثابتی یافتهاند. آنها گاهی با نیروهای امنیتی عراق همکاری میکنند اما ساختار فرماندهی خود را حفظ کردهاند.
منابع امنیتی عراق به رویترز گفتهاند که رهبران شبهنظامیانِ همسو با ایران به تنهایی تصمیم گرفتند تا در اعتراضات گسترده علیه دولت عادل عبدالمهدی، نخستوزیر عراق کمک کنند. دولت عراق مورد حمایت قدرتمند گروههای مسلح دولتی و جناحهای سیاسی است.
یکی از منابع امنیتی عراق میگوید: «ما شواهدی را تأیید کردهایم که نشان میدهند تکتیراندازها عناصر شبهنظامیان بودند که به جای فرمانده اصلی نیروهای مسلح مستقیماً به فرمانده خود گزارش میدادند. آنها متعلق به گروهی هستند که به ایرانیها بسیار نزدیکاند.»
یک منبع امنیتی دیگر عراقی که در جلسات امنیتی روزانه دولت حضور داشته، گفته است که مردان شبهنظامی در جامههایی به رنگ سیاه در روز سوم ناآرامیها که شمار کشتهشدگان به بیش از ۵۰ نفر رسید به روی معترضان شلیک میکردند. منبع دوم افزود این جنگجویان متعلق به گروه حشد الشعبی، شبهنظامیان مسلمان شیعه هستند که از سوی ایران پشتیبانی میشوند و ابو زینب اللامی، مسئول حفاظت اطلاعات این گروه آنها را هدایت میکرد. این منبع گفت که رهبر حشد الشعبی وظیفه داشت اعتراضات را توسط گروهی دیگر از فرماندهان ارشد شبهنظامیان خاموش کند. این منابع اعلام نکردند که چند تکتیرانداز توسط گروههای شبهنظامی مورد استفاده قرار گرفتند.
احمد الاسدی، یکی از سخنگویان حشد الشعبی در توضیحی که برای رویترز فرستاده شرکت این گروه در سرکوب اعتراضات عراق را تکذیب کرده و نوشته است: «هیچ یک از اعضای ما در مناطقی که تظاهرات رخ داد حضور نداشتند. هیچ یک از عناصر حشد الشعبی در رویارویی با معترضان شرکت نکردند.»
سعد معن الموسوی، سخنگوی وزارت کشور عراق میگوید نیروهای امنیتی دولتی بهشکل مستقیم به روی معترضان آتش نگشودهاند و تیراندازهای ناشناسِ «شرور» عامل کشته و زخمی شدن افراد هستند. سعد معن الموسوی ۱۴ مهر / ۶ اکتبر در یک نشست خبری اعلام کرد که پروندهای برای تعیین اینکه چه کسی به سوی معترضان شلیک کرده و چه کسی دستور داده است، گشوده شده است.
ادعای عدم حضور نیروهای امنیتی در خشونتها با اظهارات دولت عراق در ۲۲ مهر / ۱۴ اکتبر مغایر بود که اعتراف کرد نیروهای امنیتی دولتی از زور بیش از حد استفاده کردهاند و قول داد که عاملان خشونت علیه غیرنظامیان شناسایی شوند.
یکی از مسئولان دفتر نخستوزیری عراق روز چهارشنبه ۲۴ مهر / ۱۶ اکتبر در توضیحی که به رویترز فرستاد اعلام کرد که قبل از پایان تحقیقات، «مقصر دانستن هر طرف، چه حشد الشعبی و چه نیروهای امنیتی زودرس خواهد بود. بیایید صبر کنیم و ببینیم چه کسی دستور داده شلیک کنید و بکشید.»
نقش ایران در اعتراضات عراق نشاندهنده حضور جمهوری اسلامی در عراق است، کشوری که در آن شمار قابل توجهی از فرماندهان سابق شبهنظامیان اکنون عضو پارلمان هستند و از دستور کار ایران حمایت میکنند. ثبات دولت عراق به سود ایران است. ایران از سال ۲۰۰۳ زمانی که حمله آمریکا منجر به سقوط حکومت صدام حسین شد، تأثیر مداوم در عراق داشته و اکنون بزرگترین شریک تجاری عراق است.
نمایندگان ایران در سازمان ملل بعد از ظهر روز گذشته (چهارشنبه) به سؤالات رویترز در مورد حمایت از شبهنظامیان و دخالت آنها در خشونت علیه معترضان پاسخ ندادند. رهبران شبهنظامیان عراق آموزش و دریافت سلاح از ایران را منکر شدهاند.
زمانی که اعتراضات وارد روز سوم شد تکتیراندازها در پشت بامهای بغداد ظاهر شدند. یک فیلمبردار رویترز که ناآرامیهای نزدیکِ میدان تحریر بغداد را پوشش میداد، گفت در پشت بام یک ساختمان در حال ساختوساز که مشرف به تظاهرات بود، یک تکتیرانداز را دیده که لباس سیاه پوشیده بود و صورت خود را پوشانده و تنها چشمانش بیرون بود.