🔣 اهمیت داریوش مهرجویی بدین سبب است که او یکی از معدود هنرمندانی است که توانسته سازنده «خاطرات مصنوعی» برای بسیاری از ایرانیان از طریق برخی آثارش باشد. منظور از خاطره مصنوعى «خاطراتى است كه حاصل تجربه زندگى واقعى صاحبش نيست. اينها خاطراتِ كاسته شده و مرزهايى بى‏‌قرار و مغشوش‏‌اند كه ميان چيزهاى واقعى و ساختگى قرار دارند و غالباً نيز اختلالى ديگر به همراه دارند: اختلال و نابسامانى در بدن انسان و جسم او و استقلال و هويت و تمايز او از حيوانات و چيزهاى تكنولوژيك.»
ما (بالاخص سه نسل ۴٠-۵٠ و ۶٠) خاطراتی داریم که لزوماً تجربه نکرده‌ایم اما به واسطه سینمای مهرجویی آن را به مثابه خاطرات شخصی ادراک می‌کنیم. مثلاً بسیاری از ما خاطراتی داریم نه فقط از دیدن و تماشای هامون که از «حمید هامون بودن». هر ارجاعی به خستگی، استیصال و پوچی در زندگی‌مان خاطره حمید هامون بودن را پیش می‌کشد. این کیفیتی علاوه بر ساختن فیلم خوب یا تأثیرگذار است. فیلمسازان بزرگی داشته‌ایم که حتی شاید فیلمساز بهتری از مهرجویی بوده‌‌اند، اما آثار معدودی هستند که توانسته باشند چون او خاطره مصنوعی بسازند تا حدی که یک نسل در دوره‌ای عمیقاً احساس کند «گاو» خود را گم کرده است.
چند اثر مهرجویی آثاری همچون خاطره در ذهن و بدن ایرانیان معاصر گذاشت، و نوع ویژه‌ی مرگ دهشتناک او تداوم این اثر و خاطره را با تمامی عناصرش در خود مؤلف ظاهر کرد. مهرجویی با گاو، آقای هالو، دایره مینا، اجاره‌نشین‌ها، هامون، بانو و لیلا سه نسل از ایرانیان را درون خاطراتی گذاشت که مال آنان نبود اما بعداً توانستند با اتکا بدان هویت پیدا کنند و چیستی پیچیده‌ی خود را درک کنند و توضیح دهند.
#امین_بزرگیان

✈️@Ellinne