کتاب باید در زندگی ما دخالت کند.



خواندن لارنس و دشواری
ارجاعات



یکی از ویژگی‌های مهم مطالعاتی بر ادبیات کلاسیک
آمریکا گستردگی ارجاعات لارنس است. او در این مقالات به نویسندگان، شاعران،
رمان‌ها، شخصیت‌های داستانی، آثار فلسفی، تاریخی و مذهبی بسیاری اشاره می‌کند.
بخشی از این ارجاعات برای خواننده‌ی انگلیسی‌زبانِ زمانه‌ی لارنس بدیهی‌تر بوده،
اما برای خواننده‌ی امروز، و به‌خصوص خواننده‌ی فارسی‌زبان، ممکن است ناآشنا باشد.
بسیاری از این آثار هنوز به فارسی ترجمه نشده‌اند و
برخی دیگر نیز، حتی اگر ترجمه‌ای از آن‌ها وجود داشته باشد، به‌آسانی در دسترس
نیستند. از این رو خواننده‌ی فارسی‌زبان در طول کتاب بارها با نام نویسنده یا
شخصیتی مواجه خواهد شد که شناخت آن برای فهم دقیق‌تر جمله‌ی لارنس اهمیت دارد.
در این ترجمه، تصمیم گرفته‌ام این مسئله را با انبوهی
از پانویس‌ها و آخرنویس‌ها حل نکنم. دلیل آن روشن است: شرح دادن تمام این ارجاعات،
گذشته از افزایش چشمگیر حجم کتاب، در بسیاری موارد نیز مشکل اصلی را حل نمی‌کند.
لارنس گاهی تنها با ذکر نام یک شخصیت داستانی، مجموعه‌ای از ویژگی‌ها، روابط و
موقعیت‌های آن شخصیت را در ذهن خود احضار می‌کند؛ در چنین مواردی چند سطر توضیح
درباره‌ی آن شخصیت الزاماً برای درک معنای مورد نظر او کافی نیست. گاه برای فهم یک
اشاره، باید کل رمان یا دست‌کم خلاصه‌ای دقیق از آن را خواند.
بنابراین ترجیح من این بوده است که به جای آنکه کتاب
را با توضیحات طولانی و متعدد سنگین کنم، خواننده را به هوشواره
ارجاع بدهم؛ منبعی که زحمت اصلی گردآوری و فراهم کردن این اطلاعات را بر عهده
داشته است. خواننده‌ای که بخواهد مسیر ارجاعات لارنس را دنبال کند، می‌تواند از
این امکان استفاده کند و در صورت نیاز، خود به سراغ آثار اصلی برود.
متن اصلی کتاب نیز به‌صورت رایگان در دسترس علاقه‌مندان
به ادبیات و منتقدان است و می‌توان با مراجعه به آن، در مواردی که ترجمه یا توضیح
فارسی برای دریافت دقیق مفهوم کافی نیست، متن انگلیسی را نیز در کنار ترجمه قرار
داد. به گمان من این شیوه، به‌خصوص برای کتابی مانند این، امکان خواندن دقیق‌تری
فراهم می‌کند؛ چرا که هدف ترجمه نباید این باشد که همه‌چیز را از پیش برای خواننده
توضیح دهد، بلکه باید امکان کشف و ادامه‌ی مسیر را نیز برای او باقی بگذارد.
این کتاب، در نهایت، کتابی نیست که فقط درباره‌ی
ادبیات آمریکا باشد. لارنس از ادبیات آمریکا عبور می‌کند تا درباره‌ی انسان حرف
بزند؛ درباره‌ی آزادی، فردیت، قدرت، طبیعت، مذهب، عشق، میل و شکل زندگی انسان
مدرن. به همین دلیل است که با وجود فاصله‌ی زمانی و جغرافیایی بسیار، هنوز می‌توان
با او وارد گفت‌وگو شد.
لارنس در این کتاب به دنبال ادبیات آمریکا می‌رود؛
اما در نهایت، مثل همیشه، به دنبال انسان است.
در پایان، از آراز بارسقیان عزیز بسیار ممنونم که امکانات لازم را فراهم کرد تا این اثر با سرعت و دقت بیشتری به فارسی برگردانده شود.

Comments

Be the first to add a comment