✳️ تفاوت کاربرد « هست » و « است »
❇️ «هست» خود فعلی مستقل است، از مصدر «هستن»، به‌معنی «وجودداشتن» و بنابراین، به تنهایی قابل استفاده است. ولی «است» فقط رابطی در جملات اسنادی و اسناد دادن چیزی به چیزی دیگر را نشان می‌دهد. مثلاً می‌گوییم «خدا هست» یعنی «خدا وجود دارد» و این جمله كامل است. فعل و فاعل خود را دارد. اما اگر بگوییم «خدا است» عبارت ناقص به‌نظر می‌آید و این پرسش را به میان می‌كشد كه خدا چه چیزی است؟ یا در كجا است؟ این‌جا مثلاً باید گفت «خدا كریم است» یا «خدا با ما است».
از سوی دیگر، «هست» بر «وجود» چیزی دلالت می‌كند و «است» بر «چگونگی» آن. وقتی می‌گوییم «آب هست» یعنی این‌جا آب وجود دارد. اما وقتی می‌گوییم «آب سرد است» دیگر بحث از وجود آب نیست، از چگونگی آن است. اما این قضیه گاهی كمی پیچیده می‌شود، وقتی كه از عبارت، هم وجود چیزی را بتوان استنباط كرد و هم چگونگی آن را. به‌راستی كدام یك از این دو عبارت درست است؟ «آب در كوزه هست» یا «آب در كوزه است».
به‌واقع هر دو عبارت درست است، ولی هر یك در جای خود و معنای خود. در جمله «آب در كوزه هست» هدف این است كه وجود آب را روشن كنیم. گویا كسی صرف بودن یا نبودن آن را از ما پرسیده است و ما به این پرسش پاسخ می‌دهیم كه «در كوزه، آب هست؟» یعنی «آب وجود دارد؟» اما وقتی می‌گوییم «آب در كوزه است» به‌واقع موقعیت آب را روشن می‌كنیم و به این پرسش پاسخ می‌دهیم كه «آب در كجاست؟» گویا پرسش‌گر خود می‌داند كه آبی در كار هست. می‌خواهد بداند آن آب در كجاست. پس وجود و عدم در كار نیست، بلكه چگونگی یا موقعیت مهم است. این‌جاست كه «است» به كار می‌آید.
◀️ در گویش و حتی نگارش بعضی مردم، گاه چنین عبارتی می‌بینیم: «در خانه استم.» به‌راستی این درست است یا نه؟ این‌جا باید توضیح دهیم كه اگر تكیه اصلی بر «بودن» باشد، باید گفت «در خانه هستم» یعنی «خاطرجمع باش كه در خانه حضور دارم» اما اگر تكیه اصلی بر «خانه» باشد، یعنی صرفا بخواهیم موقعیت خود را بیان كنیم، باید گفت «در خانه‌ام» یعنی مثلا «در مغازه یا خیابان نیستم» اما این شكل دوم را در بعضی از مناطق، به‌صورت «خانه‌ام» نمی‌گویند، بلكه به‌صورت «خانه استم» بیان می‌كنند، چون شكل اول، در گویش محلی آن‌ها قابل‌بیان نیست.
❇️ محمد کاظم کاظمی
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
❇️ «هست» خود فعلی مستقل است، از مصدر «هستن»، به‌معنی «وجودداشتن» و بنابراین، به تنهایی قابل استفاده است. ولی «است» فقط رابطی در جملات اسنادی و اسناد دادن چیزی به چیزی دیگر را نشان می‌دهد. مثلاً می‌گوییم «خدا هست» یعنی «خدا وجود دارد» و این جمله كامل است. فعل و فاعل خود را دارد. اما اگر بگوییم «خدا است» عبارت ناقص به‌نظر می‌آید و این پرسش را به میان می‌كشد كه خدا چه چیزی است؟ یا در كجا است؟ این‌جا مثلاً باید گفت «خدا كریم است» یا «خدا با ما است».
از سوی دیگر، «هست» بر «وجود» چیزی دلالت می‌كند و «است» بر «چگونگی» آن. وقتی می‌گوییم «آب هست» یعنی این‌جا آب وجود دارد. اما وقتی می‌گوییم «آب سرد است» دیگر بحث از وجود آب نیست، از چگونگی آن است. اما این قضیه گاهی كمی پیچیده می‌شود، وقتی كه از عبارت، هم وجود چیزی را بتوان استنباط كرد و هم چگونگی آن را. به‌راستی كدام یك از این دو عبارت درست است؟ «آب در كوزه هست» یا «آب در كوزه است».
به‌واقع هر دو عبارت درست است، ولی هر یك در جای خود و معنای خود. در جمله «آب در كوزه هست» هدف این است كه وجود آب را روشن كنیم. گویا كسی صرف بودن یا نبودن آن را از ما پرسیده است و ما به این پرسش پاسخ می‌دهیم كه «در كوزه، آب هست؟» یعنی «آب وجود دارد؟» اما وقتی می‌گوییم «آب در كوزه است» به‌واقع موقعیت آب را روشن می‌كنیم و به این پرسش پاسخ می‌دهیم كه «آب در كجاست؟» گویا پرسش‌گر خود می‌داند كه آبی در كار هست. می‌خواهد بداند آن آب در كجاست. پس وجود و عدم در كار نیست، بلكه چگونگی یا موقعیت مهم است. این‌جاست كه «است» به كار می‌آید.
◀️ در گویش و حتی نگارش بعضی مردم، گاه چنین عبارتی می‌بینیم: «در خانه استم.» به‌راستی این درست است یا نه؟ این‌جا باید توضیح دهیم كه اگر تكیه اصلی بر «بودن» باشد، باید گفت «در خانه هستم» یعنی «خاطرجمع باش كه در خانه حضور دارم» اما اگر تكیه اصلی بر «خانه» باشد، یعنی صرفا بخواهیم موقعیت خود را بیان كنیم، باید گفت «در خانه‌ام» یعنی مثلا «در مغازه یا خیابان نیستم» اما این شكل دوم را در بعضی از مناطق، به‌صورت «خانه‌ام» نمی‌گویند، بلكه به‌صورت «خانه استم» بیان می‌كنند، چون شكل اول، در گویش محلی آن‌ها قابل‌بیان نیست.
❇️ محمد کاظم کاظمی
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
Comments
Be the first to add a comment
Log in to comment