افزایش تقاضا برای وجه نقد و کمبود اسکناس در شعب بانکها
با افزایش تقاضا برای دریافت وجه نقد از شعب بانکها، بهصورت غیررسمی سقف پرداخت روزانه برای هر فرد بین ۳ تا ۵ میلیون تومان تعیین شده است. با این حال، بر اساس مشاهدات میدانی، وجوه نقد بسیاری از شعب بهصورت روزانه به اتمام میرسد.
بررسیها نشان میدهد تقاضا برای اسکناس با افزایش محسوسی مواجه شده و شعب بانکی ناچار به تعیین سقف برای پرداخت وجه نقد هستند. مراجعه به چندین شعبه بانکی نیز حاکی از کمبود اسکناس است؛ بهگونهای که در ساعات پایانی وقت اداری، برخی متقاضیان موفق به دریافت وجه نقد نمیشوند.
طبق آخرین آمار منتشرشده از سوی بانک مرکزی، حجم اسکناس و مسکوکات در دست اشخاص طی هشت ماه نخست سال جاری بیش از ۲۳ درصد رشد داشته است؛ این در حالی است که این شاخص در مدت مشابه سال گذشته تنها ۰.۸ درصد افزایش داشته است.
افزایش تقاضا برای اسکناس در شرایطی رخ داده که نااطمینانی اقتصادی افزایش یافته و کاهش دسترسی به وجه نقد میتواند زمینهساز نارضایتی عمومی و اختلال در فعالیتهای اقتصادی شود. از سوی دیگر، در شرایط تورمی، با کاهش ارزش پول، افراد برای انجام امور روزمره به مبالغ بالاتری از اسکناس نیاز دارند. کارشناسان پیشتر نیز تأکید کرده بودند که در اقتصاد ایران با تورم مزمن، چاپ اسکناسهای درشتتر ضروری است.
در حال حاضر، ایرانچک ۲۰۰ هزار تومانی بزرگترین اسکناس در گردش است؛ رقمی که حتی از قیمت برخی اقلام مصرفی روزمره نیز کمتر است. همچنین سقف برداشت روزانه وجه نقد از خودپردازها اخیراً به ۳۰۰ هزار تومان محدود شده که این موضوع یکی از عوامل اصلی افزایش مراجعه مردم به شعب بانکها عنوان میشود.
به نظر میرسد اگر امکان برداشت آسانتر وجه نقد از خودپردازها فراهم شود، افراد به برداشت مبالغ کمتر تمایل داشته باشند؛ اما در شرایط فعلی، حتی دریافت مبالغ پایین نیز مستلزم مراجعه حضوری و طی فرآیند بانکی است که همین موضوع، تقاضا برای برداشت مبالغ بالاتر را افزایش داده است.