✳️ قهرمان‌سازی از متوسطین!
@OmidIranAzadدر کمتر جایی به اندازه ایران، افراد متوسط و متوسط به پایین، تبدئیل به قهرمان و اسطوره می‌شوند. در هر جایی از جهان، افرادی قهرمان می‌شوند که یک خِیری از آنها به ملت و میهن رسیده باشد. منشأ اثری مثبت باشند. این یک پدیده جدید در ایران است، ایرانیان در طول تاریخ، بزرگان خود را پاس می‌داشتند. اما در یک قرن اخیر به دلایل گوناگون، میان‌مایگان مورد تجلیل واقع می‌شوند. و این یکی از آسیب‌های مهم ایدئولوژی‌زدگی در میان الیت جامعه ایرانی است.
بر سر در مهمترین دانشگاه این کشور (دانشگاه صنعتی شریف) که باهوش‌ترین نخبگان ایران در آنجا درس می‌خوانند، نام فردی درج شده است، که منشأ هیچ اثر علمی یا انسانی یا اخلاقی یا فرهنگی و ... نبوده است. در سال ۱۳۵۳، دو تن از اعضای گروه تروریستی مجاهدین خلق، یعنی مجید شریف واقفی و لیلا زمردیان در ساختمان شرکت جنرال الکتریک بمب‌‌گذاری کردند و سرایدار بدبخت و بیچارۀ آن ساختمان را کشتند. بعد در کادر رهبری این گروه تروریستی، اختلافی رخ داد و شریف واقفی به دست هم‌گروهی‌های خود به طرز فجیعی کشته شد. کل کارنامه این شخص همین است. آیا این قتل فجیع به شریف واقفی، مشروعیت و حقانیت و منزلت می‌دهد؟! هرگز! آن سازمان از اول تأسیس تاکنون، تروریستی بوده و هست. آن قتل فجیع هم، نتیجه دعوای ایدئولوژیک داخل یک سازمان تروریستی بوده و بس! شریف واقفی، دقیقاً چه کاری برای علم و دانش و فرهنگ و اقتصاد و سیاست این مملکت کرده که نامش بر مهمترین دانشگاه این کشور نهاده شده است؟!
مسخِ ایدئولوژی‌شدن و آلوده به ویروس ایدئولوژی‌بودن بد دردی است، دردی بی‌درمان است. حالا از جمهوری اسلامی انتظار زیادی نمی‌رود که نام‌هایی چون شریف‌واقفی و نواب صفوی و خالد اسلامبولی بر دانشگاه و خیابان خود نگذارد. اما دلیل این اسطوره‌سازی از افرادی مثل مرحوم مصدق را در میان کثیری از باشندگان اپوزیسیون درک نمی‌کنم! یک سیاستمدار متوسط و ناکام، دقیقاً چرا باید قهرمان و اسطوره کثیری از باشندگان سیاسی یک کشور باشد؟! آن هم باشندگانی که ادعای مدرن‌بودن آنها گوش فلک را کر کرده است! آیا بخاطر میهن‌دوستی و پاک‌دستی مالی از او اسطوره‌سازی می‌کنند؟ اولاً میهن‌دوست‌تر و پاک‌دست‌تر از او هم در تاریخ معاصر بسیار زیاد هستند. ثانیاً میهن‌دوست‌بودن و پاک‌دست‌بودن، وظیفه و خصلت ذاتی یک دولتمرد است. یک دولتمرد وظیفه دارد که به ملت و میهن خدمت کند و قلبش برای آن بتپد، و ریالی از بیت‌المال را هم به ناحق به جیب نزند (صدالبته این مهم با نظارت دیوانی و مدنی ممکن است). داشتن این خصلت‌های بدیهی، به کسی برتری نمی‌دهد. ثالثاً، برخی از اعمال به ظاهر میهن‌دوستانه او به ضرر میهن هم تمام شد. او جز به یادگار گذاشتن برداشتی مغشوش مبتذل از مفهوم «استقلال»، چه نظام معنایی برای فرهنگ سیاسی ایران تولید کرد؟! حتی قضیه‌ای که از آن به عنوان «ملی شدن صنعت نفت» یاد می‌شود در مجموع به نفع ایران تمام نشد و امکان مدیریت بهتر هم بود. سادگی مصدق و عدم فهم درست مناسبات جهانی و بازی‌های قدرت‌های بزرگ، هم برای خودش فاجعه آفرید و هم کیان ایران را در معرض خطر قرار داد.
نمونه دیگر مرحوم حسین فاطمی است، او دقیقاً چه خصلتی داشت که تبدیل به قهرمان و شهید راه آزادی! برای بسیاری از باشندگان سیاسی شده است؟! من دوره کامل روزنامه باختر امروز را دارم، تمامی کتاب‌های حاوی مجموعه مقالات و یادداشت‌های مرحوم فاطمی را جمع کردم، و تقریباً هیچ نوشتاری از او نیست که من نخوانده باشم، با جرأت می‌توانم بگویم که او هیچ چیزی برای تبدیل شدن به یک قهرمان را نداشت. یک جوان پرشور و سطحی و کم‌سواد بود. نه مصلحت مملکت را می‌دانست و نه حتی مصلحت مصدق و خودش را! و اتفاقاً یکی از دلایل سقوط دولت مصدق، تندروی‌های او بود. گرچه مجازات اعدام، غیر از موارد قتل و جنایت، از دید من در هر زمانی کاملاً ناعادلانه است، اما اعدام او با استناد به قانون آن زمان، زیاد سخت‌گیرانه نبود، اعدام او در سال 1953، با توجه به استانداردهای بین‌المللی و فضای آن دوره هم سخت‌گیرانه نبود. شما حساب کنید، یک وزیر مملکت که طبق اصل 46 متمم قانون اساسی، به موجب حکم و امضای پادشاه به این مقام دست یافته و سوگند وفاداری یاد کرده، در یک بحران به یکباره اعلام اسقاط نظام پادشاهی مشروطه کند و خواهان اعدام انقلابی پادشاه و مقامات کشور شود! در هر جای دنیا و با هر نظام حقوقی در آن عصر، حکم او اعدام می‌بود. و این یک واقعیت تلخ است، بازی قدرت شوخی‌بردار نیست. این اعدام (حتی اگر ظالمانه هم تلقی شود)، به هیچ عنوان به وی مشروعیت و حقانیت نمی‌دهد. او خربزه‌ای خورد و پای لرز آن هم ایستاد، خدایش بیامرزد. دیگر قهرمان‌سازی از او معنایی ندارد!
#دکتر_محمد_محبی
@OmidIranAzad
