معرفی کتاب

اسلام چیست؟ در اهمیت اسلامیت
نوشته شهاب احمد

شهاب احمد سال‌ها در دانشگاه هاروارد مطالعات اسلامی تدریس می‌کرد. «اسلام چیست؟» قرار بود مقدمه کتابی باشد که در مورد مجازات ارتداد در حکومت عثمانی در دست تالیف داشت ولی این‌قدر شاخ‌وبرگ پیدا کرد که احمد تصمیم گرفت به عنوان کتابی مجزا (بالغ بر ۶۰۰ صفحه!)‌ چاپش کند. از قضا احمد پیش از این‌که «اسلام چیست؟» روی طبع را ببیند دچار سرطان وخیمی شد و بعد از چند ماه درگذشت. کتابش در مطالعات اسلامی انگلیسی‌زبان سروصدای زیادی ایجاد کرد و افراد متعددی تحلیل و نقد بر آن نوشتند. به‌تدریج آثار کتاب در پژوهش‌های جدید دارد نمایان می‌شود.

احمد در «اسلام چیست؟» می‌گوید که اسلام به عنوان پدیده‌ای انسانی و تاریخی درست شناخته نشده و جهت فهم صائب باید تعریف جدیدی از آن به‌دست داد. به این‌منظور، احمد ابتدا تعاریفی که از اسلام در مطالعات اسلامی غربی موجود است (اسلام = دین، اسلام = نظام حقوقی، اسلام = فرهنگ، اسلام = تمدن، اسلام = سنت گفتمانی، و غیره) را یکی‌یکی نقد می‌کند و بعد می‌رود سراغ تعریف خودش. او اسلام را «تضاد منسجم» (coherent contradiction) می‌داند، چون پدیده‌ای تاریخی و انسانی است که تضادهای متعددی را به شکل منسجم با هم جمع کرده: شرک‌ستیزی با وحدت وجود، بت‌شکنی با تصویرگری، تقبیح خمر با ستایش می، و غیره.

در نهایت قصد احمد از نوشتن این کتاب صرفا این نیست که دری جدید برای شناخت آکادمیک اسلام باز کند. هدف شاید بالاتر او این است که سنتی تاریخی و به‌نظرش فراموش شده را یادآور شود که به‌جای عربی‌محور فارسی‌محور بود، به جای فقه و شریعت ناظر به شعر و فلسفه و هنر بود، و قهرمانانش به‌جای فقها عشاق و رندان و می‌گساران بودند.

نقد من بر کتاب شهاب احمد را می‌توانید در پی‌نوشت مطالعه کنید.

https://press.princeton.edu/books/hardcover/9780691164182/what-is-islam

#کتاب #اسلام #تاریخ #شهابـاحمد #نقد

Comments

Be the first to add a comment