📍در دست انتشار
📍📚 نیایش ما
✍️مؤلف: ایمان پورنصیر
گالتون، روانشناس و جامعهشناس انگلیسی، در سال 1883 در کتاب خود، «جستارهایی درباب ظرفیت و پیشرفت بشر» گفت: دعا اثر ندارد؛ میزان مردهزایی میان والدین اهل دعا و بیدعا هیچ تفاوتی ندارد.
بسیاری از ما نیز دیدهایم که دعاهای ما مستجاب نمیشود.
خانم لووِنتال، روانشناس معاصر، در سال 2000 در کتاب «درآمدی بر روانشناسی دین» فهم گالتون از دعا و نیایش را اشتباه دانست. به باور او فرایند دعا پذیرش «آنچه تو [خدا] میخواهی» است نه تحقق «آنچه من میخواهم». از نظر او این باورها در دعا برای آدمیان ایجاد میشود:
1. در نهایت همه چیز به خیر و خوشی تمام خواهد شد؛
2. خدا همه چیز را حل میکند؛
3. خدا در این مسئله مرا یاری میکند.
به نظر میرسد او درست میگوید؛ حتی اگر دعاهای ما محقق نشود، آن را به مصلحت خدا حواله خواهیم داد. مهم این است که نهایت آن خیر باشد، و چه انسانی است که نخواهد همه چیز به خیر و خوشی تمام شود، و در برابر مشکلش احساس تنهایی نکند. همچنین ارتباط ما با خدا فقط تقاضای تحقق خواستههای خود ما نیست. گاه متدینان میخواهند سپاسگزار او باشند، گاه او را ستایش میکنند، گاه اعتراف به گناه و طلب بخشش میکنند و گاه برای دیگری دعا میکنند. با وجود هجمههای سنگین فیلسوفان ملحد علیه دین بعد از رنسانس، هنوز دین یا صور نوین معنویتگرایی در روان افراد غربی زنده است. این نشان میدهد دین ساحتی از روان ما را ارضا میکند که چیزی جایگزین آن نیست. گرچه در جامعه ما دخالت دین در اموری که نباید، تصور بسیاری را نسبت به آن آشفته کرده است.
نکته شایان ذکر دیگر این است که تحقیقات روانشناختی زیادی نشان میدهد نوع ارتباط ما با والدینمان و نیز نوع سنخ روانیمان، در تصور ما از خدا، و شکل ارتباطی که با او داریم تأثیرگذار است. به تعبیر دیگر اگر قبل از ارتباط با خدا مشکلات روانی داشته باشیم، معلوم نیست ارتباط با او برای ما مفید باشد. البته اظهار نظر درباره این موضوع را به دست اهلش میسپاریم.
یکی از انواع ارتباط با خدا در اسلام نماز است. مسلمانانی که اهل نمازند هر یک دریافت روحی خود را از آن دارند. ایمان پورنصیر در کتاب «نیایش ما»، که به همت انتشارات کتاب طه در دست چاپ است، درونمایه نماز را بررسی کرده است.
https://t.me/anbartaha/11