🔳 عبدالکریم سروش در مصاحبه اش با زیتون دو ادعا مطرح می کند:
الف): روشنفکری دینی متکلم نیست که از دین دفاع کند و دنبال دلایلِ محق بودن دین اسلام بگردد او به دنبال پلورالیزم دینی است و در عین حال منتقدِ اسلام و حتی پیامبر و قرآن است!
ب): مخاطب می پرسد، پس با این وجود شما چگونه به پیامبر ایمان می ورزید؟ و او را نبی می دانید؟ یعنی متعبد هستید و دلیلی برایش ندارید؟ سروش پاسخ می دهد: نخیر ما دلیل داریم و آن هم اینکه غزالی می گفت ریاضی دان می داند که ریاضی چیست و ریاضی دان کیست، فقیه می داند که که فقه چیست و فقیه کیست و همینطور کسی که تجربه ی دینی دارد می داند که نبی کیست و کدام سخن بوی وحی دارد! بنابراین ما هم به نبی اعتماد می کنیم و سخن اش را حمل بر صدق می نماییم!
پ ن:
طبق بیانات سروش روشنفکری دینی از طرفی منتقد نبی و اسلام و ... است و از طرفی مومن به نبی و اسلام؟ از طرفی نقد می کند و به چالش می کشد و از طرفی دفاع می کند و توجیه می نماید!
مساله این است که روشنفکری دینی، تکلیف اش با خودش هم روشن نیست! و نمی داند با خودش چند چند است! از طرفی تاریخ سیاه دین را می بیند از طرفی توهمِ نهیلیزمِ غرب را دارد، در این وسط گیر کرده است! نه متشرع است نه معتقدِ به اوامر و نواهی دین! نه به قول خودشان دلیلی بر حقانیت دین دارد و نه اصلا دغدغه اش این است و از طرفی باز هم مدام دم از دین می زند و به توجیه اش می پردازد!
باری، روشنفکری دینی، جرات و جسارت و به تعبیر کانت شهامت نقد را ندارد! شهامتِ نقد تاریخ سیاه تئولوژی! نقد بت های تاریخی! نقد فجایعی که ریشه در همین تاریخ دارد! اگر شهامت نقد باورهای خویش و تاریخ خویش و دین خویش را داشت هرگز بین غرب و شرق متزلزل نمی شد که بعد ادعای دیالوگ و بر قرار کردن رابطه ی شرق با غرب را بکند!
نقد دین و تئولوژی سخت است، جسارت و شهامت می خواهد، شهامت می خواهد سال ها راه آمده با پای تاول زده را نفی کرد و در جستجوی حقیقت، و در راهِ عشقِ به حقیقت، از هیچ طعن و برچسب و از دست دادن طرفدار و از این دست از مهملات نهراسید!
ابوذر شریعتی
@cafe_andishe95