✳️ در باره ی شعر زیبای رودکی :
« بوی جوی مولیان آید همی... »
بوی جوی مولیان آید همی
یاد یار مهربان آید همی
ریگِ آموی و درشتی راه او
زیر پایم پرنیان آید همی
آب جیحون از نشاط روی دوست
خِنگ ما را تا میان آید همی
ای بخارا شاد باش و دیر زی
میر زی تو شادمان آید همی
میر ماه است و بخارا آسمان
ماه سوی آسمان آید همی
میر سرو است و بخارا بوستان
سرو سوی بوستان آید همی
آفرین و مدح سود آید همی
گر به گنج اندر زیان آید همی
[قصائد رودکی، گنجور]
✳️ جوی مولیان-جوی،یا رودخانه ای در مرغزار و گردشگاه مولیان،در نزدیکی بخارا بوده که در زمان سامانیان،بدان سبب که در آن امارات و باغ های سرسبز داشتند،شوکت بسیار داشت و شهرتش در ادب فارسی،بیشتر به خاطر قصیده زیبای سروده شده، بوده است.
◀️ در حکایت چگونگی سرودن این شعر آمده است که"امیر نصر احمد سامانی" به سبب طبیعت زیبا،فصل بهار را بادغیس-افغانستان، می گذراند.
زمانی پیش آمد،که امیر چهار سال در بادغیس ماند؛همراهان همه خسته و پریشان گشتند،و چون دیدند که شاه دل از زیبایی بادغیس بر نمی کند،ناچار پیش رودکی رفتند،
که در چشم امیر محترم و بزرگوار می نمود،و از او خواستند،چاره ای بجوید،تا امیر،دل از آن دیار برکند، چرا که دلهای آنان هوای زن و فرزندان کرده بود...
رودکی که دید سخن به شاه اثر ندارد،به نظم روی آورد و این شعر را سرود...
چون در حضور امیر رسید،در پرده عشاق،شروع به خواندن شعر نمود"
بوی جوی مولیان آید همی، یاد یار مهربان آید همی" ....
و چون به این بیت رسید:
" میر-مخفف امیر- سرو است و بخارا بوستان،سرو سوی بوستان آید همی"...
امیر آنچنان به هیجان آمد،که بی کفش و جامه شاهی،بر اسب سوار شد و راه بخارا در پیش گرفت،و دو سه فرسنگ به دنبالش رفتند،تا جامه شاهی بر تن کرد و به تاختن سوی بخارا ادامه داد.
@molavi_asar_o_afkar@ferdosesokhan