روایت‌های مختلفی که از هر رویداد اندوهبار ملی میرسد از فرط بسامد و ابتذالِ تکرار يک قصه کلان حکومی بيش نيست اما از هر زبانِ تجربه انسانی که می‌شنویم نامکرر است. از روزن چشم جمهوری قدسی، بکارتِ هر اتفاق شگفت روزانه‌ای پیشاپیش زدوده است و گویی ابتذالِِ توالی که محصول خوارداشت هر امر گیتـیانه‌ای است، جایی برای نگاه نامکررِ تازه نمی‌گذارد. اما از سوی مردمی که هر اتفاقی را در ابعاد خاکی آن زیست و تجربه می‌کنند اینطور نیست: آب، نور، گرما، سرما، قوت، مسکن، آزادی، آرامش، آموزش، آمیزش ... غنچه‌های تفسیری خود را هر دم و نو نو شکوفا می‌کند. برای همین است که غصه‌های یک زندانی، تجربه‌های تلخ یک کولبر، کپرنشینی یک بلوچ، تشنگی یک خوزستانی و ... در طیفی بلند و رنگارنگ از تکاپوی یک موجود زماندار تفسیر تازه می‌شود که هر لحظه‌ی آن تپش‌های وجودی نامکرری است با دردهای ماندنی و فرسودنی. اما در قوطیِ عطار قدسی اینها عوارضی است که با عناوین ساده و عاجل "مهم نیست، پیش آمده، داشته‌ایم، دشمن است، بازی نخورید (نکنید)، جمع (لوله) می‌کنیم، صبر کنید، توکل کنید، فکر نمی‌کردیم، بررسی می‌کنیم، سستی ایمان، غفلت نفس و ..." تعریف و فرموله می‌شود.
دوگانه خودی و ناخودی، بیگانه و محرم، دشمن و دوست، تنها منحصر به میدان امر قدسی نیست که اساسا و حتی برای تفسیر امر قدسی دوگانه‌ای گیـتیانه است، اما در اینجا یک نکته لطیف دارد:
حکم به ابتذالِ توالی رویداد و ارزانیِ تکرار واقعه که هر تجربه وجودی را از لذت شهود نامکرر انسانی به عادت مبتذل حیوانی محکوم می‌کند، نتیجه خوارداشت همین تفسیر دوگانه‌ایست که حاکم قدسی بدست می‌دهد: هر امر گیتیانه‌ای ناگزیر (یا در مظان) خزیدن در پوستین بویناک ناخودی است، و نکته مهم آنکه سهم این دو حوزه در نگاه حاکم قدسی غافل یکی نیست. یکی را هزار مضمون بلند و عالی سرمدی نتواند شرح کرد و هر پدیده ناسوتی را میتوان هزینه آن کرد، اما دیگری (ناخودی یا امر گیتیانه) با فروکاستن به عوارض نازل نفسِ میرا از حیثیت اهتمام و التفات هم ساقط می‌شود و تکرار آن بزعم حاکم نه تنها حساسیتی برنمی‌انگیزد که می‌توان با فروکاستن و راندن آن در اردوی ناخودی، با قهر از میان برداشت !
ماحصل اما چیزی جز انباشت آن عوارض گیتـیانه بالا (آب، نور، گرما، سرما، قوت، مسکن، آزادی، آرامش، آموزش، آمیزش ... ) نیست، چونان تلنبار شود که تکرار آن آوار نیستی هر دوگانه‌ کهنه‌ای است !
و این رمز تکرار و توالی دستمالی شده تجربه‌های دردناکی است که برای من و شمای آدمیزاده هر روز در گوشه‌ای از ایران روی می‌دهد اما چون بر اثر خوارداشت امر گیتیانه، التفات حاکم قدسی را چنان که باید برنمی‌انگیزد، انبار شده تا با نسخه ساده دوگانه‌های قدسی (دشمن و خودی) به گرداب حذف و قهر فروغلطد!
خوزستان برای مردم ایران یک تجربه دردناک تازه است چنان که فقر کودکان سیستان و کولبران کردستان و صدها خاطره تلخ دیگر، اما برای حاکمیت قدسی یکی از صدها امر مکرریست که چون همیشه می‌توان با خوارداشت امر گیتیانه در ابتذال تکرار گم کرد و یا با قهر به اردوی دشمن راند و بسود ملکوتِ امر قدسیِ سیاست، خاموش ساخت !


رضا بهشتی معز
فیسبوک نگارنده


جان آگه با #فرهیختگان