هر شخص از ظرفیت محدود توجه خودش آگاهی دارد و رفتار اجتماعی ما این محدودیت‌ها را در نظر می‌گیرد. برای مثال، وقتی راننده‌ی ماشین سواری در جاده‌ای باریک از کامیونی سبقت می‌گیرد، سرنشینان بزرگسال، به شکلی محسوس، دست از حرف‌زدن برمی‌دارند. آن‌ها متوجه‌اند که پرت‌کردن حواس راننده درست نیست و همچنین حدس می‌زنند که راننده ماشین موقت ناشنواست و آنچه را که می‌گویند، نمی‌شنود.

تمرکز عمیق بر یک مسئولیت، می‌تواند افراد را عملاً کور کند؛ حتی در محرک‌هایی که در وضعیت عادی توجه شخص را به خود جلب می‌کنند. مهیج‌ترین نمود این موضوع را کریستوفر چَبریس و دانیل سیمونز در کتابشان به نام گوریل نامرئی نشان دادند. آن‌ها فیلم کوتاهی از دو تیم در حال بازی بسکتبال ساختند، اعضای یک تیم لباس مشکی به تن داشتند و تیم دیگر لباس سفید پوشیده بودند. از تماشاگران فیلم خواستند که تعداد پاس‌های تیم سفیدپوش را بشمارند و بازیکنان مشکی‌پوش را نادیده بگیرند. انجام‌دادن این وظیفه بسیار دشوار است و شخص را کاملاً درگیر می‌کند. در نیمه‌های فیلم، زنی که لباسی به شکل گوریل پوشیده است ظاهر می‌شود، از وسط زمین عبور می‌کند، به سینه‌اش مشت می‌کوبد و رد می‌شود. گوریل به مدت نُه ثانیه در تصویر دیده می‌شود. هزاران نفر این فیلم را دیده و حدود نیمی از آن‌ها متوجه هیچ چیز غیرعادی‌ای نشده‌اند. افراد دیگری که فیلم را دیدند و وظیفه‌ی خاصی بر عهده‌شان گذاشته نشد، همگی گوریل را دیدند. دیدن و جهت‌یابی‌کردن از وظایف سیستم ۱ است، اما به معطوف‌کردن قسمتی از توجه به محرک‌های مربوط بستگی دارد. این نویسندگان ذکر می‌کنند که چشمگیرترین دستاورد تحقیق آن‌ها این است که اشخاص نتیجه‌ی آن را بسیار شگفت‌انگیز می‌دانند. مسلماً تماشاگرانی که گوریل را ندیدند، اطمینان کامل دارند که اصلاً گوریلی وجود نداشته است. آن‌ها حتی نمی‌توانند تصور کنند چنین رویداد درخور توجهی را از دست داده باشند. تحقیق گوریل، دو حقیقت مهم را درباره‌ی ذهن ما نشان می‌دهد: ما ممکن است در مقابل بدیهیات کور باشیم و در مورد کوری خودمان نیز کور هستیم.

📘 #تفکر_سریع_و_کند
✍🏻 دانیل کانمن
↔️ فروغ تالوصمدی
📄 ۳۰-۳۱

@SciBookReader

گروه کتابخوانی علمی👇
https://t.me/joinchat/AtGPR0K5wDHIQWUt-2hxZQ