🔴 ۹۰٪ تالابهای ایران نابود شده و ۱۰٪ باقیمانده نیاز به توجه مبرم دارد و ۴۴٪ تالابهای نابود شده کشور منشأ کرد و غبار هستند.
مدیر کل دفتر حفاظت و احیای تالابهای سازمان حفاظت محیط زیست گفت:
۴۳درصد از مساحت تالابهای کشور در شدتهای متفاوت به منشأ و کانون برداشت گرد و غبار تبدیل شدهاند.
۱۳ بهمن روز جهانی تالابها بود. روز جهانی تالاب ها هر ساله در تاریخ دوم فوریه به منظور افزایش آگاهی در مورد نیاز به حفاظت از تالابها، تأکید بر اهمیت آنها در اکوسیستم و نقش تالابها در کاهش تغییرات آب و هوایی گرامی داشته می شود. موضوع امسال این بود که « زمان احیای تالابها فرا رسیده است » و نیاز فوری به برجسته کردن اولویت بندی احیای تالابها وجود دارد.
تالابها گرچه بعضا محیطهای آبی کوچکی هستند اما وظایف بزرگی در محیط زیست دارند. تالابها خدمات گوناگونی به موجودات زنده ارائه میکنند و در عین حال با چالشهای زیادی روبه رو هستند. آنها به عنوان محیطهایی که چیزی میان خشکی و آب محسوب می شوند، از اهمیت بالایی برخوردار هستند. تالابها در کنار تامین آب و فراهم کردن موقعیتهای معیشتی مانند ماهیگیری، باعث پایداری تنوع زیستی و پایش رودخانهها می شوند و از این جهت به « کبد زمین» مشهورند.
تالابهای ایران۱۵ تالاب از مجموعه تالابهای بینالمللی ایران بهطور کامل و یا بخشی از مناطق حفاظت شده ایران محسوب میشوند و در این میان بیش از ۸۴ تالاب با اهمیت بینالمللی شناسایی شده است که از بین آنها تاکنون ۳۳ تالاب در قالب ۲۲ عنوان با مساحت کل ۱,۴۸۱,۱۴۷ هکتار، به کنوانسیون تالابها و پرندگان آبزی (کنوانسیون رامسر) معرفی شده و مشمول مقررات این کنوانسیون شدهاند همچنین ۱۸ تالابهای دارای برنامه مدیریت زیستبومی و شش مورد از تالابهای ثبت شده به عنوان ذخیرهگاههای زیستکره در ایران محسوب میشوند.
آرزو اشرفیزاده در گفت و گو با ایسنا درباره تاثیر شرایط تالابهای کشور بر گرد و غبار اظهارکرد:
از مساحت ۳.۴ میلیون هکتاری تالابهای کشور نزدیک به ۴۳ درصد در شدتهای متفاوت به منشأ و کانون برداشت گرد و غبار تبدیل شدهاند.
وی افزود: یکی از آثار عدم تحقق حقآبه تالابها و تخریب این اکوسیستمها تبدیل شدن بخشهای وسیعی از بستر آنها به منشأ برداشت گرد و غبار است که تالابهای هامون و جازموریان نمونهای از همین تالابها هستند.
مدیر کل دفتر حفاظت و احیای تالابهای سازمان حفاظت محیط زیست در پاسخ به این پرسش «که وضع کدام یکی از تالابها مناسب نیست و نیازمند توجه هر چه سریعتر است؟»، اظهارکرد:
همه تالابهای کشور به دلیل اثر وسیع این اکوسیستمهای ارزشمند بر ابعاد مختلف زندگی مردم، نیازمند همکاری همه ذینفعان و ذیمدخلان در حفاظت و احیا هستند، اما تالابهایی همچون ارومیه، هامون و گاوخونی به دلیل شرایط سختتری که در حال حاضر با آن مواجه هستند، در اولویت بیشتری قرار میگیرند.
وی درباره اقدامات لازم برای حفاظت و احیای تالابها گفت:
تخصیص کامل و بهموقع حقآبه از اقدامات مورد نیاز است. وزارت نیرو مکلف است در سه حالت کمآبی، میانآبی و پرآبی مطابق مصوبات حقآبه را تحویل دهد.
محمدعلی یکتانیک کارشناس محیط زیست در خرداد ۱۴۰۰ گفت:
متاسفانه حدود ۹۰٪ تالابهای ایران کاملا تبدیل به بیابان شدند و ۱۰٪ باقی مانده هم به لطف پساب و فاضلاب یا بارشها آب دارند.
وی عنوان کرد: برداشتهای بی رویه آب به وسیله سدسازی، حفر چاههای غیرمجاز ، حتی مجاز و پمپاژ باعث نابودی تالابها شده است و پایین دست سدها اکوسیستمهای طبیعی کاملا از بین رفته است و از ۱۰٪ تالابهای زنده موجود در کشور نیز بین ۲۰ تا ۸۰٪ آسیب دیده است.