دروغ است که آدم‌ها دلشان می‌خواهد خودشان زندگی‌شان را تعیین کنند، و قواعد اخلاقی ویژه خود را بنیان نهند و «آزاد» باشند. آدمیان از چنین آزادی‌ای می‌ترسند و زیر بار «مسئولیت» آن نمی‌روند.
کسی باید برای آنها تصمیم بگیرد. باید نیرویی(دولت، حکومت، نظام و یا سیستم اخلاقی، ایدئولوژی، و...) وجود داشته باشد که مسئولیت تعیین ارزش‌ها را بپذیرد و آنها را به مردم تحمیل کند.
این نیرو، فقط کافی است «شکم» آنها را سیر کند و خبری از «معجزه» و «امیدی به آینده» به آنها بدهد، تا آرام بمانند!
«برادران کارامازوف»
فئودور داستایوفسکی
@renaissancetranslate
