داستان 40 نفر از آن ۵۳ نفری که اموال آنها مصادره شد و به باد رفت!

| ندا گنجی
شادی معرفتی


فرداي بهمن‌ماه 1357، زمانه در ایران به گونه‌ای دیگر رقم خورد. چند ‌ماه بعد از اشغال سفارت آمریکا، اندکی که از شور و التهاب روزهای اول انقلاب افتاد، روزگار احقاق حق‌های گرفته‌شده رسید. پول‌هایی که مردم آن را حق خود می‌دانستند و خیال می‌کردند در جیب پولدارترها جا مانده است.


در میان این پولدارترها اما همه‌جور آدمی بود، از دست‌های پینه‌بسته‌ احمد خیامی که در گاراژ و كارواش، شیشه ماشین‌ها را شسته بود تا پیکان را به خیابان‌های ایران بیاورد و این خدنگ نوستالژیک را تبدیل به خاطره جدانشدنی چندین نسل ایرانی کند؛ تا ثابت پاسال رانت‌خوار مشهور آن سال‌ها، و حتی حاج‌علی طرخانی که خود مبارز انقلاب بود و به دستور امام خمینی، مسوول رسیدگی به اموال دیگران شد؛ و در عوض جای خالی بسیاری از دانه‌درشت‌ها در این فهرست خالی است.

در چهارم دی‌ماه 1358 قانون «حفاظت و توسعه صنایع ایران» در دو ماده تصویب شد. بر اساس این قانون صنایع و معادن بزرگی که صاحبان آن از طریق روابط غیرقانونی با رژیم گذشته، استفاده نامشروع از امکانات و تضییع حقوق عمومی به ثروت‌های کلان دست یافته بودند، و برخی از آنها از کشور متواری بودند، به تملک دولت درآمد.

51 نفر مشمول بند ب این قانون شده بودند، که با اضافه شدن دو نام دیگر به فهرست، به 53 نفر مشهور شدند. 53 نفر که روزگاری بخش اعظمی از ثروت این سرزمین را در اختیار داشتند و امروز بعد از گذشت 34 سال، ردپای برخی از آنان را به سختی می‌توان لابه‌لای کتاب‌ها و خطوط روزنامه‌ها جست‌وجو کرد و از برخی از آنان جز نام، هیچ نجست. امروز خیلی از آنها در میان ما نیستند اما یادگار آنها به‌جا مانده. کارخانه‌هایی که همچنان چرخشان می‌چرخد و برندهایی که اگرچه خاموش شده‌اند اما نقش آنها هنوز در خاطره‌ها مانده است.

از میان 53‌نفری که آن روزها توفان انقلاب 57 با خود برد، توانستیم از 40 نفر خط و خبری پیدا کنیم. از 13 نفر اما هیچ خبری در دست نیست.

انتهای بخش اول.

✅ @karkhone

1 comment

بسياااااار عالي . ممنون از شما
در انتظار ادامه مطالب هستم