مغالطهی دروغ در سخنان حاجیزاده دربارهی سقوط هواپیما
ع،ایماگر
شاید کسی انتظار نداشته باشد که دروغ هم جزو مغالطات باشد ولی مغالطهی دروغ (Lying Fallacy) یکی از رایجترین مغالطههاست که البتّه تشخیص آن از دروغِ ساده کمی دشوارتر است.
این مغالطه معمولاً جایی صورت میگیرد که راست و دروغ به هم آمیخته باشند. مثلاً گوینده پس از گفتن چند راست و جلب اعتماد مخاطب یک دروغ بگوید یا دروغ میان سخن راست پنهان باشد به گونهای که نتوان به سادگی آن را تشخیص داد.
سخنان امیرعلی حاجیزاده دربارهی نحوهی سقوط هواپیمای مسافربری اوکراین مثال خوبی است. اصل کلام او مبتنی بر یک اعتراف بود که حرف درستی است، یعنی نظام حاکم دست از پنهانکاری سهروزه برداشت و اعتراف به خطا کرد ولی لابهلای آن حرفهایی زد که با بررسی آن آشکار میشود بهرهای از واقعیّت ندارد.
حاجیزاده گفت:
«شرایط جنگی بود و امریکاییها گفته بودند که ۵۲ نقطه از تهران را میزنند، سامانهای که موشک را شلیک کرد به شبکه اضافه شد، به این سامانه اعلام شد که موشکهای کروز به طرف کشور شلیک شده است و هواپیماها در راهند. اوپراتور گفت که ما درخواست کردیم فضای کشور از پرواز غیرنظامی خالی شود ولی به آن ترتیب اثر داده نشد. هدفی روی رادار دیده میشود که کروز تشخیص داده میشود. او موظّف بوده که تماس بگیرد ولی نتوانسته است ارتباط بگیرد و ده ثانیه فرصت داشته که تصمیم بگیرد و تصمیم بدی میگیرد. من همان زمان به ستاد کل نیروهای مسلح اطلاع دادم. آنها مشغول بررسی شدند و پس از دو روز صبح جمعه نحوهی وقوع سانحه آشکار شد و خود ستاد کل آن را رسانهای کرد. نیروی مسلّح و سپاه قصد پنهانکاری نداشت ولی آنها که باید پروازها را لغو میکردند، نکردند و تصمیم عجولانهی یک فرد این واقعه را رقم زد.»
ابهامهای کلام حاجیزاده از این قرار است:
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/71938