فلسفه متهم ردیف اول در گرمایش جهانی است.
✍مهتا بذرافکن
گرمایش جهانی یک مساله محیط زیستی است؟ یک مساله اقلیمی و مربوط به علوم زمین است؟ یک مساله فیزیکی و مربوط به نجوم است؟ یا یک مساله انسانی است و ریشه در نگرشهای اومانیستی دارد که انسان را محور و دلیل والای حیات بر کره زمین قرار داد؟
دانشمندان و اندیشمندان بسیاری معتقدند مسأله اول و آخر زمین فعلا گرمایش زمین است و از این رو آنها از ابعاد مختلف بر روی مسأله گرمایش جهانی متمرکز شده و پژوهشهای میان رشته ای در حال بررسی وضعیت آینده زمین در تلاش برای حفظ حیات و نگران از آینده زندگی انسان بر روی کره زمینند چراکه گرمایش جهانی تهدیدی جدی برای بشر است و پیامدهای آن بیشاز هر چیز دامن انسان را خواهد گرفت.
فقر، تشنگی، گرسنگی،بیماری، مهاجرت، خشونت و نابرابری.. پیامدهای گرمایش جهانی هستتد که همگی متأثر از فعالیتهای بشرند، فعالیتهایی که از قرن نوزدهم برمبنای تفکرات اومانیستی « همیشه حق با انسانهاست» شکل گرفت.
ماشینها با مصرف سوختهای فسیلی اختراع شدند، انسانها مجاز شدند برای بالا بردن کیفیت زندگی طبقه برتر بر طبیعت سلطه گری کرده و آتش بزنند، شکار کنند، بسوزانند، منفجر کنند، بزدایند و منقرض کنند برای این که «مصرف» را به نهایت لذت برسانند. همه اینها با حق لذت بردن و راحتی بیشتر برای انسانها با مفاهیم فریبکارانه ای چون توسعه، رشد، پیشرفت زیر لوای - اومانیسم و لیبرالیسم توجیه میشد.
اما فقط یکصد سال طول کشید تا تاثیر این فریبهای بزرگ آشکار شود، انسانها تا آنجا که قدرت داشتند زمین را برای منافع خویش تغییر دادند و آن آبشار سربه بالا که توسعه و رشد و پیشرفت خوانده میشد در نهایت به زمین بازگشته و پیامد تخریب ها خود را نشان داد و جهان وارد قهقهرای زیستی با چشم اندازی هراسناک گردید.
در یافتن علل و در واقع مقصر برای این وضعیت بدون تردید انگشت روی انسان است، اما اگر واقع بینانه تر بخواهیم به دنبال عللی برای مصائب زمین بگردیم بدون شک علوم انسانی و فلسفه «همه چیز برای انسان» از متهمان اصلی است که البته در این دوره مخاطره آمیز پسالذت گرایی خود را کنار کشیده و تاکنون هم راه حلی ارائه نداده است.
این حضور کمرنگ و حتی غیبت علوم انسانی که همواره در صحنه محاسبه سود وزیان و منافع و لذائذ طبقه برتر و شرکتها؛ از شرکتهای انرژی و پتروشیمی گرفته تا سالنهای مد در صحنه حاضر بوده است جای تامل دارد.
بااینکه که پیامدهای گرمایش جهانی بطور مستقیم جوامع انسانی را در خطر اضمحلال قرار داده کنشگری علوم انسانی بسیار کمرنگ است در حالی که نجات زمین در گرو کنشگری دوباره انسان است و نیاز به فلسفه و نظریه ای است که انسان مصرف گرا را متوقف نموده و نگرشها را نسبت به لذت، مصرف و تفکر همه چیز برای انسان را تغییر دهد.
🆔 @RuralWomenIssues 👩🌾