حتی با یک درک شهودی در شهرهای مختلف و محلات مختلف شهرها می توان متوجه شد که جامعه ایرانی در یک دهه گذشته علیرغم میانگین رشداقتصادی صفر و فروپاشی وحشتناک اقتصادی به طرز عجیب و سرسام آوری از لحاظ سبک زندگی و اعتقادات لائیک تر و مظاهر فرهنگی سبک زندگی بورژوازی گسترده تر شده است. نمود عینی این مسئله را می توان در گسترش زیاد کسب و کارهایی دانست که نمادهای سبک زندگی لائیک هستند. گسترش حیرت انگیز کافی شاپ ها و پِت شاپ ها حتی در مناطق محروم شهرها و شهرهای به ظاهر مذهبی از نمود های این مسئله هستند. ۱۰ سال پیش شخصا حتی تصور هم نمی کردم در محروم ترین محلات شهرهایی چون مشهد انبوهی کافی شاپ ببینم یا در محله هایی با طبقه متوسط مذهبی(اطراف حرم) افراد زیادی را مشغول گشتن با حیوانات خانگی مشاهده کنم. در کنار این مسائل رشد دوچرخه سواری زنان، بی اعتنایی زیاد نسل دهه۸۰ به قوانین حوزه پوشش و ... را هم باید افزود. این دگردیسی های مثبت و افتخارآفرین در زمانه ای رخ داده که ایران در یک حالت فروپاشی اقتصادی و فرسودگی زیرساخت ها قرار دارد. مسئله اصلی اما اینجاست در کنار بن بست کامل اقتصادی_سیاسی ساختار ج.ا، عملا هیچ مکانیزمی برای پاسخگویی به نیازهای فرهنگی_اجتماعی نسل جوان هم نیست و اراده نظام در این زمینه کاملا بر پاشنه دهه ۶۰ می چرخد و فقط بحث بحران مشروعیت و عدم منابع مانع اجرای سیاست های آن ها شده است. نسلی که به شبکه های اجتماعی دسترسی دارد و سبک زندگی مطلوب را می بیند اما با نگاه به جیب خالی اش میبیند که فرسنگ ها از آن دور است لاجرم طغیان می کند وطغیانش هم لااقل تا پاسخگویی کامل به تمام یا بخش اعظم نیازهای اقتصادی ادامه می یابد. اگر اگر اگر هم این نیازها برآورده شود تازه فشارمطالبات فرهنگی می آید که در نبود خندق های سابق مهار آن ها فقط به عقب نشینی نیاز دارد که خب این مسئله هم کان لم یکن است.
بن بست محض
Ali Mosaddeghi