đá¨ááŹáľááłáá á á°ááá¨á° ááááľ á¤áľ á¨áááᥠáá áá ááśá˝ á á¤áąáłáá˝ áá áá áá¸á?
đá á˘áľáŽáľáŤ ááŹáľ á¨ááááĽáľá á¨ááἠá¨á፠ááĽá¨áľ áá (á¨áá´áŤá áá ááááĽáľ á ááá˝ 40)ᢠá¨áá áŁáá¤áľááľ á¨ááᤠááááá á¨áááł ááĽáľ (holding right) ááá á¨á á ááá ááĽáľ áá°áŁáᢠá¨ááŹáľ ááááŽá˝ á áááľ á¤áśá˝ ááľáĽ á¨áá°á áľááť áááá (á á ááłááľ áŚáłáá˝ áĽáľá¨ 60-70% á¨ááľááĽáá ááłáŽá˝)á˘
đĽá¨áá
á áłá˝ á á°á°ááá á¨ááááĄáľ áá áá ááśá˝ á¨áá¨á°ááľ áá¸ááŚ
1. á ááŹáľ áŞáŤá áá á¨á°á ááľá á¨áááł ááŹáľ áŤáľá¨áá á
2. á áľáŚáł áá á¨á°á ááľá á¨áááł ááŹáľ áŤáľá¨áá á
3. á ááŹáľ áá á¨á°áá¸á áá¨áľ ááááľáá
4. á ááŹáľ áŞáŤá áá áá á¨áľ áááἠáá¨ááá
5. á¨áááł ááŹá´á áŤáľá¨áá á á¨á áᣠáááľ ááááá
6. á°áá á á°áááĽá
7. á¨ááŹáľ áŞáŤá áá ááá¸ááá
8. á áá á ááŹáľ á¤áľ ááľáŞáŤ áŚáł á°áá°á°áĽá
9. á¨á፠á¨áááł ááŹáľ á¨áá áá ááĽá´ áá¨á ááá
10. á¨ááŹáľ áŞáŤá áá ááá¨áľáá
11. áááá˝ á¨áááł ááŹáľ á¨ááááąá áľ ááŁá
12. á áŤá áá á á¨á°á¨á° á¨áŤáą áááł ááŹáľ á¨ááá áá
ááŤá˝ ááŁá
13. á¨á°á¸á ááŹáľ ááááľáá
14. á¨ááἠááŹáľ áá˝ááá
15. á ááá
ááľ á¨áá˝ áááł ááŹáľ áá¨áááĽáá
16. á áŤá áá á á á°á¨á° á¨áááł ááŹáľ á ááá áá
ááľ á¨ááŹáľ áááľ áá¨áááĽáá
17. á áŤá áá á á á°á¨á° á¨áááł ááŹáľ áŤáá áá
ááľ á¨ááŹáľ áááľ áá¨áááĽáá
18. á áŤá áá á á á°á¨á° á¨á¤á°á°áĽ á áŁáááľ á¨ááŹáľ áááľ áá¨áááĽáá
19. áá á¨áľ á¨á¤á°á°áĽ á áŁááľ á¨áá á¨ááŹáľ áááľ ááááľá á áŁáłáŞááľ áá¨áááĽáá
20. áá á¨áľ á¨á¤á°á°áĽ á áŁááľ á¨áá á¨ááŹáľ áááľ ááááľá á áŁáłáŞááľ áá¨áááĽáá
đáááááášá áĽáá°áá¨á°áá áááĽáŤáŤáľ áŤá
á
1. á¨áá°á (Boundary) ááááŽá˝
á áááľ ááá á¨á፠á áá á¨áááł áŁáá¤áśá˝ ááŤá¨á á¨ááŹáľ áá°á á ááááŁáŁáľá˘
á ááľ á°á á¨áááá ááŹáľ ááá¨á/ááááľ (encroachment)á˘
á¨á፠ááŹáľ (communal land) ááá á¨ááááľ/á¨áá áá°ááá፠ááĽáľ (right of way) áá á¨á°áŤáŤáá˘
2. á¨áááľ (Inheritance) ááááŽá˝ á¨áá° á°á á¨ááŹáľ áááłá á ááŤážá˝ ááŤá¨á áá¨áááá˘
á¨ááá˝áŁ á¨áááľáá˝/áĽá
áśá˝áŁ á¨áŁáá ááľáľ ááá á¨ááá˝ áááśá˝ ááŤá¨á á¨áááľ ááĽáľ á ááááŁáŁáľá˘
á áŁá
ááá á ááá áĽáááľ ááŤá¨á áŤá ááŠááľá˘
á´áśá˝á á
áááľ á¨áááľ ááĽáłá¸áá ááá¨ááἠá¨ááŤáááĄáľá˘
3. á¨ááş (Divorce) áĽá á¨á፠ááĽá¨áľ ááááŽá˝
á áŁáá ááľáľ ááŤá¨á á¨á፠á¨ááŹáľ áááłá áá¨áááá˘
á áĽá áŁááľáłáŽá˝ (polygamy) ááľáĽ á¨ááá አááááŽá˝á˘
á¨ááş á áá á ááą ááá á¨ááŹáąá ááá á¨áá á¨á
á˘
4. á¨áááł ááĽáľ/áŁáá¤áľááľ ááááŽá˝ (Landholding Claims)áááľ ááá á¨á፠á áá á°áá˝ á ááľ ááŹáľ âá¨á ááâ á áááľ áá¨áŤá¨áá˘
áá-áἠá¨áááł ááá¨á (land grabbing / illegal occupation)á˘
á¨áŤááł á¨áŤááł/á¨á°áá°ááŹáľ (land certificate) áá á¨á°áŤáŤá á ááááŁáŁáśá˝á˘
á á¨á°á ááľáĽ á¨ááŹáľ áŤááł (land map) ááá á¨áááł áá¨áá፠áá°á¨á/ááťáá˘
5. á¨ááŹáľ ááľáááľ (Expropriation) áĽá á¨áŤáł ááááŽá˝ ááááĽáľ ááááŁá áĽá
á ááŹáľ á˛áŤáľáááľ á¨áŤáł áá á á ááááŁáŁáľá˘ áŤáł á ááááá ááá á á¨áá ááááᢠá¨áŤáł áá (valuation) áľááá á ááááá˘
á¨ááŹáľ ááľá (replacement land) áá á¨á°áŤáŤáá˘
6. á¨áŞáŤá/á¨á ááááľ (Rental / Sharecropping) ááááŽá˝ á¨ááŹáľ áŞáŤá áá ááá¨áľá˘
áŞáŤá á ááááá ááá ááá ááŁáľá˘
á¨á ááááľ (sharecropping) áááááľ áá áá¸áľá˘
7. á¨ááŹáľ á˝áŤá/áááἠááááŽá˝
ááá áĽááłá ááŹáľ áŤáą áá¸áĽ áá-áἠá˘áááᣠá ááŹáą áá áŤá áá ááĽá¨áśá˝ (á¤áľáŁ ááᣠááá°) á ááľá°ááá á¨áá°á¨á á˝áŤáŽá˝á˘
áá-áἠá¨ááŹáľ á˝áŤá áá ááá¨áľá˘
á¨ááŹáľ áááἠ(exchange) áá á¨á°áŤáŤáá˘
8. á¨á áľá°áłá°áŤá ááłááá˝á á¨áááá á á¤áąáłáá˝
á¨ááŹáľ á áľá°áłá°á á˘áŽ/áŽáá´ á¨á°á á á¨áááł ááłáᣠáŤááł ááá á°áá°ááŹáľ ááááá˘
á¨ááŹáľ áááááĽ/áá°á¨á ááłáá˘
(áĽá áá á áľááľá á¨á áľá°áłá°áŤá áááľá ááááśá˝á áá ááá
áŤáľáááá)á˘
9. ááá˝ á°ááá
ááááŽá˝
* á¨ááŹáľ á á ááá (land use) áá-áἠáááĽá˘
* á¨á፠ááŹáľ (communal / grazing land) ááá¨áá˘
* á¨áá/á¨ááááľ áá°ááá፠ááĽáľá˘
* á á¨á°á ááľáĽ áá-áἠáááŁáł ááá á¨ááŹáľ áŞáŤá (lease) ááłáŽá˝á˘
* á á á˛áą á¨áá á ááŹáľ á áľá°áłá°áá á á ááá á áá
(ááĽá 1324/2024) áá á¨áľ á¨á°áá°á á¨áá áá°áŚá˝ (prescription) á áá˘
* á á¨á°á ááŹáľ áá á¨áááł ááááľ ááśá˝ á áá á á á ááá 10 áááľ áá áá°áĽ á áá¸á (á¨áá´áŤá á á
áá áááľ á¤áľ á¨á°á á ááłá)á˘
áľááááá ááľ/á á¤áąáł á ááłáŠ áááłáŁ á á¨ááá áá áĽá á ááľá¨ááá˝ áá ááá°ááá˘
@etconp