☀️"یلدا، جشن زایشِ نور و روشنی"
"بخش دوم"
شب اورمزد آمد و ماه دی
ز گفتن بیاسای و بردار می
#فردوسی
🧜♂ "ارتباط شب یلدا با مهر"
شب یلدا با مهر هم مرتبط است. اگرچه در واژه‌نامه‌ها مهر را مترادف با خورشید دانسته‌اند اما باید دانست که مهر و خورشید دقیقاً یکی نیستند؛ در باورهای زرتشتی مهر، ایزد نور و روشنایی است که هر روز پیش از طلوع خورشید به جهان می‌نگرد و نگهبان راستی و ناظر بر حُسنِ اجرای عهد و پیمان در بین مردمان است. دلیل دیگری بر تفاوت مهر و خورشید این است که در تقویم ایران باستان که هر روزِ ماه، نامی داشته است؛ روز یازدهم هر ماه را خورشیدروز و روز شانزدهم هر ماه را مهرروز نامیده بودند؛ ولی چون هر دو با نور و روشنایی ارتباط داشته‌اند در ادب پارسی معادل هم به کار رفته‌اند.
از نظر آیینی و اعتقادی مهر یکی از مهمترین ایزدان اقوام هند و اروپایی بوده است. در ایران پیش از ظهور زرتشت ایزد مهر پرستیده می‌شد؛ اما بعد از ظهور زرتشت از مقام خدایی پایین کشیده شد و به عنوان یکی از ایزدان از آفریده‌های اهورا مزدا معرفی شد. در اروپا و به ویژه در روم آیین مهرپرستی که به آن میترائیسم هم می‌گفتند گستردگیِ بیشتری پیدا کرد و آثار معابد آن، که مهرابه خوانده می‌شد هنوز در جای جای اروپا باقی مانده است، مهمترین نماد این آیین سنگ‌نگاره‌هایی است که در آن جوانی که ایزد مهر است گاوی را می‌کشد.
🪅نکته جالب اینجاست که مهرپرستان هرساله در شب بیست و پنج دسامبر تولّد ایزد مهر را جشن می‌گرفته‌اند که اگر آن را با تقویم شمسی تطبیق دهیم تقریباً برابر با شب سی‌اُمِ آذر با یکی دو روز اختلاف می‌شود؛ به همین خاطر برخی شب یلدا را شب تولّد ایزد مهر دانسته‌اند.
ادامه دارد....
📚منابع:
➖یلدا، ریشه‌شناسی، پیشینه و آیین‌ها و اعتقادات مربوط به آن. گردآوری و تحریر: احمدرضا نادری، بر اساس تقریرات دکتر آیدنلو.
➖جهان فروری: دکتر بهرام فره‌وشی.
➖از اسطوره تا تاریخ: دکتر مهرداد بهار.
🔄 گردآوری: #محمدرضاکاکائی
۲۹ آذر ماه ۱۴۰۳
@hafezaneha1
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
"بخش دوم"
شب اورمزد آمد و ماه دی
ز گفتن بیاسای و بردار می
#فردوسی
🧜♂ "ارتباط شب یلدا با مهر"
شب یلدا با مهر هم مرتبط است. اگرچه در واژه‌نامه‌ها مهر را مترادف با خورشید دانسته‌اند اما باید دانست که مهر و خورشید دقیقاً یکی نیستند؛ در باورهای زرتشتی مهر، ایزد نور و روشنایی است که هر روز پیش از طلوع خورشید به جهان می‌نگرد و نگهبان راستی و ناظر بر حُسنِ اجرای عهد و پیمان در بین مردمان است. دلیل دیگری بر تفاوت مهر و خورشید این است که در تقویم ایران باستان که هر روزِ ماه، نامی داشته است؛ روز یازدهم هر ماه را خورشیدروز و روز شانزدهم هر ماه را مهرروز نامیده بودند؛ ولی چون هر دو با نور و روشنایی ارتباط داشته‌اند در ادب پارسی معادل هم به کار رفته‌اند.
از نظر آیینی و اعتقادی مهر یکی از مهمترین ایزدان اقوام هند و اروپایی بوده است. در ایران پیش از ظهور زرتشت ایزد مهر پرستیده می‌شد؛ اما بعد از ظهور زرتشت از مقام خدایی پایین کشیده شد و به عنوان یکی از ایزدان از آفریده‌های اهورا مزدا معرفی شد. در اروپا و به ویژه در روم آیین مهرپرستی که به آن میترائیسم هم می‌گفتند گستردگیِ بیشتری پیدا کرد و آثار معابد آن، که مهرابه خوانده می‌شد هنوز در جای جای اروپا باقی مانده است، مهمترین نماد این آیین سنگ‌نگاره‌هایی است که در آن جوانی که ایزد مهر است گاوی را می‌کشد.
🪅نکته جالب اینجاست که مهرپرستان هرساله در شب بیست و پنج دسامبر تولّد ایزد مهر را جشن می‌گرفته‌اند که اگر آن را با تقویم شمسی تطبیق دهیم تقریباً برابر با شب سی‌اُمِ آذر با یکی دو روز اختلاف می‌شود؛ به همین خاطر برخی شب یلدا را شب تولّد ایزد مهر دانسته‌اند.
ادامه دارد....
📚منابع:
➖یلدا، ریشه‌شناسی، پیشینه و آیین‌ها و اعتقادات مربوط به آن. گردآوری و تحریر: احمدرضا نادری، بر اساس تقریرات دکتر آیدنلو.
➖جهان فروری: دکتر بهرام فره‌وشی.
➖از اسطوره تا تاریخ: دکتر مهرداد بهار.
🔄 گردآوری: #محمدرضاکاکائی
۲۹ آذر ماه ۱۴۰۳
@hafezaneha1
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
Comments
Be the first to add a comment
Log in to comment