#نقد_و_نظر
🔰نظر بهراد موسوی(دانشجوی کارشناسی ارشد فلسفه علم) درباره سخنرانی "پیامبر اسلام؛ اقتدارگرا یا آزادی بخش"
🔸 من فکر میکنم که باید برای تغییر نگاه به خداوند و پیامبر به جنبه های رئالیستی و factual دین به عنوان یک پدیده اجتماعی و تاریخی نیز توجه جدی کرد. شما قبول دارید که دین با قدرت در نسبت وثیقی قرار دارد اما در پاسخ به این پرسش نرماتیو که قدرت چگونه باید فهمیده شود به زمینه تاریخی اجتماعی توجهی نمیکنید. البته تا جایی که من میفهمم شما رویکردی مشابه بسیاری از فیلسوفان تحلیلی در فلسفه اخلاق فلسفه سیاسی و فلسفه دین دارید. شما به نحو ضمنی معتقد به یک گپ میان فکت و نرم هستید. اگر این گپ میان فکت و نرم را در اینجا برداریم انسجام و عقلانیت دیدگاه ما بیشتر میشود.
🔹 اگر بخواهم دقیقتر صحبت کنم باید بگم خدای اسلام و پیامبرش بنا به دلایل سیاسی اجتماعی تاریخی برپایه مفاهیم مرکزی «امت» و «هویت» ظهور پیدا کرده است. اگر دقت کنیم نگاه عرفانی و صوفیانه به دین هم دقیقا متاثر از دلایل سیاسی و اجتماعی شکل گرفته است. به عنوان نمونه صحیفه سجادیه که مربوط به امام سجاد است در شرایطی متاثر از واقعه عاشورا و انشقاق در امت اسلامی و سرکوب شیعیان است. شیعیان در طول تاریخ به عنوان رافضی و خارج شده از امت اسلامی و یک اپوزوسیون شناخته میشدند و به همین علت نیز نگاه فردگرا و عاشقانه نسبت به خداوند در طول تاریخ اسلامی نقش حاشیه ای داشته است. اگر اسلام تاریخی شیعه میتواند مثالی برای اسلام آزادی بخش باشد( البته با تاکید بر نگاه عرفانی و نه فقهی الهیاتی) اسلام تاریخی تسنن که غلبه بیشتری داشته است نیز میتواند مثالی برای اسلام اقتدارگرا باشد. اینکه در قرآن ایاتی دال بر رحمانیت خداوند پیدا کنیم به ما این مجوز را نمیدهد که آیات اقتدار و عذاب و عتاب را در موقعیت فرعی قرار دهیم.
🔸 به نظرم شیعه از این جهت و البته جهات دیگر با مسیحیت شباهت های زیادی دارد.مسیحیت در شکل کلی خود آنگونه که در طول تاریخ فهمیده شده حول مفاهیم مرکزی «رستگاری» و «نجات» میباشد و لذا تم فردیت و رویکرد عاشقانه و عرفانی فردگرا در تاریخ آن پررنگ میباشد. از همین جهت من با برخورد یکسان شما با آموزه های بنیادین سه دین ابراهیمی همدل نیستم و فکر میکنم قضیه پیچیده تر و در ضمن contextual است. اینکه قرائت مدرن از اسلام با چالش های جدی در عمل رو به رو است به نظر می آید ناشی از تاریخ این دین است.
🔹 نهایتا به نظرم پرسش الهیاتی درباره خداوند و پیامبر یک پرسش تفسیری است. نهایتا سوال« خدا چیست؟» باید به سوال «خدا چگونه فهمیده میشود» تغییر پیدا کند و این بصیرت مهمی است که سروش به ما میدهد.
———————————
🎥 جهت دسترسی به ویدیوی این سخنرانی به لینک زیر مراجعه بفرمایید:
🌐 www.aparat.com/v/p3PSX
❗️ فلسفه علم شریف را در آپارات دنبال کنید.
—————————
🆔: @philsharif
🔰نظر بهراد موسوی(دانشجوی کارشناسی ارشد فلسفه علم) درباره سخنرانی "پیامبر اسلام؛ اقتدارگرا یا آزادی بخش"
🔸 من فکر میکنم که باید برای تغییر نگاه به خداوند و پیامبر به جنبه های رئالیستی و factual دین به عنوان یک پدیده اجتماعی و تاریخی نیز توجه جدی کرد. شما قبول دارید که دین با قدرت در نسبت وثیقی قرار دارد اما در پاسخ به این پرسش نرماتیو که قدرت چگونه باید فهمیده شود به زمینه تاریخی اجتماعی توجهی نمیکنید. البته تا جایی که من میفهمم شما رویکردی مشابه بسیاری از فیلسوفان تحلیلی در فلسفه اخلاق فلسفه سیاسی و فلسفه دین دارید. شما به نحو ضمنی معتقد به یک گپ میان فکت و نرم هستید. اگر این گپ میان فکت و نرم را در اینجا برداریم انسجام و عقلانیت دیدگاه ما بیشتر میشود.
🔹 اگر بخواهم دقیقتر صحبت کنم باید بگم خدای اسلام و پیامبرش بنا به دلایل سیاسی اجتماعی تاریخی برپایه مفاهیم مرکزی «امت» و «هویت» ظهور پیدا کرده است. اگر دقت کنیم نگاه عرفانی و صوفیانه به دین هم دقیقا متاثر از دلایل سیاسی و اجتماعی شکل گرفته است. به عنوان نمونه صحیفه سجادیه که مربوط به امام سجاد است در شرایطی متاثر از واقعه عاشورا و انشقاق در امت اسلامی و سرکوب شیعیان است. شیعیان در طول تاریخ به عنوان رافضی و خارج شده از امت اسلامی و یک اپوزوسیون شناخته میشدند و به همین علت نیز نگاه فردگرا و عاشقانه نسبت به خداوند در طول تاریخ اسلامی نقش حاشیه ای داشته است. اگر اسلام تاریخی شیعه میتواند مثالی برای اسلام آزادی بخش باشد( البته با تاکید بر نگاه عرفانی و نه فقهی الهیاتی) اسلام تاریخی تسنن که غلبه بیشتری داشته است نیز میتواند مثالی برای اسلام اقتدارگرا باشد. اینکه در قرآن ایاتی دال بر رحمانیت خداوند پیدا کنیم به ما این مجوز را نمیدهد که آیات اقتدار و عذاب و عتاب را در موقعیت فرعی قرار دهیم.
🔸 به نظرم شیعه از این جهت و البته جهات دیگر با مسیحیت شباهت های زیادی دارد.مسیحیت در شکل کلی خود آنگونه که در طول تاریخ فهمیده شده حول مفاهیم مرکزی «رستگاری» و «نجات» میباشد و لذا تم فردیت و رویکرد عاشقانه و عرفانی فردگرا در تاریخ آن پررنگ میباشد. از همین جهت من با برخورد یکسان شما با آموزه های بنیادین سه دین ابراهیمی همدل نیستم و فکر میکنم قضیه پیچیده تر و در ضمن contextual است. اینکه قرائت مدرن از اسلام با چالش های جدی در عمل رو به رو است به نظر می آید ناشی از تاریخ این دین است.
🔹 نهایتا به نظرم پرسش الهیاتی درباره خداوند و پیامبر یک پرسش تفسیری است. نهایتا سوال« خدا چیست؟» باید به سوال «خدا چگونه فهمیده میشود» تغییر پیدا کند و این بصیرت مهمی است که سروش به ما میدهد.
———————————
🎥 جهت دسترسی به ویدیوی این سخنرانی به لینک زیر مراجعه بفرمایید:
🌐 www.aparat.com/v/p3PSX
❗️ فلسفه علم شریف را در آپارات دنبال کنید.
—————————
🆔: @philsharif
Comments
Be the first to add a comment
Log in to comment