به‌طور کلی ایده‌های نو، خلاقیت و ابتکار همواره ما را به نوعی آزادی رهنمون می‌سازند، جست و خیزی برای عبور از موانع و کنار گذاشتن محدودیت‌هاهستند. آزادی یک پیش نیاز برای ادامه‌ی رویکرد ظریف تجربه‌گرایی در علم است، بهمین دلیل اتحاد جماهیر شوروی نتوانست یک جامعه تمامیت خواه باقی بماند و همگام با آن در فناوری هم هماورد جهان نوین باشد. از سوی دیگر علم تجربی -یا بهتر است بگوییم آمیزه‌ای ظریف از شک‌گرایی و انعطاف پذیری و تهییج گوناگونی افکار و گفتمان- نوعی پیش‌نیاز برای تمرین پیوسته‌ی آزادی خواهی در یک اجتماع صنعتی و دارای فناوری‌های پیشرفته است.
همینکه شما پافشاری مذهب را بر این دیدگاه رایج که زمین مرکز عالم است، به پرسش گرفتید، دلیلی نمی‌ماند که ادعای مکرر و قاطع رهبران مذهبی را مبنی بر اینکه خداوند پادشاهان را برای فرمانروایی بر ما فرستاده است، بپذیرید. در قرن هفدهم به آسانی می‌توانستید انگلیسی‌ها و هیئت منصفه را در ایالات مستعمره به یک پیکار جنون آمیز بر سر این عمل پرهیزکارانه یا آن عمل کفر آمیز تحریک کنید. آنها حاضر می‌شدند مردم را تا سر حد مرگ بخاطر باورهایشان شکنجه کنند. اما در سال‌های پایانی قرن هفدهم به درستی این کار چندان اطمینانی نداشتند.
گفته‌ی دیگری از راسیتا (برگرفته از کتابش، به بار نشستن نظام جمهوری*، سال ۱۹۵۳):
تحت تاثیر جامعه‌ی آمریکایی، مسیحیت تا اندازه‌ای میانه‌رو و انسانی‌تر شده است -بردباری بیشتری در مجادله‌ی بین مذاهب از خود نشان می‌دهد، با گسترش نیک اندیشی و خردگرایی، سخاوتمندانه‌تر پیش می‌رود، با گسترش علم گرایش بیشتری به تجربه دارد، در شکل گیری مردم‌سالاری فردگراتر عمل می‌کند. مهمتر آنکه، به شکل روز افزون شمار بیشتری از مهاجرین، طبق اظهارات همراه با ناراحتیِ یکی از واعظین مذهبی، سکولارتر و شک‌گراتر می‌شوند.
حقوق شهروندی مذهب را از حکومت جدا می‌داند، بیشتر به این دلیل که بسیاری از مذهب‌ها غرق در جمود فکری هستند، پیروان هر یک متقاعد شده‌اند که حقایق به‌طور انحصاری نزد خودشان است و بنابراین حق خودشان می‌دانند که این حقایق را بر دیگران تحمیل کند. در بسیاری موارد هواخواهان و پیشوایان چنین ادیان تمامیت خواهی نمی توانند به هیچ روی، با دیگران به به توافق برسند و یا اینکه بپذیرند که حقیقت ممکن است نزد مکتب فکری رقیب باشد.
بنیان‌گذاران آزادی مدنی الگوی جامعه انگلستان در برابر چشمانشان بود، که در آن کفر و ارتداد نسبت به کلیسا و خیانت غیر مذهبی به ولی و حاکم کم و بیش تمایزناپذیر بود. بسیاری از مهاجرین نخستین از ترس آزار و شکنجه مذهبی به آمریکا گریخته بودند، هر چند که بسیاری از آنان هم با خرسندی تام در پی آن بودند که دیگران را مطابق باورهای خود شکنجه کنند. پایه‌گذاران جامعه ما دریافتند که نزدیکی میان حکومت و هر نوع مذهب پیکارجو، برای آزادی مرگبار خواهد شد -و برای مذهب هم زیان آور است. هوگو بلک* (در جایگاه بالاترین مقام قضایی و صدور رای در مورد واقعه انگل-ویتاله، ۱۹۶۲) اصلاحیه متمم اول قانون اساسی را چنین توصیف می‌کند:
نخستین و آشکارترین مقصود آن بر این باور استوار است که پیوند میان حاکمیت و مذهب، کارایی حکومت را از بین می‌برد و مذهب را هم دچار فرومایگی می‌کند. افزون بر آن، در اینجا هم تجزیه قوا صورت می‌گیرد. هر آیین و مسلکی، طبق آنچه والتر سویج لاندور* اشاره می‌کند، نوعی بررسی اخلاقی بر دیگر آیین‌ها اعمال می‌کند: «سلامت رقابت مذهبی به اندازه‌ی رقابت تجاری است» اما تاوان آن سنگین‌تر است: این رقابت یک مانع دست و پاگیر برای گروه‌های مذهبی قلمداد می‌شود که همگی می‌خواهند منافع جمعی را (طبق صلاحدید خودشان) مشخص کنند.
راسیتا چنین نتیجه‌گیری می‌کند:
آموزه‌های دو وجهی جدایی کلیسا از دولت و آزادی فردی جوهره‌ی اصلی دموکراسی ما هستند، اگر حتی آنها را بزرگترین هدیه‌ی آمریکا در آزاد ساختن انسان غربی ندانیم.
حال باید گفت این حقوق چه سودی دارند اگر بی‌استفاده بمانند -آزادی بیان هنگامی که کسی حکومت را به چالش نکشد، آزادی رسانه‌ها هنگامی که هیچ کس علاقه‌ای به پرسیدن سوالات چالش برانگیز ندارد، آزادی گردهمایی وقتی معترضی وجود نداشته باشد، حق رای همگانی وقتی فقط نیمی از افرادی که صلاحیت رای دادن دارند در رای گیری شرکت می‌کنند، جدایی کلیسا و دولت وقتی که مرز این جدایی پیوسته بازبینی نگردد. بی‌توجهی و بکار نبستن به مرور، آنها را به چیزی بیشتر از ابزار رای گیری تبدیل نمی‌کند، میهن پرستی ریاکارانه. حقوق شهروندی و آزادی: از آنها بهره گیرید یا آنها را از دست خواهید داد.
#جهان_در_تسخیر_اهریمن
نوشته #کارل_سیگن
ترجمه رضا شعبانی
همینکه شما پافشاری مذهب را بر این دیدگاه رایج که زمین مرکز عالم است، به پرسش گرفتید، دلیلی نمی‌ماند که ادعای مکرر و قاطع رهبران مذهبی را مبنی بر اینکه خداوند پادشاهان را برای فرمانروایی بر ما فرستاده است، بپذیرید. در قرن هفدهم به آسانی می‌توانستید انگلیسی‌ها و هیئت منصفه را در ایالات مستعمره به یک پیکار جنون آمیز بر سر این عمل پرهیزکارانه یا آن عمل کفر آمیز تحریک کنید. آنها حاضر می‌شدند مردم را تا سر حد مرگ بخاطر باورهایشان شکنجه کنند. اما در سال‌های پایانی قرن هفدهم به درستی این کار چندان اطمینانی نداشتند.
گفته‌ی دیگری از راسیتا (برگرفته از کتابش، به بار نشستن نظام جمهوری*، سال ۱۹۵۳):
تحت تاثیر جامعه‌ی آمریکایی، مسیحیت تا اندازه‌ای میانه‌رو و انسانی‌تر شده است -بردباری بیشتری در مجادله‌ی بین مذاهب از خود نشان می‌دهد، با گسترش نیک اندیشی و خردگرایی، سخاوتمندانه‌تر پیش می‌رود، با گسترش علم گرایش بیشتری به تجربه دارد، در شکل گیری مردم‌سالاری فردگراتر عمل می‌کند. مهمتر آنکه، به شکل روز افزون شمار بیشتری از مهاجرین، طبق اظهارات همراه با ناراحتیِ یکی از واعظین مذهبی، سکولارتر و شک‌گراتر می‌شوند.
حقوق شهروندی مذهب را از حکومت جدا می‌داند، بیشتر به این دلیل که بسیاری از مذهب‌ها غرق در جمود فکری هستند، پیروان هر یک متقاعد شده‌اند که حقایق به‌طور انحصاری نزد خودشان است و بنابراین حق خودشان می‌دانند که این حقایق را بر دیگران تحمیل کند. در بسیاری موارد هواخواهان و پیشوایان چنین ادیان تمامیت خواهی نمی توانند به هیچ روی، با دیگران به به توافق برسند و یا اینکه بپذیرند که حقیقت ممکن است نزد مکتب فکری رقیب باشد.
بنیان‌گذاران آزادی مدنی الگوی جامعه انگلستان در برابر چشمانشان بود، که در آن کفر و ارتداد نسبت به کلیسا و خیانت غیر مذهبی به ولی و حاکم کم و بیش تمایزناپذیر بود. بسیاری از مهاجرین نخستین از ترس آزار و شکنجه مذهبی به آمریکا گریخته بودند، هر چند که بسیاری از آنان هم با خرسندی تام در پی آن بودند که دیگران را مطابق باورهای خود شکنجه کنند. پایه‌گذاران جامعه ما دریافتند که نزدیکی میان حکومت و هر نوع مذهب پیکارجو، برای آزادی مرگبار خواهد شد -و برای مذهب هم زیان آور است. هوگو بلک* (در جایگاه بالاترین مقام قضایی و صدور رای در مورد واقعه انگل-ویتاله، ۱۹۶۲) اصلاحیه متمم اول قانون اساسی را چنین توصیف می‌کند:
نخستین و آشکارترین مقصود آن بر این باور استوار است که پیوند میان حاکمیت و مذهب، کارایی حکومت را از بین می‌برد و مذهب را هم دچار فرومایگی می‌کند. افزون بر آن، در اینجا هم تجزیه قوا صورت می‌گیرد. هر آیین و مسلکی، طبق آنچه والتر سویج لاندور* اشاره می‌کند، نوعی بررسی اخلاقی بر دیگر آیین‌ها اعمال می‌کند: «سلامت رقابت مذهبی به اندازه‌ی رقابت تجاری است» اما تاوان آن سنگین‌تر است: این رقابت یک مانع دست و پاگیر برای گروه‌های مذهبی قلمداد می‌شود که همگی می‌خواهند منافع جمعی را (طبق صلاحدید خودشان) مشخص کنند.
راسیتا چنین نتیجه‌گیری می‌کند:
آموزه‌های دو وجهی جدایی کلیسا از دولت و آزادی فردی جوهره‌ی اصلی دموکراسی ما هستند، اگر حتی آنها را بزرگترین هدیه‌ی آمریکا در آزاد ساختن انسان غربی ندانیم.
حال باید گفت این حقوق چه سودی دارند اگر بی‌استفاده بمانند -آزادی بیان هنگامی که کسی حکومت را به چالش نکشد، آزادی رسانه‌ها هنگامی که هیچ کس علاقه‌ای به پرسیدن سوالات چالش برانگیز ندارد، آزادی گردهمایی وقتی معترضی وجود نداشته باشد، حق رای همگانی وقتی فقط نیمی از افرادی که صلاحیت رای دادن دارند در رای گیری شرکت می‌کنند، جدایی کلیسا و دولت وقتی که مرز این جدایی پیوسته بازبینی نگردد. بی‌توجهی و بکار نبستن به مرور، آنها را به چیزی بیشتر از ابزار رای گیری تبدیل نمی‌کند، میهن پرستی ریاکارانه. حقوق شهروندی و آزادی: از آنها بهره گیرید یا آنها را از دست خواهید داد.
#جهان_در_تسخیر_اهریمن
نوشته #کارل_سیگن
ترجمه رضا شعبانی
Comments
Be the first to add a comment
Log in to comment