متاسفانه آنچه اخیرا در فضای رسانه ای بطور مرتب و با اشتباه فاحش تاکید می گردد و به وفور مشاهده می شود ارتباط دادن کامل ضعف ۶۰ ساله ما در خسارات وارد شده بر ارکان محیط زیست به ویژه " آب " با تغییرات اقلیمی است. همگان نیک می دانند که پدیده تغییرات اقلیمی باعث تشدید پراکندگی های مکانی و زمانی بارشها در جهان شده است و کاملا طبیعی است که کشور عزیز ما ایران نیز از این پدیده شوم مبرا نیست و اساسا کدام متخصص و کارشناس دلسوز و با تجربه ای این را می تواند انکار نماید؟ اما آن چیزی که باعث تعجب بنده و سایر کنشگران و پژوهشگران عرصه آب کشور می باشد این است که در این میان چرا از وزارت نیرو گرفته تا جهاد کشاورزی و سایر دست اندرکاران و مدیریت کلان آب و خاک کشور نمی خواهند بپذیرند که نقش دهها سال مدیریت غلط آنها در از میان رفتن پهنه های محیط زیستی ،رودخانه ها و آبخوانهای زیرزمینی و پایین رفتن شدید سطح آبهای زیرزمینی و نتایج شوم آن چون بایر شدن اراضی و نشست های خطرناک ،مهاجرتهای آبی که منتهی به تشدید پدیده شوم حاشیه نشینی شده است باعث ایجاد آنها شده است. برای اثبات ادعای خود از روند هیدروگرافهای خطرناک در دشتهای کشور می توانیم سخن برانیم. در شرایطی که ما در گذشته بعضی سالها  درگیر کاهش بارندگی مانند دو سال آبی اخیر نبودیم بازهم روند کاهش شدید سطح آب زیرزمینی را همواره داشته ایم. کدامیک از بیش از ۴۰۰ دشت ممنوعه و یا ممنوعه بحرانی و فوق بحرانی ما با افزایش میزان بارندگی ها تغییرات مثبتی داشته اند؟ آیا می پندارید که با حتی دهها میلی متر افزایش بارندگی در دشتهای کشور اوضاع و احوال آب کشور خوب می شود؟ در بهترین سناریوی پیش رو که در سالهای پرباران ۹۷ و ۹۸ داشتیم میزان محصولات کشاورزی دیم در کشور رشد خوبی داشت ولی آبخوانهای کشور مرمت و احیا نگردیدند. اساسا برای احیای منابع زیرزمینی چون چشمه ها که دبی پایه رودخانه ها را تشکیل می دهند و نیز  آبخوانهای ایران شاید لازم باشد دهها سال ما شاهد بارش برف متراکم که سریع ذوب نشده و فرصت نفوذ تدریجی در آبخوانهای کشور داشته باشند و نیز تغییرات اساسی در مصارف کشاورزی که تقریبا به دلیل سیاستهای غلط در ارائه الگوی کشت مناسب و عدم تضمین خرید از طرف دولتها وجود دارد داشته باشیم. حال چگونه ما می توانیم مدعی باشیم تغییرات اقلیمی ،کاهش بارندگی ها و گرمتر شدن سال آبی جاری مقصر اصلی چنین وضعیتی است؟ بطور مثال چرا  در سالهایی که حوضه آبریز ارومیه دارای متوسط بارندگی دراز مدت خود بود ما بازهم شاهد عدم احیای این دریاچه بوده ایم؟. لذا کاملا بدیهی است که هرگونه توجیهی برای وضعیت اسفبار آب و خاک کشور و در نظر نگرفتن دهها سال سیاستهای غلط تامین آب به ویژه در بخش کشاورزی و دمیدن در شیپور شعار خودکفایی کشاورزی دلائل مهمتری در نابودی منابع آب کشور بوده اند. در نتیجه کاملا اطمینان داشته باشید که اگر سرزمین ما معروض پدیده تغییرات اقلیمی نمی شد و یا پدیده کاهش بارندگی ها را نداشتیم( که در طول تاریخ و هزاران سال سرزمین ما بصورت پریودیک دارای نوسانات پرآبی و کم آبی بوده و این یک پدیده جدیدی به ویژه در بزرگترین حوضه آبریز کشور یعنی فلات مرکزی نیست)بازهم کشور ما هم در بخش آبهای سطحی ، هم آبهای زیزمینی و  نیز تامین حقابه های محیط زیستی نیز ناتوان  می بودیم.

✍مهندس ناصر خلقی

کانال آب
@water_bio

Comments

Be the first to add a comment