افسانه های بزرگ اقتصادی
تقلیل قیمتها فهمنشدنی است و ممکن است موجب رکودی مصیبتبار شود
| موری روتبارد
حافظه مردم کوتاه است. ما فراموش کردهایم که از ابتدای انقلاب صنعتی در میانه قرن هیجدهم تا آغاز جنگ جهانی دوم، قیمتها به طور کلی سال به سال پایین میآمد. این [پدیده] به خاطر افزایش تولید برآمده از بازار آزاد بود. هیچ رکودی وجود نداشت؛ چون هزینهها همراه با قیمتهای فروش پایین میآمد. معمولا نرخهای دستمزد ثابت میماند؛ در حالی که هزینه زندگی پایین میآمد؛ بنابراین دستمزهای «واقعی» یا استاندارد زندگی هر کس دائما رشد میکرد.
در نهایت تنها دفعاتی که قیمتها در طول آن دویست سال افزایش یافت، دوره جنگ (جنگ سال ۱۸۱۲، جنگ داخلی آمریکا و جنگ جهانی اول)، یعنی وقتی بود که دولتهای هراسان، عرضه پول را به شدت بالا بردند تا خرج جنگ را بدهند؛ آن قدر بالا که تولید نتواند آن را جبران کند.
ما میتوانیم ببینیم که چطور سرمایهداری مبتنی بر بازار آزاد علی رغم آنکه با تورم دولتی و بانک مرکزی فلج شده است، کار میکند اگر به آنچه طی همین سالهای اخیر در مورد قیمتهای کامپیوتر رخ داد نگاه کنیم، حتی یک کامپیوتر ساده میلیونها دلار قیمت داشت. حالا با یک موج فوقالعاده تولید که انقلاب میکروچیپها به همراه آورد، قیمتهای کامپیوتر هر آن، حتی در این لحظه که من دارم مینویسم در حال پایینتر آمدن است.
کارخانههای کامپیوتری با وجود پایین آمدن قیمتها موفق هستند؛ چون هزینههای آنها پایین آمده و میزان تولید افزایش یافته است. در حقیقت، این کاهش هزینهها و قیمتها آنها را توانا به بهرهبرداری از یک خصیصه بزرگ بازار؛ یعنی رشد پویای سرمایهداری مبتنی بر بازار آزاد کرده است. «تقلیل قیمتها» هیچ بلایی به سر این صنعت نیاورده است. همین مطلب در مورد دیگر صنایع با رشد بالا نیز درست است، صنایعی چون ماشینحسابهای الکترونیکی، پلاستیکها، دستگاههای تلویزیون و نوارهای ویدئویی. تقلیل قیمت نه تنها نشانه مصیبت نیست، بلکه علامت رشد اقتصادی پویا و سالم است.
مترجم: یاسر میرزایی
✅ @karkhone