▫️ پویش جان‌فدا، فن‌آوری اجتماعی در موقعیّت جنگی
مهدی جمشیدی
پویش جان‌فدا، یک فن‌آوری اجتماعی در موقعیّت جنگی است این سرمایۀ غیررسمی و نهفته را فعلیّت می‌بخشد و اقتدار می‌آفریند. این پارۀ دیگری از بعثت الهیِ مردم است که ایمان درونی آنها را بیرونی می‌کند و قدرت نرم و آرایش هویّتی تولید می‌کند. وقتی ساختار جامعه، مبتنی بر امر ولایت باشد و جامعه نسبت به خویشتن و دشمن، روایت دینی داشته باشد، این امکان پدید خواهد آمد.
1. تبیین از زاویۀ مفهوم «جامعۀ فعّال». انقلاب اسلامی، حاصل ارادۀ جمعی بود؛ مردم در اثر رهبری قدسیِ امام خمینی، برانگیخته شدند و به انقلاب رو آوردند. انقلاب، نه حاصل تحزّب بود و نه حاصل عملیات چریکی. این انقلاب به معنای واقعی کلمه، انقلاب بود؛ به‌طوری‌که نوعی خداآگاهی در عمق جامعه پدید آمد و جامعه، طالب حیات معنوی از طریق رقم‌زدن انقلاب شد. در دورۀ پس از انقلاب نیز همین منطق ادامه یافت؛ چه در جنگ تحمیلیِ اوّل و چه در فتنه‌ها، این مردمان مؤمن و میدان‌نشین بودند که انقلاب را تداوم بخشیدند. «تداوم انقلاب»، گره‌خوردۀ با حضور و حیاتِ جامعه بود و این نشان می‌دهد که انقلاب، تنها یک نظام سیاسی به معنای عادی و مرسومش نیست، بلکه انقلاب، نوعی تعیّن و تحقّقِ فطرت ایمانیِ مردم است. این خصوصیّت نظام مبتنی بر «ولایت» است که از ظواهر درمی‌گذرد و اتّصال باطنی می‌آفریند. در جنگ کنونی نیز، همان جامعۀ انقلابی، دوباره فعّال و برانگیخته – به تعبیر قرآنی رهبر شهید، «مبعوث» - شده و احساس می‌کند که باید در این معرکۀ تاریخی، نقش خاص ایفا کند. اگر در دورۀ دفاع مقدس اوّل، واقعیّتی به‌عنوان «بسیج» شکل گرفت و نیروهای بسیجی، به جبهه‌های جنگ شتافتند و بدین‌ترتیب، جنگ ما از متن و عمق جامعه جوشید، اینک پس از چهار دهه، دوباره همان خیزش و جنبش اجتماعی، پدید آمده و جامعه، مسئولیّت تاریخی‌اش را قالب پویش «جان‌فدا»، بر عهده گرفته است. به‌بیان‌دیگر، انقلاب و منطق انقلابی، در حال بازتولید و بازسازی خود است و به اکنونِ جنگیِ ما پا نهاده است.
2. تبیین از زاویۀ مفهوم «عقل سرخ». عظیم‌ترین راهپیمایی در دورۀ نهضت، راهپیمایی تاسوعا و عاشورای حسینی بود که حکومت طاغوت را دچار تکانه‌ای ویران‌گر کرد. استدلال‌های امام خمینی نیز در مواجهه با حکومت طاغوت، مبتنی بر چشم‌انداز عاشورایی بودند. در دورۀ پس از انقلاب و در متن دفاع مقدسِ اوّل، دوباره همان منطق به میدانِ تحلیل و فهم آمد و این جنگ، زیر سایۀ معارف و حقایق عاشورایی، معنا یافت. فراتر از این، رهبر شهید در دهۀ هفتاد و آن‌هنگام که تهدیدهای آمریکا، برجسته شده بود، تصریح کرد که اگر حادثه‌ای رخ بدهد، واکنش ما از سنخ حماسۀ عاشورا خواهد بود. در تمام این دهه‌ها و سال‌ها نیز ایشان، «چفیه» - که نماد برهۀ دفاع مقدسِ اوّل است - بر گردن داشتند تا نشان بدهند که مقاومت و شهادت، «خط اصیلِ انقلاب» است. ایشان در آخرین سخنرانی‌‌شان در سال گذشته، در برابر فشار تشدیدشدۀ دشمن آمریکایی، تصریح کرد که منطق و سخن ما همانند حسین‌بن‌علی – علیه‌السلام- این است که «بیعت نمی‌کنیم». این‌همه، حاکی از غلبۀ «عقل سرخ» در تقدیر و تدبیر انقلاب است. امروز نیز همین عقل، میدان‌دار و تعیین‌کننده است و جامعه را به سوی پویش جان‌فدا سوق داده است. جامعه با اقبال به پویش جان‌فدا، نشان می‌دهد که از عقل تسلیم‌مآب و خودخواه و دنیازده، بیگانه است و حاضر به عقب‌نشینی و انفعال نیست؛ حتّی اگر پای جانش در میان باشد.
3. تبیین از زاویۀ مفهوم «جنگ ترکیبی». اگر انقلاب در موقعیّت پیچیده قرار گرفته و دشمن آمریکایی، به مواجهۀ چندضلعی و مرکّب روآورده است، ما نیز باید از هندسه‌های ساده و ابتدایی به هندسه‌های تودرتو و لایه‌لایه رو بیاوریم و طرّاحی‌های متکثّر را در پیش بگیریم. براین‌اساس، نه‌فقط باید جامعه و تاب‌آوری‌اش را دریافت، بلکه باید جامعه را پیشتر آورد و برای آن، کنشگری تاریخی و تحرّک مؤثّر تعریف کرد. جامعه، بخش مهمی از هدفِ تخریبی دشمن است و در نظر او، باید به یک تهدید مهلک تبدیل شود، درحالی‌که ما باید جامعه را به یک «فرصت عینی» و «عنصر مولّد» تبدیل کنیم که قدرت می‌آفریند و ساخت درونی را مستحکم می‌سازد. جامعه نباید در نقطۀ صفر بماند و خاموش و نظاره‌گر باشد، بلکه باید در معادلات جنگی ترکیبی، «نقش پیشران» ایفا کند. پویش جان‌فدا، یک فن‌آوری اجتماعی در موقعیّت جنگی است این سرمایۀ غیررسمی و نهفته را فعلیّت می‌بخشد و اقتدار می‌آفریند. این پارۀ دیگری از بعثت الهیِ مردم است که ایمان درونی آنها را بیرونی می‌کند و قدرت نرم و آرایش هویّتی تولید می‌کند. وقتی ساختار جامعه، مبتنی بر امر ولایت باشد و جامعه نسبت به خویشتن و دشمن، روایت دینی داشته باشد، این امکان پدید خواهد آمد.
مهدی جمشیدی
پویش جان‌فدا، یک فن‌آوری اجتماعی در موقعیّت جنگی است این سرمایۀ غیررسمی و نهفته را فعلیّت می‌بخشد و اقتدار می‌آفریند. این پارۀ دیگری از بعثت الهیِ مردم است که ایمان درونی آنها را بیرونی می‌کند و قدرت نرم و آرایش هویّتی تولید می‌کند. وقتی ساختار جامعه، مبتنی بر امر ولایت باشد و جامعه نسبت به خویشتن و دشمن، روایت دینی داشته باشد، این امکان پدید خواهد آمد.
1. تبیین از زاویۀ مفهوم «جامعۀ فعّال». انقلاب اسلامی، حاصل ارادۀ جمعی بود؛ مردم در اثر رهبری قدسیِ امام خمینی، برانگیخته شدند و به انقلاب رو آوردند. انقلاب، نه حاصل تحزّب بود و نه حاصل عملیات چریکی. این انقلاب به معنای واقعی کلمه، انقلاب بود؛ به‌طوری‌که نوعی خداآگاهی در عمق جامعه پدید آمد و جامعه، طالب حیات معنوی از طریق رقم‌زدن انقلاب شد. در دورۀ پس از انقلاب نیز همین منطق ادامه یافت؛ چه در جنگ تحمیلیِ اوّل و چه در فتنه‌ها، این مردمان مؤمن و میدان‌نشین بودند که انقلاب را تداوم بخشیدند. «تداوم انقلاب»، گره‌خوردۀ با حضور و حیاتِ جامعه بود و این نشان می‌دهد که انقلاب، تنها یک نظام سیاسی به معنای عادی و مرسومش نیست، بلکه انقلاب، نوعی تعیّن و تحقّقِ فطرت ایمانیِ مردم است. این خصوصیّت نظام مبتنی بر «ولایت» است که از ظواهر درمی‌گذرد و اتّصال باطنی می‌آفریند. در جنگ کنونی نیز، همان جامعۀ انقلابی، دوباره فعّال و برانگیخته – به تعبیر قرآنی رهبر شهید، «مبعوث» - شده و احساس می‌کند که باید در این معرکۀ تاریخی، نقش خاص ایفا کند. اگر در دورۀ دفاع مقدس اوّل، واقعیّتی به‌عنوان «بسیج» شکل گرفت و نیروهای بسیجی، به جبهه‌های جنگ شتافتند و بدین‌ترتیب، جنگ ما از متن و عمق جامعه جوشید، اینک پس از چهار دهه، دوباره همان خیزش و جنبش اجتماعی، پدید آمده و جامعه، مسئولیّت تاریخی‌اش را قالب پویش «جان‌فدا»، بر عهده گرفته است. به‌بیان‌دیگر، انقلاب و منطق انقلابی، در حال بازتولید و بازسازی خود است و به اکنونِ جنگیِ ما پا نهاده است.
2. تبیین از زاویۀ مفهوم «عقل سرخ». عظیم‌ترین راهپیمایی در دورۀ نهضت، راهپیمایی تاسوعا و عاشورای حسینی بود که حکومت طاغوت را دچار تکانه‌ای ویران‌گر کرد. استدلال‌های امام خمینی نیز در مواجهه با حکومت طاغوت، مبتنی بر چشم‌انداز عاشورایی بودند. در دورۀ پس از انقلاب و در متن دفاع مقدسِ اوّل، دوباره همان منطق به میدانِ تحلیل و فهم آمد و این جنگ، زیر سایۀ معارف و حقایق عاشورایی، معنا یافت. فراتر از این، رهبر شهید در دهۀ هفتاد و آن‌هنگام که تهدیدهای آمریکا، برجسته شده بود، تصریح کرد که اگر حادثه‌ای رخ بدهد، واکنش ما از سنخ حماسۀ عاشورا خواهد بود. در تمام این دهه‌ها و سال‌ها نیز ایشان، «چفیه» - که نماد برهۀ دفاع مقدسِ اوّل است - بر گردن داشتند تا نشان بدهند که مقاومت و شهادت، «خط اصیلِ انقلاب» است. ایشان در آخرین سخنرانی‌‌شان در سال گذشته، در برابر فشار تشدیدشدۀ دشمن آمریکایی، تصریح کرد که منطق و سخن ما همانند حسین‌بن‌علی – علیه‌السلام- این است که «بیعت نمی‌کنیم». این‌همه، حاکی از غلبۀ «عقل سرخ» در تقدیر و تدبیر انقلاب است. امروز نیز همین عقل، میدان‌دار و تعیین‌کننده است و جامعه را به سوی پویش جان‌فدا سوق داده است. جامعه با اقبال به پویش جان‌فدا، نشان می‌دهد که از عقل تسلیم‌مآب و خودخواه و دنیازده، بیگانه است و حاضر به عقب‌نشینی و انفعال نیست؛ حتّی اگر پای جانش در میان باشد.
3. تبیین از زاویۀ مفهوم «جنگ ترکیبی». اگر انقلاب در موقعیّت پیچیده قرار گرفته و دشمن آمریکایی، به مواجهۀ چندضلعی و مرکّب روآورده است، ما نیز باید از هندسه‌های ساده و ابتدایی به هندسه‌های تودرتو و لایه‌لایه رو بیاوریم و طرّاحی‌های متکثّر را در پیش بگیریم. براین‌اساس، نه‌فقط باید جامعه و تاب‌آوری‌اش را دریافت، بلکه باید جامعه را پیشتر آورد و برای آن، کنشگری تاریخی و تحرّک مؤثّر تعریف کرد. جامعه، بخش مهمی از هدفِ تخریبی دشمن است و در نظر او، باید به یک تهدید مهلک تبدیل شود، درحالی‌که ما باید جامعه را به یک «فرصت عینی» و «عنصر مولّد» تبدیل کنیم که قدرت می‌آفریند و ساخت درونی را مستحکم می‌سازد. جامعه نباید در نقطۀ صفر بماند و خاموش و نظاره‌گر باشد، بلکه باید در معادلات جنگی ترکیبی، «نقش پیشران» ایفا کند. پویش جان‌فدا، یک فن‌آوری اجتماعی در موقعیّت جنگی است این سرمایۀ غیررسمی و نهفته را فعلیّت می‌بخشد و اقتدار می‌آفریند. این پارۀ دیگری از بعثت الهیِ مردم است که ایمان درونی آنها را بیرونی می‌کند و قدرت نرم و آرایش هویّتی تولید می‌کند. وقتی ساختار جامعه، مبتنی بر امر ولایت باشد و جامعه نسبت به خویشتن و دشمن، روایت دینی داشته باشد، این امکان پدید خواهد آمد.
Comments
Be the first to add a comment
Log in to comment