📕دربرابر استبداد (بیست درس قرن بیستم)
🖌تیموتی اسنایدر
ترجمه بابک واحدی

از مقدمه کتاب:
تاریخ تکرار نمی‌شود، ولی راه را نشان می‌دهد. تاریخ می‌تواند بشناساند و می‌تواند هشدار دهد.
تاریخ قرن بیستم اروپا به ما می ‌آموزد که چطور ممکن است جوامع در هم بشکنند، دموکراسی‌ها سقوط کنند، اخلاقیات فرو بپاشد و مردمان عادی یکباره خودشان را اسلحه به‌دست بالای سر گورهای دسته‌جمعی بیابند. درک دلایل به وجود آمدن این شرایط برای امروز ما بسیار مفید خواهد بود.
... برای درک منابع ریشه‌ای استبداد و یافتن پاسخ‌های مناسب برای مقابله با آن در تاریخ نظر کنیم.

درس اول
♦️ ۱. در اطاعت پیش‌دستی نکنید

بیشتر قدرتی که در اختیار اقتدارگرایی قرار می گیرد داوطلبانه به آن داده شده است. در چنین زمانه‌ای افراد پیشاپیش به این فکر می‌کنند که حکومت سرکوبگرتر چه خواهد خواست و بعد بدون این که آن چیز از آن‌ها خواسته شده باشد، آن را در اختیار حکومت می گذارند. شهروندی که چنین رفتاری را در پیش گرفته است در واقع به قدرت می‌آموزد که با وی چه‌ها می تواند بکند.
🔹اطاعت پیش‌دستانه در آغاز کار به معنای پذیرش و یک‌رنگ شدن غیر ارادی با وضعیتی جدید است، بدون اینکه درباره‌اش فکر کنیم. شاید حاکمان از ابتدا ندانند که شهروندان حاضرند فلان ارزش یا بهمان اصل را فرو گذارند. شاید رژیمی جدید از ابتدای کار ابزار مستقیم نفوذ و تاثیرگذاری بر شهروندان را در اختیار نداشته باشد.
در سال ۱۹۳۸ پس از اینکه صدراعظم اتریش شکست از آلمان را پذیرفت، این اطاعت پیش‌دستانه اتریشی ها بود که سرنوشت یهودیان آن کشور را رقم زد. نازیهای اتریش یهودیان را دستگیر کردند و مجبورشان کردند خیابان‌ها را بسابند تا نمادهای اتریش مستقل از بین برود. نکته مهم این‌ که برخی از اتریشی‌هایی هم که طرفدار نازی‌ها نبودند با چهره‌ای به وجد آمده نظاره‌گر این صحنه‌ها بودند. نازی‌ها که صورت اموال یهودیان را داشتند، هرچه را توانستند، دزدیدند. و باز کسانی که نازی نبودند هم در این غارت و چپاول به آنان پیوستند!
استنلی میلگرام روانشناس دانشگاه ییل در پی این بود که نشان دهد نوعی شخصیت اقتدارگرای خاص دلیل این رفتار و جنایات آلمانی‌ها بوده است. اما چون نتوانست مجوز انجام آزمایش را در آلمان بگیرد، در سال ۱۹۶۱ آزمایش خود را در دانشگاه ییل اجرا کرد.
میلگرام به شرکت کنندگان آزمایش‌اش که بعضی دانشجویان دانشگاه ییل بودند، گفته بود که در یک آزمایش یادگیری هستند و به شرکت کنندگان دیگر شوک الکتریکی وارد می‌کنند. ... در همان حال که شرکت کنندگان آزمایش (به خیال‌شان) به شرکت‌کنندگان دیگر شوک الکتریکی وارد می‌کردند، صحنه‌ای دهشتناک را برابر چشمان خویش می دیدند. کسانی که این شرکت‌کنندگان نه می شناختند شان و نه کینه و نفرتی از آنها در دل داشتند، ظاهراً گرفتار درد شدیدی می شدند - چنان که مشت بر شیشه می کوبیدند و از دردی که در قلب‌شان می‌پیچید، ناله می‌کردند. با این همه بیشتر شرکت کنندگان از دستورات میلگرام پیروی می کردند و مدام (به خیال خود) شوک‌هایی با ولتاژ برق بیشتر به آنان وارد می‌کردند تا آن‌جا که دیگر قربانی به ظاهر جان می‌داد.
میلگرام پی برد که انسان‌ها به شدت پذیرای قواعد جدید یک وضعیت جدید هستند. آن‌ها به طرز غریبی حاضرند در راه اهداف جدیدی که یک مقام جدید پیش چشم‌شان گذاشته به انسان‌های دیگر آسیب بزنند و آن‌ها را بکشند. میلگرام می‌نویسد که «میزان اطاعتی که دیدم آن‌قدر زیاد بود که دیگر نیازی به اجرای این آزمایش در آلمان احساس نمی‌کردم».

#انقلاب_ایران
@designmanufacturing