🏢اصلِ «امکانات محدود» در سیاست،پروژه های آرمانشهری را ناممکن می سازد!🏢
#انحطاط_کمونیستی
#کارل_مارکس
#زیگموند_فروید
ارزیابی دقیق از افق امکانات سیاسی تجویزهای سیاسی را به شدت تحت تاثیر قرار می دهد.مثال جالب در این مورد تقابل ایده های مارکس و فروید در زمینۀ امکان تشکیل جامعۀ بی طبقه است.برای مارکس نه تنها تشکیل چنین جامعه ای مقدور است بلکه اجتناب ناپذیر هم هست.به نظر مارکس علمِ او بری از انواع خطاها دربارۀ واقعیت است.او بورژوازی را در لفافۀ شیک و غیر احساسیِ «علمی بودن»متهم می کرد.اما از عمق اخلاق محوری و احساسات گرایی خود در غمخواری برای فرودستان بی خبر بود.در واقع در او،با توهم علمی بودنی سروکار داریم که گریبانگیر بسیاری از اهالی اندیشه در قرن نوزدهم بود.این توهم،فردِ مخالف را در جایگاه مجرمی که با علم و مسیر تاریخ مخالف است جلوه می دهد و پیشاپیش محکوم می داند و در او نوعی احساس گناه در همراه نشدن با فرودستان را نیز بر می انگیزد.شاید این بازی با احساسات در جذب هنرمندان به کمونیسم هم نقش تعیین کننده ایی داشته باشد.

مفروض مارکس این است که بشری داریم که قابلیت تشکیل جامعۀ بی تعارض،صلح آمیز ،آزاد و عادل دارد و در تاریخ دیر یا زود این پتانسیل را بالفعل خواهد کرد.

انسان
مختار است یا بر قطار تاریخ سوار شود یا در زیر چرخ های آن لِه شود.منگنه ایی که مارکس با آن به طور کاذب دیگران را در تنگنا قرار می دهد،این است که تنها شق عقلانی را همراهی با قطار معرفی میکند.قطاری که ریل گذاری و صفر تا صد آن محصول ایده آل های ذهنی آرمانشهری کارل مارکس است.پویاییِ این تاریخ برساخته و پیشبینی شده در قالب تفوق کارگران صنعتی(پرولتاریا)نه تنها مقاومت ناپذیر بلکه منطقی و انسانی و تنها راه آزادی بخشیِ واقعی است.
➖➖➖➖➖
🔅سیلی محکمی به گوشِ این خواب و خیالات یوتوپیایی را زیگموند فروید نواخت.

او تمام معادلات را به شکلی غیر از این ارزیابی می کند.در بینش او از سرشت آدمی،آرزوی مارکس برای تشکیل جامعۀ کمونیستی خیالپردازی بیهوده ای بیش نیست.

سرشت انسان به نوعیست که برآورده کردن این بینش آرمانی را ناممکن میکند.پیش از فروید نیز ایمانوئل کانت به درستی اشاره داشت که: «سرشت تلخ بشر هرگز میوه‌ای شیرین به بار نمی‌آورد».این نگرش کانت متکی به تجربه و تعقل فیلسوف بزرگ است و امروزه به راحتی قابل مشاهده است که« از طبع سركش بشر هیچ چیز صاف و بی‌غشی پدید نمی‌آید».

📍از دید فروید پرخاشگری که ریشه کن شدنی نیست،خودمداری و تملک طلبی و حرص و آز در سرشت آدمی اجازۀ تحقق چنین رویاهایی را نمی دهد.بنابراین در افق تجویزها عقلانی بودن و علمی بودن مارکس یکسره به باد می رود.اگر ارزیابی فروید از قابلیتهای انسان قرین موفقیت باشد،کوشش برای آفرینش جامعۀ کمونیستی آب در هاون کوبیدن است.انسان قطعن به این خواست نخواهد رسید و این کاری است غیر ممکن.

🔸تغییر اجباری سمتگیری تاریخ در مسیری که پندارگرایی ارائه می کند به وضوح نتایج مصیبت بار خواهد داشت.

🔅ارسطو
نیز پیش از میلاد مسیح عقاید افلاطون در مورد جامعۀ اشتراکی و متحد را با منطقی مشابه به نقد کشیده بود.ارسطو جامعۀ آرمانی افلاطون را امکانی حقیقتن غیر عملی می داند.ارسطو ،افلاطون را در اشتباه می دید همانطور که فروید به حق مارکس را.

نابسامانی های سیاسی جامعه نتیجۀ عدم کمونیسم،(مُرده ای که مارکس همچنان قصد زنده کردنش را داشت)نیست.زیرا همۀ اینها از نواقص ذاتی بشر و بدی سرشت او و غیر قابل اتکا بودن ترکۀ خمیدۀ صیرت آدمی است.
📄پس در نتیجه می بینیم افق امکانات در طرحِ نظریۀ سیاسی کارآمد بسیار مهم و کلیدی است و بی توجهی به آن به شکست پروژه می انجامد.

آرمانشهرها علت نابودی و ناممکنیِ خود را در نطفه ایی میبینند که در ذهنِ نظریه پرداز ساخته شده است.
یعنی شکستی محتوم در آغازگاه های خود و نه پس از تجربۀ عملی.
@cafe_andishe95

Comments

Be the first to add a comment