عاقبت ترامپیسم در دوران پساترامپ
مجید تفرشی
روزنامه ایران ۱۷ آبان ۱۳۹۹
با وجود جنجالهای فرسایشی کنونی بر سر شمارش آرا و انتخاب برنده انتخابات ریاست جمهوری امریکا، به نظر میرسد که بخت جو بایدن دموکرات برای ورود به کاخ سفید، به مراتب بیشتر از دونالد ترامپ، رئیس جمهوری کنونی است. با این همه به نظر نمیرسد که حتی با خروج احتمالی ترامپ از ریاست جمهوری، فرهنگ و آموزههای ترامپیسم با سپهر سیاسی و اجتماعی امریکا و جهان وداع کند. در جریان مبارزات انتخاباتی ریاست جمهوری امریکا، سوای روش و منش حامیان داخلی او، شاهد حمایتهای گروههای تندرویی از ترامپ بودیم که در ادعا شاید خود را پایبند موازین و اصول میخواندند، ولی در عمل پا به پای ترامپ در اخلاقستیزی به هر وسیلهای در جهت حفظ یا کسب قدرت پیش رفتند. در بین گروهها و اقشار ایرانی حامی ترامپ در خارج و داخل کشور، از جناحهای مختلف بعضاً دشمن، دستکم یک فصل مشترک و ویژگی یکسان وجود دارد: عزم رسیدن به هدف، تغییر ساختار کنونی حکومت در ایران و کسب قدرت به هر بهایی، با کمک هر کسی در هر کجای جهان و بیتوجه به عواقب و هزینههای فاجعه بار ملی و راهبردی این روش. از این رو عجیب نیست که گروههای ساختارشکن و ایرانستیز ایرانینما در خارج در حمایت بی دریغ از ترامپ با برخی دوستان، هواداران و مشاوران محمود احمدینژاد همرأی و همگام شدند.
نباید خیلی خوشبین بود که با شکست قطعی ترامپ و تثبیت نهایی پیروزی بایدن، ترامپیسم نیز به سرعت و سادگی از سپهر سیاسی امریکا و جهان غایب شود. این واقعیت که با وجود عقب ماندن در این انتخابات، تعداد آرای ترامپ در مجموع بیشتر از دوره قبل بوده، نشانگر دامنه و عمق حضور ترامپیسم است. البته که مشارکت بسیار بالای امریکاییها در این دوره از انتخابات میتواند دلیل اصلی این افزایش آرا، برای هر دو سو باشد، ولی این واقعیت، از اهمیت تعداد غیرقابل انکار حامیان ترامپ کم نمیکند. ترامپ نه تنها در امریکا، که در اروپا، کانادا، استرالیا و دیگر نقاط جهان همگرایانی دارد که بعضاً و فعلاً به صورت بالقوه، حتی از خود او هم خطرناکترند.
مسأله دیگر، تلاش هوشمندانه و هدفمند ترامپ و همکاران او طی چهار سال اخیر برای یارگیری و چینش همفکران خود در سطوح مختلف قوه قضائیه امریکا از قضات شهرستان و ایالت گرفته تا دادستانهای عالی کل کشور است. هیچ رئیس جمهوری در یک سده اخیر در امریکا در دور نخست ریاست جمهوری خود؛ اینگونه موازنه قضایی در کشور را به سود خود و آرای خود تغییر نداده است. این چینش تدریجی آنقدر وسیع و عمیق است که دستکم یک نسل طول خواهد کشید تا عرصه قضایی امریکا از ترامپگرایی و دیدگاه راست افراطی رهایی یابد. این مسائل البته سوای شهوت سیریناپذیر ترامپ برای حفظ قدرت به هر قیمتی و حتی بازگشت مجدد به قدرت در آینده، حتی در صورت مجبور شدن ترک کاخ سفید در 20 ژانویه 2021 است.
در روزهای اخیر حامیان و سخنگویان ترامپ به صراحت عنوان کردهاند که به فرض شکست و قبول شکست، او از هم اکنون آماده است تا برای شرکت در مبارزات انتخاباتی 2024 خود را آماده و نامزد کند. مواجهه و مقابله با ترامپیسم، فقط با مقابله سیاسی و مشارکت انتخاباتی به دست نمیآید. انحطاط فکری ترامپ و ترامپیسم در میان جوامع مختلف شرقی و غربی وجود دارد و منحصر به امریکا نیست. تلاش برای زوال انحطاط ترامپیسم نیازمند کار فرهنگی، فکری و اجتماعی مستمر و بهره بردن از تاریخ، درس تجربه و سیلی روزگار است. نباید بگذاریم انحطاط ترامپیسم از یاد نسلهای کنونی و بعدی برود.
#فرهیختگان، ندای آگاهی
ترامپ که نمادی از پوپولیسم در دنیای آرمانی لیبرال دموکراسی دنیای مدرن بود در جامعه کاملا سرمایه سالار و صنعتی ظهور کرد و امتحان شد.
براحتی پیمان های محیط زیست، اقتصادی، تجاری، سیاسی و فرهنگی را کنا. می نهاد و براحتی «دلم میخواهد» از او صادر میشد
لیبرال دموکراسی که برای جلوگیری از «من دلم میخواهد» ها در دنیای مدرن آزموده و موفق شده بو.، اینبار بدست آرای همان مردم گرفتار شده بود
و میرفت که در سایر جوامع در مقابل پوپولیسم ببازد
نمونه اش مقابله خیابانی دهها ماهه جنبشهای عامیانه فرانسه علیه حاکمیت ملی و مدرن بود. یا خروج انگلیس از اتحادیه اروپا...
ظاهرآ برای تنوع هم شده، نخبگان و مردم دنیای امروز مخصوصا در غرب، میخواستند به آشفتگی و رها شدگی سیاسی و نوعا نوستالژیک ازمنه سابق خود و فعل جهان سوم گریزی بزنند که زدند و در ظاهر سودهای متعددی در اقتصاد آمریکا در کوتاه مدت نصیبشان گردید و هنوز هم نصف آمریکا به ترامپیسم آری گفتند...
اما اقتصاد امری کوتاه مدت نبود و پایه های آن بر اعتبار جهانی محکم گردیده است و جامعه سرمایه سالار آن کشور این مهم را بهتر از عموم میداند.
مفهومی که حکومتهای غیرمدرن در جوامع جهان سوم از آن غافلند و شأنی برای آرای آزاد و دموکراسی و نهادهای دموکراتیک قائل نیستد
و چه خسرانی که از این ناحیه به آن ملل نمیزنند و بظاهر حاکمانی متول برای جوامعی نیازمند میگردند. بجای اینکه حاکمانی محبوب و بی نیاز برای جوامعی رشد یافته و آباد گردند
ترامپیسم انتخاب جوامعی است که راههای میان بر و غیر مسئولانه برای رشد غیر متعارف میجویند و علم و آگاهی و اعتبار و اعتماد را براحتی کنار میگذارند.
هرچند این شیوه راهی برای مدنیت و مدرنیته نیست، اما انتخابی آسان برای افراد و افکار یست که حصول مدنیت و مدرنیسم را بجای پروسه، پروژه می پندارند.
و در این پندار ای بسا بجای چهار سال، سالهای دراز گام بردارند
ترامپ اهل آمریکای دور و دراز است ولی ترامپیسم شیوه ای است آشنا برای افراد و افکار رشد نایافته! 💐
«قد تبین الرشد من الغی» از مسیر رشد، آگاهی و اقناع میگذرد تا سیطره جویی و آمرانگی.. 💐