❇️ املای «این» و «آن»

ضمیرهای اشارهٔ «این» و «آن» که به‌ترتیب به نزدیک و دور اشاره می‌کنند، در صورتی که نقش دستوری مستقل داشته باشند، جدا از جزء یا کلمۀ پس از خود نوشته می‌شوند.
❌ آنروز، اینصورت، آنمرد، ایندو؛
✅ آن روز، این صورت، آن مرد، این دو.

🔴 استثناء: اگر «این» و «آن» به‌سان فرم های سازندۀ همه‌واژه‌ها ـ به‌صورت پیشوند و پسوند ـ به‌کار روند، یعنی نقش واژه‌ای داشته باشند، باید به واحدهای دیگر بپیوندند؛ به بیان دیگر، اگر ترکیب «این» و «آن» با واحد پیشین و پسینشان، کلمهٔ مستقل دستوری تشکیل دهند، باید متصل نوشته شوند؛ مانند چنین، چنان، چنانچه، همین، همان، آنچه، آنگاه، آنگه، وانگهی، بدین، بدان، همچنین، همچنان، آنی، اینان، آنان.

✴️ تبصرۀ یکم: «آنکه» و «اینکه» به هر دو گونهٔ متصل و منفصل نوشته می‌شوند؛

👈 متصل: اگر «آنکه» و «اینکه» قید توضیحی باشند، سرهم نوشته می‌شوند.

👈 منفصل ۱: اگر حرف «که» به‌معنای «شخص» باشد و «آن» و «این» معنای ضمیر اشاره داشته باشند: آن کسی که و این کسی که، در این صورت، جدا (با نیم‌فاصله) نوشته می‌شود؛ مانند آن‌که می‌آید، برادرم است.

👈 منفصل ۲: اگر «که» حرف ربط باشد و «آن» و «این» ضمیر اشاره باشند، چون هرکدام یک نوع دستوری جدا هستند، منفصل (با فاصلهٔ کامل) نوشته می‌شوند؛ مانند آن که گفتم خوب بود؟

✴️ تبصرۀ دوم: «آن‌ها» و «این‌ها» به هر دو گونهٔ متصل و منفصل نوشته می‌شوند و اعم از این هستند که «ها»ی جمع را سرهم یا جدا نوشته باشیم؛ یعنی می‌توانیم در سراسر متن «ها»ی جمع را منفصل و «اینها» و «آنها» را متصل بنویسیم یا برعکس؛ مهم این است که متن یک‌دست باشد.

✴️ تبصرۀ سوم: «آنجا» و «اینجا» نیز به هر دو گونهٔ سرهم و جدا نوشته می‌شوند؛

👈 متصل: اگر بسیط‌گونه باشند، باید سرهم نوشته شوند؛ مثلاً در اینجا باید نقشه‌ای چید.

👈 منفصل: اگر «جا» به‌معنای مکان باشد، باید جدا (با نیم‌فاصله) نوشته شود؛ مانند آن‌جا، جای اوست.

منابع:
۱. مجتبی مهدوی، کارگاه آموزش ویرایش.
۲. میرشمس‌الدین ادیب‌سلطانی، راهنمای آماده ساختن کتاب، ص۱۳۵_۱۳۶.
۳. احمد سمیعی گیلانی، نگارش و ویرایش، ص۲٠۸.

@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan