✳️ مسئله بقا و توسعه

حجت میرزایی/اقتصاددان

✅ بررسی و ریشه‌یابی عدم موفقیت برنامه‌های توسعه کشور

دكتر میرزایی معتقد است برنامه هفتم توسعه آخرین روزنه‌های امید به توسعه را بسته است؛ به‌همین‌دلیل باید به نهادهایی که مسئله‌شان توسعه نیست، اثبات کنیم که راه بقا هم از توسعه می‌گذرد؛ یعنی وقتی که مقابل مسیر توسعه می‌ایستیم، بقا را هم نمی‌توانیم حفظ کنیم.روحانی هم در  ابتدا  از  دادن لایحه برنامه توسعه ششم به مجلس خودداری کرد

حجت میرزایی، اقتصاددان و استاد دانشگاه علامه، درباره برنامه‌های توسعه در ایران گفت: موضوع برنامه‌های توسعه به موضوعی بغرنج و پیچیده تبدیل‌شده است. درواقع نمی‌دانیم آیا باید برنامه‌ریزی را کامل کنار گذاشت یا ادامه داد، برای اینکه تقریبا از جایی به بعد متوجه شدیم که این برنامه‌ها نه‌تنها دستاوردی ندارند، بلکه بخشی از امیدی را که قبل از تدوین برنامه‌ها بوده هم از بین می‌برند و مرحله‌ به‌ مرحله حداقل امیدی که به آینده و بعد از برنامه‌ها وجود داشته هم از بین رفته است.

از طرف دیگر به نظر می‌رسد الزامات قانونی و برخی ضرورت‌های دیگر ازجمله داشتن معیاری برای ارزیابی عملکرد دولت‌ها وجود دارد که متوسل به برنامه می‌شویم. آقای روحانی از دادن لایحه برنامه ششم به مجلس خودداری کرد و گفت برنامه دولت همین است که در انتخابات دادم و همین مبنای سیاست‌ها و ارزیابی عملکرد ماست که با مقاومت شدید مجلس روبه‌رو شد و نهایتا مجبور شد لایحه بدهد. ما هم در ابتدا فکر می‌کردیم مسیر آقای روحانی اشتباه است و شاید شکلی از استبداد قوه مجریه در مقابل ارزیابی و نظارت مجلس یا افکار عمومی است؛ ولی آنچه بر سر برنامه ششم آمد، ما را متقاعد کرد که شاید آن تصمیم درستی بود. از این نظر که اولا این‌همه وقت صرف و امید به برنامه بسته نمی‌شد و این‌همه منابع هزینه نمی‌شد. دوم اینکه به‌ هر حال چیزی به نام برنامه دولت برای ارزیابی وجود داشت که می‌شد یقه دولت را گرفت.

این برنامه پیشنهادی رئیس‌جمهور لابد واقع‌بینانه بوده و همه ملاحظات و تغییرات احتمالی را هم دیده‌اند و با رأی و اقبال گسترده جمهور هم مواجه شده؛ اما ضروری است سیر لایحه برنامه ششم را ببینیم که مجلس چه بر سر آن آورد! ابتدا گفته شد این برنامه متمرکز بر محورها و هسته‌های کلیدی (Core planning) است؛ یعنی متمرکز بر سه مسئله اصلی اقتصاد ایران مثل بحران بانک‌ها، بحران اشتغال و بحران آب و محیط‌ زیست است؛ اما به‌تدریج این سه مسئله شد پنج، شش، هشت و ۱۵‌ تا.

رقابت‌های درون دولت، فشارهای بخش‌ها و دستگاه‌های اجرائی و آن چیزی که به‌عنوان سند بالادست یعنی سیاست‌های کلی ابلاغ شد، اینها را مجبور کرد که به چیزی حدود ۲۰ تا ۲۲ موضوع یا هسته اصلی برای برنامه‌ریزی یا محور برنامه‌ریزی بپردازند. بالاخره بعد از یک سال لایحه برنامه ششم با ۲۴ ماده آماده شد و به مجلس رفت. چیزی که مجلس به دولت روحانی تحویل داد، یک برنامه بود با ۱۲۵ ماده؛ یعنی تقریبا پنج برابر لایحه پیشنهادی بود! البته این اولین تجربه نبود که دولت چیزی به مجلس تقدیم می‌کرد و مجلس چیز دیگری برمی‌گرداند و دولت را ملزم به اجرای آن می‌کرد.

ادامه مطلب؛
https://www.sharghdaily.com/fa/tiny/news-911620
كانال قواعدبازی
https://t.me/ExecutiveManagement

Comments

Be the first to add a comment