«فردا سالگرد سقوط کابینۀ دکتر بختیار است.ایرانیان یک مهلت 37روزه داشتند تا دموکراسی را در ایران نهادینه کنند. شوربختانه این فرصت را رقص کنان نابود کردند. در این رشتو چند نکته از مقاله ای که در بی بی سی فارسی در باب مفهوم فلسفی سیاسی حکومت بختیار نوشتم:
.
تحلیل پدیده انقلاب برای نسلی که دروقوع آن نقش داشته وتبعات شدیدآن را متحمل شده،چالشی ذهنی،روحی و اخلاقی به همراه دارد.از نظر ذهنی، تحلیلگر بایدخود را از نفوذ پیشداوری های حاکم بر افکار عمومی دوره مورد نظرش برهاندو با واقعه طوری برخورد کندکه انگارباراول است که از آن آگاه می شود...
.
از نظر روحی نگاه تحلیلگر باید عاری از احساسات در مورد نقش آفرینان واقعه باشد و این کار ساده ای نیست؛ زیرا انقلاب زندگی تک تک اعضای یک جامعه را آن چنان دگرگون می کند که مشکل می توان نسبت به عاملان آن بی تفاوت ماند...
.
سومین چالش، چالشی است اخلاقی؛ زیرا انقلاب ایران برخلاف آنچه در انقلاب های فرانسه و شوروی افسانه و اسطوره بود، واقعا پیامد یک حرکت عمومی بود که میلیون ها شهروند در آن نقش موثر داشتند، و اعضای جامعه هر کدام به نوبه خود مسئولیت سیاسی و اخلاقی اتفاقات آن دوره را به عهده دارند.
.
بنابراین، تحلیلگر خواه ناخواه عملکرد خود را نیز به نقد می کشد و باید شجاعت رویارویی با مسئولیت خویش را داشته باشد تا نقدو تحلیل یک واقعه تاریخی محدود به یک توجیه مبتذل مواضع شخصی نگردد. من نیز به عنوان عضوی از نسل انقلاب از رویارویی با این چالش سه گانه مصون نیستم و از نظر اخلاقی لازم می دانم که موقعیت شخصی خویش را در دوران انقلاب به اطلاع خواننده این مطلب برسانم.
.
اگر امروز در این نوشته به عنوان کارشناس تاریخ سیاسی به مسئله استعفای دکتر بختیار می پردازم، دیروز از پیروان او بودم و از بدو ورودش به فرانسه در تابستان ١٣٥٨ در سازمان دانشجویان نهضت مقاومت ملی در رابطه با مسائل حقوق بشر فعالیت می کردم.
.
پیش از آن نیزبختیاراز دوستان پدرم بود و در خانواده ما سخت مورد احترام.اگر به خاطرات کودکی رجوع کنم هنوز طنین صدای مادرم را می شنوم که دخترک نحیف و لرزانی را توصیف می کرد که به دیدار پدر در زندان رفته و مادرم آنجا با او روبه رو شده بود. آن دخترک "ویویان"،دختر شاپور بختیار بود.
.
این تعلق خاطر دیرینه و عمیق و رابطه عاطفی با بختیار جزیی از یک شبکه دوستی بین طرفداران دکتر مصدق بود.در آن شبکه شخصیت های دیگری نیز چون داریوش فروهر و یا بنی صدر بودند که راه دیگری برگزیدند. چهره خمینی نیز نا آشنا نبود و در خانه از او به عنوان یک روحانی مبارز با احترام یاد می شد.
.
در سال ١٣٥٧، هنگامی که آیت الله خمینی وارد پاریس شد، در پاریس دانشجو بودم و گهگاه مقاله ای از مطبوعات فرانسه را به فارسی ترجمه می کردم، از جمله مقاله ماکسیم رودنسون، اسلام شناس سرشناس فرانسه، علیه مفهوم جمهوری اسلامی در روزنامه لوموند.
.
آقای بنی‌صدر این ترجمه ها را همراه بامقالات دیگر برای آیت الله خمینی به نوفل لوشاتو می برد.در همان دوران تصادفاً به کتاب "ولایت فقیه" آیت الله خمینی دست یافتم و پس از خواندن آن با نگرانی در موردش با آقای بنی صدر صحبت کردم؛ او معتقد بود که نظر آقای خمینی در این باب متحول شده است.
.
برای حصول اطمینان چند سوال در مورد مبانی هیئت سیاسی بر روی کاغذی نوشته و از آقای بنی صدر خواهش کردم که ترتیبی بدهد بتوانم از آقای خمینی پاسخ سؤالاتم را دریافت کنم. روزهای آخر سکونت آیت الله خمینی در فرانسه بود، آقای بنی صدر قرار ملاقاتی برای تعدادی از جوانان و نزدیکانش گرفت...
.
و قرار شد سؤال‌ها را از پیش به آقای خمینی بدهند تا در ملاقات پاسخ آنها را دریافت کنیم. چند دقیقه قبل از ملاقات، داماد خمینی به جمع بازدید کنندگان پیوست و سؤال‌ها را به من باز پس داد و گفت:"آقا به این سؤال‌ها پاسخ نخواهند داد." پرسیدم:"چرا؟"گفت:"الان وقت آن نرسیده."
.
از آن روز من از آن جمع فاصله گرفتم. چند روز بعد آیت الله خمینی به ایران بازگشت و یک هفته بعد من نیز برای تحقیق در باره انقلاب به ایران رفتم. دو روز بعد دولت شاپور بختیار سرنگون شد.
.
درآن لحظات هنوز ماهیت رژیم خمینی و طرحی که در پی انجامش بود کاملاً روشن نبود و گو اینکه کتاب ولایت فقیه شدیداً مرابه شک انداخته بود، انتخاب بازرگان، دوست و همرزم بختیار در نهضت مقاومت ملی، به عنوان نخست وزیر علی رغم گرایش‌های شدید مذهبی اش، نشانه اصرار آقای خمینی بر ولایت فقیه نبود.
.
به همین دلیل، روزهای قبل از ٢٢ بهمن، مسئله‌ای که ذهن مرا به خود مشغول می‌کرد این بود که چرا بختیار و خمینی به یک راه حل مسالمت‌آمیز نمی‌رسند و غیرمسئولانه سرنوشت مملکت را به خطر می‌اندازند؟...»
.
این رشته‌توییت نوشته خانم «لادن برومند» است. او فعال برجسته حقوق بشر و از بنیانگذاران بنیاد برومند است که به فعالیت حقوق بشری در زمینه مسائل ایران می‌پردازد.
.

1 comment

علی خامنه‌ای
من علی خامنه ای هستم
چرا هیچکس نیومده
بدبخت شدم 
میترسم سقوط کنم
شمارش معکوس رفتن من شروع شده