هفت خط جام شراب
۱- جور
۲- بغداد
۳- بصره
۴- ازرق
۵- اشک
۶- کاسهگر
۷- فرودینه
در گذشته جامهایی به هفت خط وجود داشت که از بالا به پایین به این نامها خوانده میشدند،
ساقی برای هر کسی بنا بر گنجایش و توانش تا یکی از خطوط هفتگانه در جام شراب میریخت .
ادیب الممالک فراهانی نام این خطوط را در شعری آورده است :
هفت خط داشت جام جمشیدی
هریکی در صفا چو آیینه
جور و بغداد و بصره و ازرق
اشک و کاسهگر و فرودینه
شاهد شعری از دیوان شاعران برای هفت خط جام:
جور:
تازه مست جور کش را دور کن
می به ساغر تا به خط جور کن
عمان سامانی
بغداد:
چون جام گیری داد ده، می تا خط بغداد ده
بغداد ما را یاد ده سودای خوبان تازه کن
خاقانی
بصره:
می به شط بصره و بغداد ده
نی به خط بصره و بغداد ده
عمان سامانی
ازرق:
لعل در جام تا خط ازرق
شعله در چرخ اخضر اندازد
صائب تبریزی
اشک:
ز می پر کن مدامم را ز اشکت
که مستم میکنی از خط اشکت
عباس طائی
کاسه گر:
جام شراب را تا خط کاسه گر بنوش
باقی گذار دُردُ و فرودینه را برای من
عباس طائی
فرودینه یا دُرد:
که ته مانده شراب است و قدما تاثیر آن را چندین برابر میدانستند
جام را چون ساقی آوردی بدور
از فرودینه خطش تا خط جور
گردآوری : عباس طائی
@molavi_asar_o_afkar@ferdosesokhan