عدل
صادق چوبک
اسب درشکه‌ای توی جوی پهنی افتاده بود و قلم دست و کاسه زانویش خرد شده بود. آشکارا دیده می‌شد که استخوان قلم یک دستش از زیر پوست حنایی‌اش جابجا شده و از آن خون آمده بود. کاسه‌ی زانوی دست دیگرش به کلی از بند جدا شده بود و به چند رگ و ریشه که تا آخرین مرحله وفاداری‌اش را به جسم او از دست نداده بود گير بود. سم یک دستش _آنکه از قلم شکسته بود _ به طرف خارج برگشته بود و نعل براق سایيده‌ای که به سه دانه ميخ گير بود روی آن دیده می‌شد. آب جو یخ بسته بود و تنها حرارت تن اسب یخ‌های اطراف بدنش را آب کرده بود. تمام بدنش توی آب گل‌آلود خونينی افتاده بود. پی در پی نفس می‌زد. پره‌های بينيش باز و بسته می‌شد. نصف زبانش از لای دندان‌های کليد شد‌ه‌اش بيرون زده بود. دور دهنش کف خون‌آلودی دیده می‌شد. یالش به‌طور حزن‌انگيزی روی پيشانيش افتاده بود و دو سپور و یک عمله راهگذر که لباس سربازی بی سردوشی
تنش بود و کلاه خدمت بی‌آفتاب گردان به سر داشت می‌خواستند آن را از جو بيرون بياورند.
یکی از سپورها که حنای تندی بسته بود گفت: «من دمبشو می‌گيرم و شما هر کدامتون یه پاشو بگيرین و یه هو از زمين بلندش می‌کنيم. انوخت نه اینه که حيوون طاقت درد نداره و نمی‌تونه دساشو رو زمين بذاره یه هو خيز ور می‌دارد. انوخت شما جلدی پاشو ول دین منم دمبشو ول می‌دم. رو سه تا پاش می تونه بند شه دیگه. اون دسش خيلی نشکسه. چطوره که مرغ روی دو پا وایميسه این نمی تونه رو سه پا واسه؟»
یک آقایی که کيف قهو ه‌ای زیر بغلش بود و عينک رنگی زده بود گفت: «مگر می شود حيوان را اینطور بيرون آورد؟ شماها باید چند نفر بشيد و تمام هيکل بلندش کنيد و
بذاریدش تو پياد ه رو.»
یکی از تماشاچی‌ها که دست بچه خردسالی را در دست داشت با اعتراض گفت: « این زبون بسته دیگه واسه صاحب اش پول نمی شه. باید به یه گلوله کلکشو کند.» بعد رویش را کرد به پاسبان مفلوکی که کنار پياد ه رو ایستاده بود و لبو می خورد و گفت: «آژدان سرکار که تپونچه دارین چرا اینو راحتش نمی‌کنين؟ حيوون خيلی رنج می بره»
پاسبان همانطور که یک طرف لپش از لبویی که تو دهنش بود باد کرده بود با تمسخر جواب داد: «زکی قربان آقا! گلوله اولنده که مال اسب نيس و مال دزه دومنده حالو اومدیم و ما اینو همينطور که می‌فرمایين راحتش کردیم به روز قيومت و سوال جواب اون دنياشم کاری نداریم فردا جواب دولتو چی بدیم؟ آخه از من لاکردار نمی پرسن که تو گلولتو چيکارش کردی؟»
سيد عمامه به سری که پوستين مندرسی روی دوشش بود گفت: «ای بابا حيوون با کيش نيس. خدا را خوش نمی یاد بکشندش. فردا خوب می شه. دواش یه فندق موميایيه.
تماشاچی روزنامه به دستی که تازه رسيده بود پرسيد: «مگه چطور شده؟
یک مرد چپقی جواب داد: «و الله من اهل این محل نيستم. من رهگذرم.»
لبو فروش سرسوکی همانطور که با چاقوی بی‌دسته‌اش برای مشتری لبو پوست می‌کند جواب داد: « هيچی اتول بهش خورده سقط شده. زبون بسته از سحر تا حالا همين جا تو آب افتاده جون می‌کنه. هيشکی به فکرش نيس. اینو... بعد حرفش را قعط کرد و به یک مشتری گفت: «یه قرون!... » و آن وقت فریاد زد: «قند بی‌کپن دارم ! سيری یک قرون می‌دم.»
باز همان مرد روزنامه به دست پرسيد: «حالا صاحب نداره؟»
مرد کت چرمی قلچماقی که ریخت شوفر‌ها را داشت و شال سبزی دور گردنش بود جواب داد: «چطور صاحب نداره. مگه بی صاحبم می‌شه؟ پوسش خودش دس کم پونزده تومن می ارزه. درشکه چيش تا همين حالا اینجا بود; به نظر رفت درشکشو بذاره برگرده.»
پسربچه‌ای که دستش تو دست آن مرد بود سرش را بلند کرد و پرسيد: « بابا جون درشکه چيش درشکشو با چی برده برسونه مگه نه اسبش مرده؟»
یک آقای عينکی خوش لباس پرسيد: «فقط دستاش خرد شده؟»
همان مرد قلچماق که ریخت شوفر‌ها را داشت و شال سبزی دور گردنش بود جواب داد: «درشکه چيش می‌گفت دندهاشم خرد شده.
بخار تنکی از سوراخ‌های بينی اسب بيرون می‌آمد. از تمام بدنش بخار بلند می‌شد. دنده هایش از زیر پوستش دیده می‌شد. روی کفلش جای یک پنج انگشت گل خشک شده داغ خورده بود. روی گردن و چند جای دیگر بدنش هم گلی بود. بعضی جاهای پوست بدنش می‌پرید. بدنش به شدت می‌لرزید. ابدا ناله نمی کرد. قيافه چ‌اش آرام و بی‌التماس بود. قيافه یک اسب سالم را داشت و با چشمان گشاد و بی‌اشک به مردم نگاه می‌کرد.
از مجموعه داستان خیمه‌شب‌بازی
@tabarshenasi_ketab
صادق چوبک
اسب درشکه‌ای توی جوی پهنی افتاده بود و قلم دست و کاسه زانویش خرد شده بود. آشکارا دیده می‌شد که استخوان قلم یک دستش از زیر پوست حنایی‌اش جابجا شده و از آن خون آمده بود. کاسه‌ی زانوی دست دیگرش به کلی از بند جدا شده بود و به چند رگ و ریشه که تا آخرین مرحله وفاداری‌اش را به جسم او از دست نداده بود گير بود. سم یک دستش _آنکه از قلم شکسته بود _ به طرف خارج برگشته بود و نعل براق سایيده‌ای که به سه دانه ميخ گير بود روی آن دیده می‌شد. آب جو یخ بسته بود و تنها حرارت تن اسب یخ‌های اطراف بدنش را آب کرده بود. تمام بدنش توی آب گل‌آلود خونينی افتاده بود. پی در پی نفس می‌زد. پره‌های بينيش باز و بسته می‌شد. نصف زبانش از لای دندان‌های کليد شد‌ه‌اش بيرون زده بود. دور دهنش کف خون‌آلودی دیده می‌شد. یالش به‌طور حزن‌انگيزی روی پيشانيش افتاده بود و دو سپور و یک عمله راهگذر که لباس سربازی بی سردوشی
تنش بود و کلاه خدمت بی‌آفتاب گردان به سر داشت می‌خواستند آن را از جو بيرون بياورند.
یکی از سپورها که حنای تندی بسته بود گفت: «من دمبشو می‌گيرم و شما هر کدامتون یه پاشو بگيرین و یه هو از زمين بلندش می‌کنيم. انوخت نه اینه که حيوون طاقت درد نداره و نمی‌تونه دساشو رو زمين بذاره یه هو خيز ور می‌دارد. انوخت شما جلدی پاشو ول دین منم دمبشو ول می‌دم. رو سه تا پاش می تونه بند شه دیگه. اون دسش خيلی نشکسه. چطوره که مرغ روی دو پا وایميسه این نمی تونه رو سه پا واسه؟»
یک آقایی که کيف قهو ه‌ای زیر بغلش بود و عينک رنگی زده بود گفت: «مگر می شود حيوان را اینطور بيرون آورد؟ شماها باید چند نفر بشيد و تمام هيکل بلندش کنيد و
بذاریدش تو پياد ه رو.»
یکی از تماشاچی‌ها که دست بچه خردسالی را در دست داشت با اعتراض گفت: « این زبون بسته دیگه واسه صاحب اش پول نمی شه. باید به یه گلوله کلکشو کند.» بعد رویش را کرد به پاسبان مفلوکی که کنار پياد ه رو ایستاده بود و لبو می خورد و گفت: «آژدان سرکار که تپونچه دارین چرا اینو راحتش نمی‌کنين؟ حيوون خيلی رنج می بره»
پاسبان همانطور که یک طرف لپش از لبویی که تو دهنش بود باد کرده بود با تمسخر جواب داد: «زکی قربان آقا! گلوله اولنده که مال اسب نيس و مال دزه دومنده حالو اومدیم و ما اینو همينطور که می‌فرمایين راحتش کردیم به روز قيومت و سوال جواب اون دنياشم کاری نداریم فردا جواب دولتو چی بدیم؟ آخه از من لاکردار نمی پرسن که تو گلولتو چيکارش کردی؟»
سيد عمامه به سری که پوستين مندرسی روی دوشش بود گفت: «ای بابا حيوون با کيش نيس. خدا را خوش نمی یاد بکشندش. فردا خوب می شه. دواش یه فندق موميایيه.
تماشاچی روزنامه به دستی که تازه رسيده بود پرسيد: «مگه چطور شده؟
یک مرد چپقی جواب داد: «و الله من اهل این محل نيستم. من رهگذرم.»
لبو فروش سرسوکی همانطور که با چاقوی بی‌دسته‌اش برای مشتری لبو پوست می‌کند جواب داد: « هيچی اتول بهش خورده سقط شده. زبون بسته از سحر تا حالا همين جا تو آب افتاده جون می‌کنه. هيشکی به فکرش نيس. اینو... بعد حرفش را قعط کرد و به یک مشتری گفت: «یه قرون!... » و آن وقت فریاد زد: «قند بی‌کپن دارم ! سيری یک قرون می‌دم.»
باز همان مرد روزنامه به دست پرسيد: «حالا صاحب نداره؟»
مرد کت چرمی قلچماقی که ریخت شوفر‌ها را داشت و شال سبزی دور گردنش بود جواب داد: «چطور صاحب نداره. مگه بی صاحبم می‌شه؟ پوسش خودش دس کم پونزده تومن می ارزه. درشکه چيش تا همين حالا اینجا بود; به نظر رفت درشکشو بذاره برگرده.»
پسربچه‌ای که دستش تو دست آن مرد بود سرش را بلند کرد و پرسيد: « بابا جون درشکه چيش درشکشو با چی برده برسونه مگه نه اسبش مرده؟»
یک آقای عينکی خوش لباس پرسيد: «فقط دستاش خرد شده؟»
همان مرد قلچماق که ریخت شوفر‌ها را داشت و شال سبزی دور گردنش بود جواب داد: «درشکه چيش می‌گفت دندهاشم خرد شده.
بخار تنکی از سوراخ‌های بينی اسب بيرون می‌آمد. از تمام بدنش بخار بلند می‌شد. دنده هایش از زیر پوستش دیده می‌شد. روی کفلش جای یک پنج انگشت گل خشک شده داغ خورده بود. روی گردن و چند جای دیگر بدنش هم گلی بود. بعضی جاهای پوست بدنش می‌پرید. بدنش به شدت می‌لرزید. ابدا ناله نمی کرد. قيافه چ‌اش آرام و بی‌التماس بود. قيافه یک اسب سالم را داشت و با چشمان گشاد و بی‌اشک به مردم نگاه می‌کرد.
از مجموعه داستان خیمه‌شب‌بازی
@tabarshenasi_ketab
Comments
Be the first to add a comment
Log in to comment