کارل رانر، در جستوجوی دینِ حق
کارل رانر (۱۹۰۴-۱۹۸۴) را میتوان یکی از برجستهترین دینپژوهان کاتولیک در قرن بیستم به شمار آورد. وی در فرایبورگ آلمان زاده شد. در دانشگاه فرایبورگ ضمن تحصیل در رشته الهیات در کلاسهای مارتین هایدگر شرکت میکرد. وی علاوه بر هایدگر، از فیلسوفان دیگری نیز اثر پذیرفته بود. ایمانوئل کانت و ژوزف مارشال (بنیانگذار مکتب تومیسم استعلایی) از افرادی بودند که بر رانر اثر فراوان گذاشته بودند.
🔹کارل رانر به فقدان امر متعالی در جهان سکولار میاندیشید. وی به راههایی فکر میکرد که بر اساس آن میتوان به امر متعالی دست یافت. رانر به این نتیجه دست یافته بود که زنده شدن دوبارهٔ امر متعالی، تنها از طریق تمسک به آموزههای مسیح امکان پذیر است.
🔹کارل رانر معتقد بود که وجود خداوند تنها از طریق مخلوقات قابل درک و فهم است. به تعبیر رانر، برای اینکه ارتباط خدا و انسان و آشکارسازی خدا کامل شود، باید دریافت کنندهای وجود داشته باشد. انسان تنها مخلوقی است که با آزادی میتواند این خود آشکار سازی خدا را از طریق فیض بپذیرد. وی با این تبیین از ساحت خدا و مخلوقات بود که وارد بحث از ادیان میشد.
🔹رانر به سمت نظریهای متمایل میشود که آن را ایدهٔ “مسیحیان گمنام” مینامد. به باور او، هر کسی تحت لوای دین باشد، میتواند رستگار شود. اما دینِ حقیقی تنها مسیحیت است و سایر ادیان نیز بواسطهٔ مسیح است که سعادت رستگاری را مییابند. رانر مؤلفههایی را بر میشمرد که بواسطهٔ آن، سایر ادیان با تمسک به نقش محوری مسیح، سعادتمند میگردند.
🔹کارل رانر برای رفع اختلافات دینی ایده “مسیحی گمنام” را مطرح میکند ولی از نظر وی مسیحیت آشکار بر آن ترجیح دارد. زیرا ارتباط مناسب با خدا از طریق مسیح امکان پذیر است و این روح مسیح است که به سایر ادیان اجازه میدهد زمینهای برای رستگاری باشند. در این دیدگاه فقط مسیحیت صریح و آشکار است که میتواند به طور کامل از تجربه زنده متعالی انسانی سخن بگوید.
📎متن کامل این مطلب را در دینآنلاین بخوانید!جان آگه با #فرهیختگان
جااف