🔘 گفت و گویی درباره رابطه علم و نقد

حتی مستحکم‌ترین اصل منطقی، یعنی اصل عدم تناقض نیز چیزی بیش از گمانهای برساخته آدمیان نیست و همچون هر گمانه دیگری، می تواند نقد شود. وجود منطقهای پاراکاسیستنت که در آنها اصل عدم تناقض کنار گذاشته می شود، به معنای آن است که این اصل فاقد «بداهت» است. در عین حال، اینکه تکاپو های مختلف نظری برای بی اعتبار کردن اصل عدم تناقض موفقیت آمیز نبوده است، حکایت از این دارد که گمانه ای که دراین باره برساخته ایم، تاکنون از محک نقد، سربلند بیرون آمده و 《تقویت》 شده است. از اینجا می توانیم گمانه زنانه نتیجه بگیریم که مدلی که درباره اصل عدم تناقض ارائه داده ایم، در مسیر صواب قرار دارد. فراموش نکنیم که هر آنچه در عالم انسانی یافت شود، ناگزیر محدودیتهای این عالم را به خود می گیرد، هرچند خود، در اصل بی نقص و فاقد محدودیت باشد. ما درباره هر جنبه ای از جنبه های متنوع واقعیت، تنها به کمک مدل هایی که از واقعیت و جنبه موردنظر) بر می سازیم، می توانیم در حیطه عمومی دادوستد معرفتی انجام دهیم و این مدل ها همگی نشان دهنده محدودیت های ما هستند. اینکه معرفت ما یکسره محصول گمانه زنی های ما و مدل هایی است که از واقعیت بر می سازیم، نه تنها کوچکترین خدشه ای به تکاپوهای معرفتی ما وارد نمی کند، بلکه سلاحی قدرتمند در اختیارمان قرار می دهد که به کمک آن از گسترش شکهای مطلق در امان می مانیم و با استواری در راه دستیابی به روایتی حقیقی از واقعیت گام برداریم.
🔘 صفحه‌ی: ۲۵

🔘 گره‌گشایی به شیوه فیلسوفان و مهندسان

🔘 مجموعه مقالاتی در باب علم و تکنولوژی و سیاست‌گذاری

🔘 #علی‌پایا

🔘 #طرح_نقد و پژوهشکده مطالعات فرهنگی و اجتماعی

@PhilosophyCafe ♨️