ویژگی های شایستگی تفکر جامع، تفکرِ تصفیه کنندهی احساسات و عواطف و هیجانات
1️⃣تفکرِ به همهی جوانب اندیشنده
🔹اولاً باید تفکری باشد، به همهی جوانب اندیشنده، تفکری که همه جوانب یک امر را نگاه کند، نه فقط یک جنبه. هر شی مادی را که در نظر بگیرید، تصویرهایی که از این شی دارید تحت تاثیر دو عامل هستند. مثلاً جعبهای را در نظر بگیرید اختلافهایی در تصاویری که هر کدام از شما از این جعبه دارید، وجود دارد که به دو علت است: یکی اینکه خود این جعبه شش وجه متفاوت دارد و تصویر شما بستگی به این دارد که شما کدام وجه را می بینید. بحث دیگر این است که ممکن است همه به یک وجه نگاه میکنیم ولی با زوایا و مسافتهای مختلف. به اولی میگویند جنبههای یک چیز (aspect)که این به خود مُدرَک بستگی دارد. اما دومی به مُدرِک ربط دارد، به شما که نگاه میکنید، به این میگویند: پرسپکتیو (perspective). پس تصاویری که از این جعبه وجود دارد بسته به تکثر جنبههای خود جعبه و بسته به تکثر زوایا و مسافتهای مختلف، متعدد میشود. تفکر باید هم اسپکت (aspect) و هم پرسپکتیوهای (perspective) مختلف را در نظر بگیرد. تفکری، تفکر درست است، که هم جنبه های مختلف را ببیند و یک چیز را خلاصه نکند در یک جنبه، و هم در نظر بگیرد؛ کسان مختلفی که ازپرسپکتیوهای مختلف نگاه می کنند هر کدام شان چه چشماندازی دارند، و حاصل دیدهای مختلف را عرضه بکند.
🔹این در مورد یک شی مادی است حالا می خواهم بگویم یک رویداد هم همینطور است، مثلاً قهر کردن دو دوست، اختلاف دو شریک ... هرکدام از اینها هم خودش جنبههای مختلفی دارد و هم ما میتوانیم از منظرهای مختلف به آن نگاه کنیم. تفکر، درست بودنش به جامعیتش است یعنی هم بتواند همهی جنبهها را در نظر بگیرد از خودِ رویداد، و هم اینکه همهی چشم اندازها را بتواند با هم جمع بکند. و بعد میرسیم به این که حالا باید با این رویداد چه بکنیم. احساسات و عواطف این ویژگی را فاقدند. فقط به یک جنبه نگاه میکنند و فقط هم از یک چشم انداز خاص.
2️⃣سعه صدر
🔹ویژگی دوم این است که: این تفکر سعه صدر دارد. تفکر پروندهی هیچ مسالهای را مختومه نمیکند. در تفکر کفایت مذاکرات وجود ندارد، متفکر کسی است که سینهاش نسبت به هر سخن نویی گشوده است. چون همیشه یک متفکر احتمال میدهد کس دیگری از جنبهی دیگری به این رویداد نگاه کرده باشد، یا از نظرگاه دیگری به این رویداد نگاه کرده باشد. بنابراین متفکر کسی است که هیچ وقت نمیگوید این مشکل حل شد، میگوید: در باب حل این مشکل بهترین چیزی که فعلاً به آن رسیدهایم، این راه حل است. متفکر کسی است که بگوید سخنان من صحتش ad hoc است به زبان لاتین، یعنی استعجالی است، یعنی تا اطلاع ثانوی، چه در مسائل نظری چه در مشکلات عملی، بگوید فعلاً بهترین راه حل این است. احساسات و عواطف این باز بودن را ندارد، دلش میسوزد و پول را میدهد دیگر به چیزی نمیاندیشد. تفکر با این دو ویژگی است، که باید احساسات و عواطف ما را تصفیه کند تا بتوانیم بر اساسش کار اخلاقی درست انجام دهیم.
✅برگرفته از یاداشت های مصطفی ملکیان
https://t.me/ExecutiveManagement