### 🔍 ስለ ደላሎች ሕጉ ምን ይላል? ⚖️

በኢፌድሪ የንግድ ሕግ አዋጅ ቁጥር 1243/2013 (ምዕራፍ 5) ላይ ስለ ደላሎች የተደነገጉ ወሳኝ ነጥቦችን ለዕውቀትም ሆነ ለጥንቃቄ እንዲረዳ በሚከተለው መልኩ አቅርበነዋል፦

#### 📌 1. ደላላ ማነው? (አንቀጽ 54)
ደላላ ማለት ራሱን የቻለ የሙያ ተግባር አድርጎ፣ ውል የሚዋዋሉ ሰዎችን (ለምሳሌ፦ ሽያጭ፣ ኪራይ፣ ኢንሹራንስ፣ ትራንስፖርት) ፈልጎ የሚያገናኝና የሚያዋውል ሰው ወይም የንግድ ማኅበር ነው።
* ልዩ ነጥብ፦ ደላሎች የሚሠሩት የሥራ ዓይነት ወይም የሚያገናኙዋቸው ሰዎች ማንነት ሳይታይ "ነጋዴ" ተብለው ይጠራሉ።

#### ⚠️ 2. ደላላው ምን ማድረግ አይችልም? (አንቀጽ 54/3)
በውሉ ላይ በግልጽ ካልተቀመጠ በስተቀር፣ ደላላው ተዋዋዮቹን ተክቶ፦
* ገንዘብ መቀበል አይችልም።
* ማንኛውንም ውልን ወደ ተግባር የሚያስገባ እንቅስቃሴ ማድረግ አይፈቀድለትም።

#### 📢 3. የማሳወቅ ግዴታ (አንቀጽ 55)
ደላላው ተዋዋዮቹ በጉዳዩ ላይ መስማማታቸውንና የውሉን ሁኔታዎች ለሁሉም ወገኖች ወዲያውኑ የማሳወቅ ግዴታ አለበት። ባለጉዳዮቹ ውሉን ካላጸደቁት በስተቀር ውሉ ተፈጻሚ አይሆንም።

#### ⚖️ 4. የደላላው ኃላፊነት (አንቀጽ 56)
ደላላው በሥራው ሂደት በሁለቱም ወገኖች ላይ ለሚያደርሰው ማንኛውም ጉዳት በሕግ ተጠያቂ (ኃላፊ) ይሆናል።

#### 💰 5. የደላላ አበል (ኮሚሽን) አከፋፈል (አንቀጽ 57)

* መቼ ይከፈላል? ደላላው ውሉን ካስጨረሰ ወይም ካዋዋለ በኋላ፣ ውሉ ቢፈጸምም ባይፈጸምም አበል የማግኘት መብት አለው።
* ማን ይከፍላል? ሌላ ስምምነት ከሌለ በስተቀር፣ አበሉን የሚከፍለው የደላላውን አገልግሎት የጠየቀው ወገን ብቻ ነው።
* የአበል መጠን፦ በስምምነት ወይም በልማድ ይወሰናል። ሆኖም መጠኑ ከባድ ሆኖ ከተገኘ ፍርድ ቤት የመቀነስ ሥልጣን አለው።

#### 🚫 ደላላው አበል የማይከፈለው መቼ ነው? (አንቀጽ 57/4)
ደላላው የሚከተሉትን ጥፋቶች ከፈጸመ አበል የመጠየቅ መብቱን ያጣል፦
1. የደንበኛውን ጥቅም ጎድቶ ለሌላ (ለሦስተኛ) ወገን ጥቅም ከሠራ።
2. ደንበኛው ሳያውቅ ከሌላኛው ወገን ክፍያ ከተቀበለ።

💡 ማጠቃለያ፦ በደላላ በኩል ማንኛውንም ግብይት ሲፈጽሙ መብትና ግዴታዎን በሚገባ ማወቅዎን ያረጋግጡ!
ለተጨማሪ የሕግ መረጃዎች ቻናላችንን ይከታተሉ! 📲