استراتژی برنده ایران در بازار نفت چیست؟
🔹 کشورهای عضو اوپک در همکاری با برخی از کشورهای غیراوپک به رهبری روسیه (موسوم به اوپک پلاس) در دسامبر ۲۰۱۶ در چارچوب توافقی به نام بیانیه همکاری تصمیم گرفتند در اقدامی جمعی از ابتدای ژانویه ۲۰۱۷ برای متوازن سازی مجدد بازار نفت، تولید خود را کاهش دهند.این در شرایطی بود که تولید نفت آمریکا در سال ۲۰۱۶ تحت فشار قیمتهای پایین نفت روندی رکودی را آغازکرده بود و ایران نیز به دلیل لغو تحریم‌ها به بازار نفت بازگشته بود.
🔹 اکنون بیش از سه سال از این توافق میان ۲۳ کشور مهم صادرکننده نفت در جهان می‌گذرد و در این مدت این توافق فراز و نشیب‌های زیادی را تجربه کرده است. یکی از انتقادهای مهم به عملکرد این توافقنامه همکاری، کاهش سهم بازار اوپک و افزایش همزمان تولید نفت آمریکاست. کاهش تولید نفت اوپک به صورت اجباری -ناشی از تحریم ایران و ونزوئلا- یا داوطلبانه -توسط برخی از کشورها مانند عربستان- باعث شد تا قیمتهای نفت در سه سال گذشته بالاتر از هزینه نهایی تولید نفت آمریکا قرار گیرد و تولید نفت این کشور در حدود 5.7 میلیون بشکه در روز رشد داشته باشد.
🔹 افزایش نقش صنعت نفت در اقتصاد آمریکا و سودهای کلان مالکان شرکتهای نفتی، یک لابی بزرگ قدرت را در آمریکا شکل داده که از بزرگترین حامیان تحریمهای ایران بوده و بعضاً عربستان و اوپک را برای کاهش تولید تحت فشار قرار می‌دهد.
🔹 سیاستهای سلطه طلبانه آمریکا در بازار نفت، به تدریج باعث شده تا میان دو کشور بزرگ تولیدکننده نفت در جهان یعنی روسیه و عربستان نوعی از تقابل شکل گیرد که در هشتمین نشست وزرای کشورهای عضو اوپک پلاس در تاریخ ۶ ماه مارس ۲۰۲۰ به خوبی نمایان شد. در این اجلاس با وجود پیشنهاد عربستان برای کاهش مجدد تولید نفت در واکنش به تبعات منفی شیوع ویروس کرونا بر بازار نفت، روسیه با این موضوع مخالفت کرد و برای حدود یک ماه میان این دو تولیدکننده مهم یک جنگ قیمتی ایجاد شد که قیمتهای نفت را به کمتر از ۲۰ دلار در هر بشکه رساند. البته نهایتاً به دلیل تشدید بحران در بازار نفت به دنبال همه‌گیری ویروس کرونا در جهان، روسیه سرانجام به میز مذاکره بازگشت و توافق جدیدی در ۶ ماه آوریل برای کاهش تولید نفت میان کشورهای عضو اوپک پلاس شکل گرفت.
🔹 اما به هر ترتیب، به نظر می‌رسد روسیه با درک تهدید ناشی از کاهش سهم بازار و جایگاه خود در صنعت نفت جهان، استراتژی بلندمدت حفظ قیمتهای نفت در سطوح پایین‌تر برای بیرون راندن بخشی از تولید نفت آمریکا در بلندمدت را دنبال و تلاش می‌کند تا با انجام اصلاحات اقتصادی، آسیب پذیری خود در برابر تکانه‌های کاهش قیمت نفت را محدودتر کند. این در حالی است که عربستان همچنان تحت فشار لابی شیل در آمریکا و اهرم‌های فشار آنها دنباله‌رو سیاستهای آمریکاست و تلاش می‌کند سیاستهای خود را با آن تطبیق دهد.
🔹 در این میان، ایران حداقل در سال‌های اخیر همواره با رویکردی کوتاه‌مدت به دنبال سیاست‌هایی در سازمان اوپک بوده که قیمتهای نفت و درآمدهای صادراتی این کشور را در کوتاه مدت افزایش دهد. اما به نظر می‌رسد در ترتیبات جدید حاکم بر بازی نفت جهان، پی‌گیری این سیاست در بلندمدت زیان‌بار خواهد بود. برخی معتقدند در صورتی که ایران قصد دارد سهم بازار خود را در بازار نفت بازیابی کند، بهتر استاستراتژی حفظ قیمتهای نفت پایین‌تر از هزینه تولید نفت شیل را در بلندمدت دنبال کرده و در عین حال تلاش کند تا توان تاب آوری قیمتهای نفت پایین را در بلندمدت برای اقتصاد خود ایجاد کند.
آیا ایران ناچار به پذیرش این سیاست می‌شود؟
🔹 کشورهای عضو اوپک در همکاری با برخی از کشورهای غیراوپک به رهبری روسیه (موسوم به اوپک پلاس) در دسامبر ۲۰۱۶ در چارچوب توافقی به نام بیانیه همکاری تصمیم گرفتند در اقدامی جمعی از ابتدای ژانویه ۲۰۱۷ برای متوازن سازی مجدد بازار نفت، تولید خود را کاهش دهند.این در شرایطی بود که تولید نفت آمریکا در سال ۲۰۱۶ تحت فشار قیمتهای پایین نفت روندی رکودی را آغازکرده بود و ایران نیز به دلیل لغو تحریم‌ها به بازار نفت بازگشته بود.
🔹 اکنون بیش از سه سال از این توافق میان ۲۳ کشور مهم صادرکننده نفت در جهان می‌گذرد و در این مدت این توافق فراز و نشیب‌های زیادی را تجربه کرده است. یکی از انتقادهای مهم به عملکرد این توافقنامه همکاری، کاهش سهم بازار اوپک و افزایش همزمان تولید نفت آمریکاست. کاهش تولید نفت اوپک به صورت اجباری -ناشی از تحریم ایران و ونزوئلا- یا داوطلبانه -توسط برخی از کشورها مانند عربستان- باعث شد تا قیمتهای نفت در سه سال گذشته بالاتر از هزینه نهایی تولید نفت آمریکا قرار گیرد و تولید نفت این کشور در حدود 5.7 میلیون بشکه در روز رشد داشته باشد.
🔹 افزایش نقش صنعت نفت در اقتصاد آمریکا و سودهای کلان مالکان شرکتهای نفتی، یک لابی بزرگ قدرت را در آمریکا شکل داده که از بزرگترین حامیان تحریمهای ایران بوده و بعضاً عربستان و اوپک را برای کاهش تولید تحت فشار قرار می‌دهد.
🔹 سیاستهای سلطه طلبانه آمریکا در بازار نفت، به تدریج باعث شده تا میان دو کشور بزرگ تولیدکننده نفت در جهان یعنی روسیه و عربستان نوعی از تقابل شکل گیرد که در هشتمین نشست وزرای کشورهای عضو اوپک پلاس در تاریخ ۶ ماه مارس ۲۰۲۰ به خوبی نمایان شد. در این اجلاس با وجود پیشنهاد عربستان برای کاهش مجدد تولید نفت در واکنش به تبعات منفی شیوع ویروس کرونا بر بازار نفت، روسیه با این موضوع مخالفت کرد و برای حدود یک ماه میان این دو تولیدکننده مهم یک جنگ قیمتی ایجاد شد که قیمتهای نفت را به کمتر از ۲۰ دلار در هر بشکه رساند. البته نهایتاً به دلیل تشدید بحران در بازار نفت به دنبال همه‌گیری ویروس کرونا در جهان، روسیه سرانجام به میز مذاکره بازگشت و توافق جدیدی در ۶ ماه آوریل برای کاهش تولید نفت میان کشورهای عضو اوپک پلاس شکل گرفت.
🔹 اما به هر ترتیب، به نظر می‌رسد روسیه با درک تهدید ناشی از کاهش سهم بازار و جایگاه خود در صنعت نفت جهان، استراتژی بلندمدت حفظ قیمتهای نفت در سطوح پایین‌تر برای بیرون راندن بخشی از تولید نفت آمریکا در بلندمدت را دنبال و تلاش می‌کند تا با انجام اصلاحات اقتصادی، آسیب پذیری خود در برابر تکانه‌های کاهش قیمت نفت را محدودتر کند. این در حالی است که عربستان همچنان تحت فشار لابی شیل در آمریکا و اهرم‌های فشار آنها دنباله‌رو سیاستهای آمریکاست و تلاش می‌کند سیاستهای خود را با آن تطبیق دهد.
🔹 در این میان، ایران حداقل در سال‌های اخیر همواره با رویکردی کوتاه‌مدت به دنبال سیاست‌هایی در سازمان اوپک بوده که قیمتهای نفت و درآمدهای صادراتی این کشور را در کوتاه مدت افزایش دهد. اما به نظر می‌رسد در ترتیبات جدید حاکم بر بازی نفت جهان، پی‌گیری این سیاست در بلندمدت زیان‌بار خواهد بود. برخی معتقدند در صورتی که ایران قصد دارد سهم بازار خود را در بازار نفت بازیابی کند، بهتر استاستراتژی حفظ قیمتهای نفت پایین‌تر از هزینه تولید نفت شیل را در بلندمدت دنبال کرده و در عین حال تلاش کند تا توان تاب آوری قیمتهای نفت پایین را در بلندمدت برای اقتصاد خود ایجاد کند.
آیا ایران ناچار به پذیرش این سیاست می‌شود؟
Comments
Be the first to add a comment
Log in to comment