"اثر برجام" و "اثر ترامپ"

در نمودار بالا میزان اوراق خزانه حکام حجاز (بخوانید وام عرب ها به امریکا و تزریق پترودلار در اقتصاد آنها) تا سال ۲۰۱۶ نشان داده شده است؛ کاهش چشمگیری تا حدود ۹۰ میلیارد دلار نشان می دهد؛ دلیل ان را احتمالا می توان توافق برجام و سیاست خروج از خاورمیانه دانست. (اثر برجام).

اما در پایینی می توان دید پس از دولت ترامپ با توجه به تغییر سیاست امریکا در خاورمیانه افزایش سریع آن تا حد ۱۷۷ میلیارد دلار کنونی را شاهدیم (اثر ترامپ) و برای دیگر اعراب نیز روند متفاوت نیست؛ شاید بتوان جز مسائل ایدئولوژیک بخش مهمی از به سرانجام نرسیدن توافق های ایران با یانکی ها را در چنین فضایی جستجو کرد. کشورهایی که به هم سود نرسانند؛ روابط عادی پایدار هم نخواهند داشت. شیرینی خوران های دیپلماتیک البته بد نیست؛ ولی پترودلار و بده بستان های اقتصادی هم بخش مهمی از قضیه است، والله اعلم.

کانال راهبرد/امیرحسین خالقی
@RahbordChannel