⭕️ از زمین تا فضا؛ رقابت‌های ایالات متحده و روسیه
📌 قرار است نخستین ملاقات رسمی بین جو بایدن و ولادیمیر پوتین در روز ۱۶ ماه ژوئن در ژنو صورت بگیرد
♦️از زمان آغاز ریاست‌جمهوری جو بایدن، شاهد جهت‌گیری‌های تازه‌ای در سیاست خارجی آمریکا بوده‌ایم. به عقیده برخی از کارشناسان و ناظران، این تغییرات اغلب در جهت معکوس اقدام‌های رئیس‌جمهوری پیشین آمریکا، دونالد ترامپ، است که برای ایالات متحده هزینه‌زا بوده و بیشتر با حیثیت بین‌المللی و جایگاه این کشور به عنوان یک ابرقدرت تعارض داشته است و به همین دلیل باید اصلاح شود.
خروج از تعهدها و پیمان‌های بین‌المللی و رهیافت سوداگرانه برای حل برخی مسایل جهانی در سنت دیپلماسی بین‌المللی چندان سابقه نداشته و مورد تایید همه اندیشمندان و دست‌اندرکاران سیاست بین‌المللی نیست. شاید به همین دلیل است که دولت بایدن می‌کوشد برخی از آن سیاست‌ها را دگرگون و با جهت‌گیری‌های نوینی جایگزین کند.
جهان‌بینی دولت بایدن با دونالد ترامپ متفاوت است؛ اگرچه ممکن است گفته شود در برخی زمینه‌ها اقدام‌های ترامپ به لحاظ اقتصادی سودآوری‌های کوتاه‌مدت هم داشته است. برخی از منتقدان همان سودآوری را در درازمدت فاقد دوام دانسته و برای رهیافت چندجانبه‌گرایی و باقی‌ماندن در جایگاه یک ابرقدرت جهانی اولویت بیشتری قایل هستند. به عبارت دیگر، نمی‌خواهند با شعار «اول آمریکا»، خواسته یا ناخواسته، دیواری بین آمریکا و جهان کشیده شود.
جو بایدن در عرصه‌هایی که تا به امروز دست‌کم دو بُعد آن قابل رویت بوده است، خواهان تغییراتی است که هم به تثبیت توان نظامی، فناوری و اقتصادی آمریکا در سطح بین‌المللی منجر شود و هم به موازات آن حیثیت و جایگاه آمریکا و آمریکاییان را در عرصه سیاسی و ژئوپولیتیکی بازسازی کند. اما رسیدن به چنین اهدافی با دو گروه مانع تئوریک و عملی روبه‌رو است: نخست اینکه در داخل آمریکا و در میان دو حزب سیاسی کنگره در مورد راه‌های دستیابی به اهداف رئیس‌جمهوری اتفاق نظر وجود ندارد، در بُعد جهانی نیز با رقابت چین و روسیه و تا حدودی هم احتیاط قدرت‌های اروپایی، مواجه است.
تمرکز این نوشتار بر رقابت روسیه است که در چند سال اخیر با شیوه‌های گوناگون بر سر راه تحقق اهداف آمریکا قرار گرفته است. اگرچه اعلام متعهد ماندن آمریکا در پیمان اقلیمی پاریس و سازمان بهداشت جهانی زمینه‌های همکاری بین مجموعه غرب و آمریکا از یک طرف و چین و روسیه از طرف دیگر را فراهم کرده، ولی در بسیاری از زمینه‌های دیگر رقابت بین روسیه و آمریکا تشدید شده است.
رقابت در فضا
روس‌ها می‌خواهند تا سال ۲۰۳۰ یک کشتی فضایی را پرتاب کنند که بتواند از کره ماه به سیاره مشتری سفر کند. این کشتی فضایی از انرژی هسته‌ای استفاده خواهد کرد. در حال حاضر کشتی‌های فضایی از انرژی خورشیدی استفاده می‌کنند ولی مقام‌های ناسا در آمریکا معتقدند برق اتمی می‌تواند زمان سفر رفت و برگشت را از حدود سه سال به دو سال کاهش دهد. آمریکا امیدوار است تا سال ۲۰۲۷ یک رآکتوراتمی ۱۰ کیلوواتی را با یک ماه نورد در سطح کره ماه قرار دهد. گرچه آمریکایی‌ها در گذشته از انرژی اتمی برای ماه‌نورد و مریخ‌نورد استفاده کرده‌اند، ولی تاکنون در فضا رآکتور اتمی نداشته‌اند.
رقابت در زمین
هفته پیش روس‌ها بمب‌افکن‌های اتمی به سوریه اعزام کرده‌اند تا آن‌چنان که خود می‌گویند برای اهداف آموزشی به کار گرفته شود. روز سه‌شنبه ۲۵ ماه مه، آسوشیتد پرس به نقل از مقام‌های نظامی روسیه اعلام کرد سه بمب‌افکن روسی از نوع توپولوف (TU-22M3) که «ناتو» آن را با نام «بک فایرBackfire» می‌شناسد، برای اهداف آموزشی به پایگاه هوایی «حمیمیم» واقع در استان ساحلی لاذقیه درسوریه پرواز کردند. این بمب‌افکن‌ها می‌توانند بمب اتمی حمل کنند و تا کنون پروازهای آموزشی بر فراز دریای مدیترانه نیز انجام داده‌اند.
در پی حمایت روسیه از رژیم بشار اسد در سوریه، روس‌ها توانستند از سپتامبر سال ۲۰۱۵ به این طرف قدرت نظامی و رزمی خود را در منطقه مستقر کنند. با بهره‌برداری از منطقه ساحلی لاذقیه و در اختیار داشتن پایگاه حمیمیم، روسیه می‌تواند کنترل و حضور خود را در منطقه مدیترانه تقویت کند. مقام‌های نظامی روسیه گفته‌اند برای پرواز این‌گونه بمب‌افکن‌ها طول باند فرودگاه را افزایش داده و یک باند دوم را نیز نوسازی کرده‌اند. آسوشیتد پرس به نقل از رسانه‌های روسی مدعی است این هواپیماها می‌توانند نوسازی شوند و آخرین موشک‌های مافوق صوت را با خود حمل کنند. دامنه پروازی این بمب‌افکن‌ها حدود ۵ هزار کیلومتر است. با توجه به اینکه عملیات عمده نظامی در سوریه به پایان رسیده، حضور و مانور این بمب‌افکن‌ها تحول جدیدی است که نشان از اهداف درازمدت روسیه دارد و برای کشورهای منطقه و اعضای ناتو نگران‌کننده است.
ادامه مطلب...
🖌 جلیل روشندل
📌 قرار است نخستین ملاقات رسمی بین جو بایدن و ولادیمیر پوتین در روز ۱۶ ماه ژوئن در ژنو صورت بگیرد
♦️از زمان آغاز ریاست‌جمهوری جو بایدن، شاهد جهت‌گیری‌های تازه‌ای در سیاست خارجی آمریکا بوده‌ایم. به عقیده برخی از کارشناسان و ناظران، این تغییرات اغلب در جهت معکوس اقدام‌های رئیس‌جمهوری پیشین آمریکا، دونالد ترامپ، است که برای ایالات متحده هزینه‌زا بوده و بیشتر با حیثیت بین‌المللی و جایگاه این کشور به عنوان یک ابرقدرت تعارض داشته است و به همین دلیل باید اصلاح شود.
خروج از تعهدها و پیمان‌های بین‌المللی و رهیافت سوداگرانه برای حل برخی مسایل جهانی در سنت دیپلماسی بین‌المللی چندان سابقه نداشته و مورد تایید همه اندیشمندان و دست‌اندرکاران سیاست بین‌المللی نیست. شاید به همین دلیل است که دولت بایدن می‌کوشد برخی از آن سیاست‌ها را دگرگون و با جهت‌گیری‌های نوینی جایگزین کند.
جهان‌بینی دولت بایدن با دونالد ترامپ متفاوت است؛ اگرچه ممکن است گفته شود در برخی زمینه‌ها اقدام‌های ترامپ به لحاظ اقتصادی سودآوری‌های کوتاه‌مدت هم داشته است. برخی از منتقدان همان سودآوری را در درازمدت فاقد دوام دانسته و برای رهیافت چندجانبه‌گرایی و باقی‌ماندن در جایگاه یک ابرقدرت جهانی اولویت بیشتری قایل هستند. به عبارت دیگر، نمی‌خواهند با شعار «اول آمریکا»، خواسته یا ناخواسته، دیواری بین آمریکا و جهان کشیده شود.
جو بایدن در عرصه‌هایی که تا به امروز دست‌کم دو بُعد آن قابل رویت بوده است، خواهان تغییراتی است که هم به تثبیت توان نظامی، فناوری و اقتصادی آمریکا در سطح بین‌المللی منجر شود و هم به موازات آن حیثیت و جایگاه آمریکا و آمریکاییان را در عرصه سیاسی و ژئوپولیتیکی بازسازی کند. اما رسیدن به چنین اهدافی با دو گروه مانع تئوریک و عملی روبه‌رو است: نخست اینکه در داخل آمریکا و در میان دو حزب سیاسی کنگره در مورد راه‌های دستیابی به اهداف رئیس‌جمهوری اتفاق نظر وجود ندارد، در بُعد جهانی نیز با رقابت چین و روسیه و تا حدودی هم احتیاط قدرت‌های اروپایی، مواجه است.
تمرکز این نوشتار بر رقابت روسیه است که در چند سال اخیر با شیوه‌های گوناگون بر سر راه تحقق اهداف آمریکا قرار گرفته است. اگرچه اعلام متعهد ماندن آمریکا در پیمان اقلیمی پاریس و سازمان بهداشت جهانی زمینه‌های همکاری بین مجموعه غرب و آمریکا از یک طرف و چین و روسیه از طرف دیگر را فراهم کرده، ولی در بسیاری از زمینه‌های دیگر رقابت بین روسیه و آمریکا تشدید شده است.
رقابت در فضا
روس‌ها می‌خواهند تا سال ۲۰۳۰ یک کشتی فضایی را پرتاب کنند که بتواند از کره ماه به سیاره مشتری سفر کند. این کشتی فضایی از انرژی هسته‌ای استفاده خواهد کرد. در حال حاضر کشتی‌های فضایی از انرژی خورشیدی استفاده می‌کنند ولی مقام‌های ناسا در آمریکا معتقدند برق اتمی می‌تواند زمان سفر رفت و برگشت را از حدود سه سال به دو سال کاهش دهد. آمریکا امیدوار است تا سال ۲۰۲۷ یک رآکتوراتمی ۱۰ کیلوواتی را با یک ماه نورد در سطح کره ماه قرار دهد. گرچه آمریکایی‌ها در گذشته از انرژی اتمی برای ماه‌نورد و مریخ‌نورد استفاده کرده‌اند، ولی تاکنون در فضا رآکتور اتمی نداشته‌اند.
رقابت در زمین
هفته پیش روس‌ها بمب‌افکن‌های اتمی به سوریه اعزام کرده‌اند تا آن‌چنان که خود می‌گویند برای اهداف آموزشی به کار گرفته شود. روز سه‌شنبه ۲۵ ماه مه، آسوشیتد پرس به نقل از مقام‌های نظامی روسیه اعلام کرد سه بمب‌افکن روسی از نوع توپولوف (TU-22M3) که «ناتو» آن را با نام «بک فایرBackfire» می‌شناسد، برای اهداف آموزشی به پایگاه هوایی «حمیمیم» واقع در استان ساحلی لاذقیه درسوریه پرواز کردند. این بمب‌افکن‌ها می‌توانند بمب اتمی حمل کنند و تا کنون پروازهای آموزشی بر فراز دریای مدیترانه نیز انجام داده‌اند.
در پی حمایت روسیه از رژیم بشار اسد در سوریه، روس‌ها توانستند از سپتامبر سال ۲۰۱۵ به این طرف قدرت نظامی و رزمی خود را در منطقه مستقر کنند. با بهره‌برداری از منطقه ساحلی لاذقیه و در اختیار داشتن پایگاه حمیمیم، روسیه می‌تواند کنترل و حضور خود را در منطقه مدیترانه تقویت کند. مقام‌های نظامی روسیه گفته‌اند برای پرواز این‌گونه بمب‌افکن‌ها طول باند فرودگاه را افزایش داده و یک باند دوم را نیز نوسازی کرده‌اند. آسوشیتد پرس به نقل از رسانه‌های روسی مدعی است این هواپیماها می‌توانند نوسازی شوند و آخرین موشک‌های مافوق صوت را با خود حمل کنند. دامنه پروازی این بمب‌افکن‌ها حدود ۵ هزار کیلومتر است. با توجه به اینکه عملیات عمده نظامی در سوریه به پایان رسیده، حضور و مانور این بمب‌افکن‌ها تحول جدیدی است که نشان از اهداف درازمدت روسیه دارد و برای کشورهای منطقه و اعضای ناتو نگران‌کننده است.
ادامه مطلب...
🖌 جلیل روشندل
Comments
Be the first to add a comment
Log in to comment