⭕️ وعده توخالی دولت رئیسی؛ یک میلیون و ۸۵۰ هزار شغل تا پایان ۱۴۰۱
📌 اشتغال «غیر خودیها» در میان اولویتهای جمهوری اسلامی ایران نیست
♦️وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی دولت رئیسی میگوید، «برنامهریزی کردیم یک میلیون و ۸۵۰ هزار شغل تا پایان ۱۴۰۱ ایجاد شود.» (خبرگزاری مهر، ۷ آبان ۱۴۰۰) او در عین حال برای نقد دولت پیشین بدین نکته اشاره میکند که «شبکه بانکی سال گذشته ۱۸۰۰ هزار میلیارد تومان وام داده است که همگی اعلام کردند برای تولید بوده است و در برنامههای خود گفتند مجتمع مسکونی یا کارخانه میسازند، اما وام را گرفته و رفتهاند.» (همانجا) چه تضمینی وجود دارد که همین بلا بر سر وامهای دوران رئیسی نیاید؛ اگر وامی داده شود؟ این وامها را به چه کسانی میدهند؟
مهمترین سوال در این حوزه این است که آیا با وضعیتی که کشور دارد، وعده اشتغالزایی فوق قابل تحقق است؟ همه قرائن و شواهد میگویند، نه.
عوامل ایجاد اشتغال
این موضوع که ایجاد اشتغال نیاز به سرمایهگذاری داخلی (بخش خصوصی) یا خارجی، بودجههای عمرانی دولتی، و انتقال فنآوری دارد که آنها نیز به روابط خارجی عادی، تجارت آزاد و ثبات سیاسی و اقتصادی وابسته است، دیگر به دانش عمومی تبدیل شده است اما مقامات دولت رئیسی که همه فارغالتحصیلان موسسات قلابی مدرکساز (حوزوی در لباس دانشگاهی و دانشگاههای دبیرستان شده با گزینشها و بورسیههای دولتی) هستند و پیشینه آنها در نهادهای سرکوب است، بدین موضوع وقوف ندارند. برای روشن شدن تهی بودن وعده فوق، آمارها و اطلاعات مربوطه را در پنج قلمرو از قول مقامات و نهادها و سایتهای داخلی مرور میکنم.
سرمایهگذاری خارجی
در آمارهای سرمایهگذاری خارجی، باید به تفاوت میزانهای مصوب و میزانهای محقق شده توجه کرد. بسیاری از سرمایه گذاریهای مصوب تحقق نمییابند. دولت جمهوری اسلامی ایران هیچگاه آمار محقق شدهها را اعلام نمیکند. بنا به آمارهای سازمان سرمایهگذاری و کمکهای اقتصادی و فنی که مرجع رسمی سرمایهگذاری خارجی و اعلام آمار سرمایهگذاری خارجی در کشور است، میزان سرمایهگذاری خارجی در کشور در سالهای ۹۷ و ۹۸ به ترتیب ۲.۷ و ۱.۵ میلیارد دلار بوده است. (فارس ۱۶ خرداد ۱۴۰۰) رقم سال ۹۹ نیز اعلام نشده که با توجه به همهگیری کرونا، بهطور حتم پایینتر رفته است. اگر این ارقام درست باشند و سرمایهگذاری محقق شده را نشان دهند، باز رقمهای قابل توجهی برای ایجاد اشتغال نیستند. در بخشی از این سرمایهگذاریها (مانند سرمایهگذاری توسط دولت چین) سرمایهگذار از نیروی خود استفاده میکند که نقش چندانی در ایجاد اشتغال در کشور ندارد. با متوسط جهانی سرمایهگذاری ۲۰ تا ۱۰۰ هزار دلار برای ایجاد یک شغل، با ۱.۵ میلیارد دلار میتوان ۱۵ تا ۷۵ هزار شغل ایجاد کرد.
بودجه عمرانی
بودجههای عمرانی اگر واقعا صرف عمران شوند، مستقیم و غیرمستقیم اشتغالزا هستند. اما بودجه فعالیتهای عمرانی دولت در بودجه سالهای اخیر مرتبا کاهش یافته یا محقق نشده است. بودجه اختصاصی عمرانی در بودجه سال ۹۹ حدود ۶۹ هزار میلیارد تومان بود (حدود ۲.۵ میلیارد دلار) که برای کشوری به وسعت و ذخایر و نیازهای ایران نزدیک به صفر است. معطل ماندن حدود ۷۸ هزار پروژه (با نیاز مالی ۸۰۰ هزار میلیارد تومان) در ایران، نشان میدهد که این بودجه قابل توجه نبوده است. مشخص نیست چقدر از این میزان و چگونه مصرف شده است.
ادامه مطلب... 🖌 مجید محمدی