زیبا شناسی در شعر

مبحث زیباشناسی در شعر از دو جنبه قابل بررسی و شایسته ی پی گیریست.

جنبه اول زیباشناسی شعر :

زیباشناسی به مفهوم جمال شناسی, که در شعر و ادبیات ما سابقه ای طولانی دارد و بیشتر ناظر به همان مباحث بلاغی ست. یعنی توجه به شعر از جنبه ی معانی, بیان و بدیع. همان شگردها و آریه های معنایی و لفظی که به متن, ادبیت می دهد, متن + ادبیت = شعر(ادبیات)

مثال: امروز هوا بارانیست, چتر به همراه داشته باشید.
این یک جمله ی معمولی ست, که مثلا یه گزارشگر هواشناسی بیان کرده است و هیچ وجه هنری ندارد.

اما این جمله:
هوای سینه ام بارانی است امروز, چترت کو؟
در این جمله با شگردهایی چون تشبیه, خلق موسیقی در کلام و عنصر خیال, به متن ادبیت دادیم و زبان برجسته شد, این همان رویکرد زیباشناختی زبان است که جوهره ی ادبیات و شعر است.

این شگردها بر مبنای تشبیه, استعاره , مجاز , کنایه و آرایه های لفظی و معنوی به شکلهای متنوع و متکثر می تواند در متن ظهور کند و کلام معمولی را دگرگون کند و به یک متن هنری و ادبی تبدیل کند. به عبارتی جوهره ی زبان دگرگون می شود و متن ذاتا جاذبه مند و سبب ایجاد اثر و التذاذ هنری در مخاطب می گردد.

بررسی شعر از منظر دانش های بلاغی و توجه به صورت های خیال, همان نگاه جمالشناسانه به شعر است که قدمت فروانی در ادبیات ما دارد.

جنبه دوم زیباشناسی شعر :

اما مفهوم مدرن و نوین زیباشناسی که خاستگاه آن فلسفه, هنر و ادبیات اروپا به ویژه ادبیات روسیه در 100 سال گذشته است در قلمرو فرم, زبان و ساختار اثر قابل تحلیل است. انواع زیباشناسی مانند زیباشناسی انتقادی, زیباشناسی دریافت توسط چهره هایی چون تئودور آدورنو, باختین, مارکوزه, بنیامین و... مطرح شد که در شعر امروز ما, می تواند بسیار نمود و ظهور داشته باشد.

@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan

Comments

Be the first to add a comment