اگر سیاست اقتضا کند شوروی همه جوره معامله می کند
| سفرنامه عباس مسعودی به شوروی، «پشتِ پرده آهنین چه دیدم؟»
در سایر کشورها پنبه را یک دسته از مردم میکارند و عمل میآورند، دسته دیگر محصول را از کشاورز و مالک میخرند و در بازارهای داخلی به اختیار صادرکنندگان یا مصرفکنندگان میگذارند، کارخانهچی پنبه را به یک قیمت، صادراتچی به قیمت دیگر تقاضا میکند. هرگاه عرضه از تقاضا بیشتر باشد قیمت پایین میافتد و کشاورز و مالک از زحمات خود خیری نمیبینند و اگر معکوس آن باشد صادراتچی در مشکل فروش میافتد یا کارخانهچی نمیتواند پارچهاش را به قیمت مناسب در دسترس فروش بگذارد و بالاخره این دستهای فردی و تجارتهای خصوصی هرگز قدرت آن را پیدا نمیکنند که در برابر تجارت متمرکزشده در دست دولت شوروی مقاومت و پایداری کنند.
به همین جهت است که میگویند تجارت روسیه برای عالم خطرناک میباشد زیرا این کشور توانایی آن را دارد که قسمتی از بازارهای دنیا را به خود منحصر سازد به این ترتیب که با رقابت میتواند هر صاحب کارخانه و هر بازرگان و موسسه و شرکتی را نابود سازد؛ اگر ارادهاش تعلق بگیرد سیل جنس را به بازار میریزد و به قیمت کمتر میفروشد و به این ترتیب همه را ورشکست میسازد. همینطور در خرید جنس از کشوری میتواند با خودداری از خرید آنقدر قیمت را پایین بیاورد که فروشنده را بیپا سازد.
مسلم بدانید که قسمت زیاد محدودیتهای کنونی دنیا، بستن گمرکات و عوارض گزاف از ترس تجارت سیل آسیای شوروی است.
در این مملکت بزرگ همه چیز عمل میآید، تمام مصنوعات دنیا را تقلید کرده و میسازند و اکنون احتیاج صنعتی این کشور از دنیا رفع شده است از اتومبیل گرفته تا تانک و زرهپوش و طیارههای بمبافکن و هواپیماهای مسافربری و اقسام مختلف ادوات جنگی همه چیز را میسازند و احتیاجی دیگر به دنیا ندارند و اگر درهای مملکت را به کلی ببندند و داد و ستد خود را با همه کشورها قطع نمایند احتیاج مبرمی به دنیای خارج ندارند.
اما با این همه، تلاش میکنند و کوشش دارند که دایره تجارت خود را توام با سیاست شوروی با دنیا توسعه دهند و از این راه به استحکام مبانی اقتصادی خود بیفزایند و هرچه بیشتر توانایی و ثروت پیدا کنند؛ زیرا محصولی که در کشور پهناور روسیه به دست میآید، مصنوعاتی که از زیر دست دهها میلیون کارگر و صنعتگر خارج میشود، نه به قدری زیاد و نه به قدری ارزان تدارک میگردد که بر تصور آید و یا کشوری قدرت رقابت و برابری با آن را داشته باشد.
تشکیل کنفرانس اقتصادی بینالمللی مسکو، سیاست دولت شوروی را در این باره روشن ساخت. من خود از کسانی بودم که قبل از رفتن به این مسافرت تصور میکردم این کنفرانس جنبه تبلیغاتی دارد، مانوری است که در مقابل آمریکا میخواهند قدرت بینالمللی خود را نشان دهند و بالاخره کنفرانس اقتصادی نامی است که در زیر آن اسرار دیگری نهفته است، اما وقتی نماینده شوروی برنامه کنفرانس را ذکر کرد و تصریح نمود که جز مسائل بازرگانی و توسعه مبادلات بین کشورها مطالب دیگری طرح نمیشود و این کنفرانس از هرگونه انتقاد و مسائل سیاسی برکنار است و همه نطقها و تصمیمات کنفرانس روی همین زمینه ایراد میشد و در یکی از جلسات آخرین کنفرانس نطق نماینده ایتالیا را شنیدم که میگفت: «ما برای داد و ستد اینجا آمدهایم اگر بخواهید با فرمولهای خشک و غیرعملی که از تجارت دور باشد وقت ما را بگیرید، در جلسات آینده کنفرانس دیگر شرکت نخواهیم کرد» و باز وقتی چک و چونه نمایندگان بازرگانی شوروی را با چند بازرگان ایرانی بر سر خرید پانصد تن پشم و فروش سه هزار تن شکر شنیدم و نمایشگاههایی از امتعه و محصول کشورهای مختلف را در تالارهای عمارت کنفرانس و همچنین نمایشگان امتعه شوروی را در عمارت اتاق بازرگانی دیدم که به صورت بازار داد و ستد درآمده بود، دانستم که شورویها جدا در مقام آن هستند مخرجی برای میلیونها تن مواد صادراتی خود به دنیا پیدا کنند و به این وسیله سیاست خود را توام با اقتصاد در عالم توسعه دهند.
منبع: اطلاعات؛ پنجشنبه ۲۵ اردیبهشت ۱۳۳۱
انتهای بخش دوم
✅ @karkhone