✳️ پرندگان در منطق الطیر نماد چه چیزهایی هستند ؟
✳️ بخش : اول
❇️ عطار، در کنار سنایی و مولانا، یکی از سه معلم بزرگِ ادبیات فارسی است. آثار این سه معلم بزرگ عرفان، برای مخاطب‌های معمولی است. برای اینکه به بقیه بگویند عرفان و اندیشه و این حرفها، چیزهای چندان پیچیده‌ای نیست. مثلاً «منطق الطیر» عطار، یک مضمون عرفانیِ مهم در قالب یک داستان است. داستان سی مرغی که سیمرغ می‌شوند.
عطار یک معلم بود و تا آخر عمر هم معلم باقی ماند.
در کتاب «منطق‌الطیر» از آن سی مرغ فقط اسم دوازده مرغ آمده. این دوازده پرنده هر کدام نمایندۀ صفتی از انسان و گروهی از افراد جامعه هستند. سیمرغ را که مظهر انسان کامل و شخصِ به حقیقت رسیده است بگذاریم کنار، یازده مرغ باقیمانده، نماد های اصلی «منطق‌الطیر» هستند. داستان «منطق الطیر» داستان عوض شدن این یازده مرغ یا آدم مختلف، در هفت وادی یا مرحله است:
طلب، عشق، معرفت، استغنا، توحید، حیرت وفقر، فنا
◀️ باز:
در قدیم، باز جزو اسباب شکار پادشاهان بود، پس توی منطق‌الطیر هم باز
«گفت من از شوق دست شهریار/ چشم بربستم ز خلق روزگار/ چشم از آن بگرفته‌ام زیر کلاه/ تا رسد پایم به دست پادشاه/ تا اگر روزی برِ شاهم برَند/ از رسوم خدمت آگاهم برَند».
باز، نمایندۀ انسان‌هایی است که نوکرصفت هستند و به قول عطار «پادشاه حقیقی» را فراموش کرده‌اند.
نماد سالکی است ابتدا امیال و خواسته‌های خود را دنبال می‌کند اما وقتی مدارج سلوک را می‌پیماید خواست او تبدیل به خواست خداوند و صاحب او می‌شود
◀️ بلبل:
طبیعتاً خوشخوان و نغمه‌گر است و مظهر آن دسته از رهروانی که حق را در مظاهر جمالی او می‌بینند و اهل هنر و زیبایی‌اند.
«معنی‌ای در هر هزار آواز داشت/ زیر هر معنی جهانی راز داشت/ شد در اسرار معانی نعره‌زن/ کرد مرغان را زبان‌بند از سخن».
عطار می‌گوید همین اشتغالات هنری، حجاب بلبل در رسیدن به حقیقت است، چون او همیشه به هنرش مغرور است:
«گفت برمن ختم شد اسرار عشق/ جملۀ شب می‌کنم تکرار عشق».
مظهر آن دسته از صوفیان که حق تعالی را در مظاهر جمالی او می‌بینند و نظر بازند و برای آنها رسیدن به ذات حق امری ناممکن است
بوتیمار: یک‌جور لک‌لک است که در ادبیات به دو چیز شهرت دارد: یکی خسیس بودن که با وجود زندگی لب دریا، تا بتواند آب نمی‌خورد، یکی هم غصه خوردن الکی. طوری که اصلاً به او «غمخورک» می‌گویند. عطار هم او را نمایندۀ مردمان بی‌اراده کرده است:
«از چنین کس کو وفاداری نداشت/ هیچ‌کس اومید دلداری نداشت».
نماد آن دسته از زاهدانی که در ریاضت کشیدن افراط می‌کنند یا نمودار اهل حزن و گرفتار مراتب احوال عرفانی هستند
◀️ کوف یا جغد:
ساکن خرابه‌هاست و مظهر کسانی که از جمع فاصله می‌گیرند و عزلت‌نشین هستند:
«کوف آمد پیش چون دیوانه‌ای/ گفت من بگزیده‌ام ویرانه‌ای/ گرچه معموری [= آبادی] بسی خوش یافتم/ هم مخالف هم مشوّش یافتم/ در خرابی جای می‌سازم به رنج/ زآنکه باشد در خرابی جای گنج».
«نمودار عزلت جويان است که گنج در ويرانه ي عزلت مي جويند و دل را از همه خلق بر داشته و به هواي گنج در ويرانه ي جهان نشسته اند و يا شايد که مقصود شيخ از کوف ،مردمان امساک پيشه باشد که همت بر انباشتن زر و مال ،و بدست آوردن گنج بسته اند و به خيال محال رنج مي برند »
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
ادامه دارد... .
👇👇👇👇
✳️ بخش : اول
❇️ عطار، در کنار سنایی و مولانا، یکی از سه معلم بزرگِ ادبیات فارسی است. آثار این سه معلم بزرگ عرفان، برای مخاطب‌های معمولی است. برای اینکه به بقیه بگویند عرفان و اندیشه و این حرفها، چیزهای چندان پیچیده‌ای نیست. مثلاً «منطق الطیر» عطار، یک مضمون عرفانیِ مهم در قالب یک داستان است. داستان سی مرغی که سیمرغ می‌شوند.
عطار یک معلم بود و تا آخر عمر هم معلم باقی ماند.
در کتاب «منطق‌الطیر» از آن سی مرغ فقط اسم دوازده مرغ آمده. این دوازده پرنده هر کدام نمایندۀ صفتی از انسان و گروهی از افراد جامعه هستند. سیمرغ را که مظهر انسان کامل و شخصِ به حقیقت رسیده است بگذاریم کنار، یازده مرغ باقیمانده، نماد های اصلی «منطق‌الطیر» هستند. داستان «منطق الطیر» داستان عوض شدن این یازده مرغ یا آدم مختلف، در هفت وادی یا مرحله است:
طلب، عشق، معرفت، استغنا، توحید، حیرت وفقر، فنا
◀️ باز:
در قدیم، باز جزو اسباب شکار پادشاهان بود، پس توی منطق‌الطیر هم باز
«گفت من از شوق دست شهریار/ چشم بربستم ز خلق روزگار/ چشم از آن بگرفته‌ام زیر کلاه/ تا رسد پایم به دست پادشاه/ تا اگر روزی برِ شاهم برَند/ از رسوم خدمت آگاهم برَند».
باز، نمایندۀ انسان‌هایی است که نوکرصفت هستند و به قول عطار «پادشاه حقیقی» را فراموش کرده‌اند.
نماد سالکی است ابتدا امیال و خواسته‌های خود را دنبال می‌کند اما وقتی مدارج سلوک را می‌پیماید خواست او تبدیل به خواست خداوند و صاحب او می‌شود
◀️ بلبل:
طبیعتاً خوشخوان و نغمه‌گر است و مظهر آن دسته از رهروانی که حق را در مظاهر جمالی او می‌بینند و اهل هنر و زیبایی‌اند.
«معنی‌ای در هر هزار آواز داشت/ زیر هر معنی جهانی راز داشت/ شد در اسرار معانی نعره‌زن/ کرد مرغان را زبان‌بند از سخن».
عطار می‌گوید همین اشتغالات هنری، حجاب بلبل در رسیدن به حقیقت است، چون او همیشه به هنرش مغرور است:
«گفت برمن ختم شد اسرار عشق/ جملۀ شب می‌کنم تکرار عشق».
مظهر آن دسته از صوفیان که حق تعالی را در مظاهر جمالی او می‌بینند و نظر بازند و برای آنها رسیدن به ذات حق امری ناممکن است
بوتیمار: یک‌جور لک‌لک است که در ادبیات به دو چیز شهرت دارد: یکی خسیس بودن که با وجود زندگی لب دریا، تا بتواند آب نمی‌خورد، یکی هم غصه خوردن الکی. طوری که اصلاً به او «غمخورک» می‌گویند. عطار هم او را نمایندۀ مردمان بی‌اراده کرده است:
«از چنین کس کو وفاداری نداشت/ هیچ‌کس اومید دلداری نداشت».
نماد آن دسته از زاهدانی که در ریاضت کشیدن افراط می‌کنند یا نمودار اهل حزن و گرفتار مراتب احوال عرفانی هستند
◀️ کوف یا جغد:
ساکن خرابه‌هاست و مظهر کسانی که از جمع فاصله می‌گیرند و عزلت‌نشین هستند:
«کوف آمد پیش چون دیوانه‌ای/ گفت من بگزیده‌ام ویرانه‌ای/ گرچه معموری [= آبادی] بسی خوش یافتم/ هم مخالف هم مشوّش یافتم/ در خرابی جای می‌سازم به رنج/ زآنکه باشد در خرابی جای گنج».
«نمودار عزلت جويان است که گنج در ويرانه ي عزلت مي جويند و دل را از همه خلق بر داشته و به هواي گنج در ويرانه ي جهان نشسته اند و يا شايد که مقصود شيخ از کوف ،مردمان امساک پيشه باشد که همت بر انباشتن زر و مال ،و بدست آوردن گنج بسته اند و به خيال محال رنج مي برند »
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
ادامه دارد... .
👇👇👇👇
Comments
Be the first to add a comment
Log in to comment