❇️ سخنی در ضرورت نهاد پادشاهی در ایران و خطر جمهوری


چه معتقد به
#نهاد_پادشاهی باشید و چه نباشید، یک نکته مشخص است:

جمهوری در #ایران، تجربه‌ای شکست‌خورده است. علاقه‌مندان به جمهوری، از این‌ جا به بعد - اگرچه از چندین دهه پیش - با اصرار خود بر این تجربه، دیگر صرفا به #پادشاهی دهن‌کجی نمی‎کنند؛ بلکه به ریشه‌ #ایران تیشه می‌زنند!

بهترین نمونه‌های جمهوری در دنیا - که فرانسه و آمریکا باشند - تقلیدی از سلطنت‌هایی که از آن برآمده بودند، هستند. آمریکا جمهوری #مشروطه خود را از روی مشروطه سلطنتی بریتانیا تقلید کرد (به مقالات فدرالیست مراجعه کنید). فرانسه نیز با موفقیت فاجعه‌آمیزی نهاد تاج‌وتختِ Crown خود را به State تبدیل کرد. آغاز این وضعیت را می‎توان مربوط به انقلاب فرانسه دانست؛ امّا پیش از آن، به‌تدریج از دوران لویی چهاردهم که می‌گفت «دولت منم» آغاز شده بود.

اما در #ایران چه شد؟

بهترین جمهوری‌خواه ایران، هنوز - با فاصله بسیار زیاد- #رضاشاه_کبیر است. هم‌ او بود که با توجه به حکمتی عملی - که با تجربیات فراوان او در ایران آمیخته بود - در منحط‌ترین روزگار سلطنت، پرونده جمهوری را به کناری نهاد و نهاد #پادشاهی را احیا کرد.

اما پنجاه و هفتی‎ها که از انقلاب فرانسه صرفا گسست ویرانگرانه‌اش را آموخته بودند، نه تنها نتوانستند در امتداد تاسیس مدرن رضاشاه قرار بگیرند؛ بلکه تنها پیوند آن‌ها، با وضع ارتجاع سابق و مرتجعان جهانی بود. از این‌ نظر جمهوری در ایران از خود هویت مستقلی نداشت؛ و دلیل روشنی در دست نبود که لزوم جمهوری را ایجاب کند. هویت جمهوری و هدف جمهوری‌طلبی، صرفا در «نفی سلطنت» خلاصه می‎شود. اما روح #شاه نیم قرن است که بر فراز ایران در پرواز است. تکلیف پادشاهی‌خواهان با این روح روشن است: می‌گویند باید به کالبد ایران بازگردد. امّا جمهوری‌طلبان خود را به خواب زده‌اند. فرصت برای ایشان بسیار تنگ است. چون این‌جا دیگر جدالی در انتخاب میان دو نوع نظام حکومتی نیست؛ بلکه بحث هستی و نیستی ایران مطرح است. جمهوری‌طلبی در این‌جا انتخاب متفاوتی بر حسب نوع سلیقه نیست؛ بلکه تحقّق جهل است!

بدون نهاد تاج‌وتخت، ایران یک Failed State خواهد بود!

🔹 برخی می‌گویند ماهیت بر فرم مقدم است. میگویند فرقی ندارد که جمهوری باشد یا پادشاهی؛ بلکه مهم این است که «دموکراسی» باشد. حال آن که فرم به اندازه ماهیت مهم است. در کشورهایی چون ایران، مدل و فرم پادشاهی با بافتار، فرهنگ، سیاست و تاریخ انطباق و هماهنگی بیشتری دارد تا جمهوری. زیبایی در فرم است.

🔹 اما پادشاهی در ایران، صرفا یک فرم نیست؛ بلکه محتوایی روحانی است که وجه اتّصال میان نهاد تاج‌وتخت (پادشاهی) را با کشور ایران روایت می‌کند. در ایران، هیچ چیزی خارج از این قالب محقق نخواهد شد!

➖➖➖
@PN_KFP

Comments

Be the first to add a comment