نقش زنان در مدیریت آب در ایران و دیگر کشورها
در بررسی ﻗﺎﺑﻠﻴﺖﻫﺎی ﻣﺸﺎرﻛﺖ زﻧﺎن در ﻣﻨﺎﺑﻊ آب، به نمونه‌هایی در اﻳﺮان و ﺟﻬﺎن می توان اشاره کرد. در ایران از زﻣﺎنﻫﺎی ﺑﺴﻴﺎر ﻗﺪﻳﻢ زﻧﺎن در تعاونیﻫﺎی زﻧﺎﻧﻪ (واره و ﺷﺮواره) ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ داﺷﺘﻨﺪ و ﺑﻪ اموراتی ﭼﻮن داﻣﺪاری و ﺗﻮﻟﻴﺪات لبنی میﭘﺮداﺧﺘﻨﺪ.
ﺑﺮ اﺳﺎس اﻃﻼﻋﺎت ﺑﺪﺳﺖ آﻣﺪه در ﺳﺎل 1335 ﺣﺪود 400 ﻫﺰار واره در اﻳﺮان وﺟﻮد داﺷﺖ ﻛﻪ ﻧﺰدﻳک ﺑﻪ دو ﻣﻴﻠﻴﻮن زن در آن ﻋﻀﻮﻳﺖ داﺷﺘﻨﺪ. از سوی دیگر در ﻛﺸﻮر ﺗﺮﻛﻴﻪ، زﻧﺎن در ﺗﺸﻜﻴﻼتی ﻏﻴﺮدولتی ﺳﺎزﻣﺎندهیﺷﺪه و در زﻣﻴﻨﻪ آﺑﻴﺎری ﻣﺰارع، ﺑﻬﺮهﺑﺮداری و ﻧﮕﻬﺪاری ﺷﺒﻜﻪ آﺑﻴﺎری ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ میﻛﻨﻨﺪ. در ﻣﺎﻟﻮی ﻧﻴﺰ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻛﻤﻴﺘﻪﻫﺎی آب و مسئوﻟﻴﺖ ﺗﻌﻤﻴﺮ و ﻧﮕﻬﺪاری ﺳﺎﻣﺎﻧﻪ آﺑﺮﺳﺎنی و ﺟﻤﻊآوری وﺟﻮه ﺑﺮ ﻋﻬﺪه زﻧﺎن اﺳﺖ.
در ﻣﺎﻟﺰی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻛﻤﻴﺘﻪﻫﺎی آب را زﻧﺎن ﺑﺮ ﻋﻬﺪه ﮔﺮﻓﺘﻪاﻧﺪ. اﻳﻦ ﻛﻤﻴﺘﻪﻫﺎ ﻣﺴﺌﻮﻟﻴﺖ ﺗﻌﻤﻴﺮ و ﻧﮕﻬﺪاری ﺳﺎﻣﺎﻧﻪ آﺑﺮﺳﺎنی و ﺟﻤﻊآوری وجوه را ﻋﻬﺪه دارﻧﺪ. در ﭼﻴﻦ ﻣﺸﺎرﻛﺖ ﻧﻬﺎدی زﻧﺎن در ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ آب ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻣﺸﺎرﻛﺖ در ﺳﺎزﻣﺎنﻫﺎ و اﻧﺠﻤﻦﻫﺎی ﺣﻔﻆ ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺖ اﺳﺖ.
اﻃﻼﻋﺎت ﻣﻮردی در ﻛﺎﺳﺘﺎرﻳﻜﺎ، ﭘﺎﻧﺎﻣﺎ و ﺑﺮزﻳﻞ ﺣﺎکی از آن اﺳﺖ ﻛﻪ 37 در ﺻﺪ از ﺳﻄﻮح ﺑﺎﻻی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب در اﺧﺘﻴﺎر زﻧﺎن اﺳﺖ.
در ﻫﻨﺪ نیز زﻧﺎن در ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب و ﺑﺮﻧﺎﻣﻪﻫﺎی ﺗﻮﺳﻌﻪای ﻧﻘﺶ مهمی دارﻧﺪ. چنان که در یکی از اﻧﺠﻤﻦﻫﺎی ﻣﺼﺮفﻛﻨﻨﺪه آب ﻛﺸﺎورزی ﻫﻨﺪ 67 درﺻﺪ اﻋﻀﺎی ﻋﺎدی و ﺗﻤﺎم اﻋﻀﺎی ﻛﻤﻴﺘﻪ اﺟﺮایی زن ﻫﺴﺘﻨﺪ.
موسسه کشاورزی جی‌کی در ﺑﻨﮕﻼدش، زﻧﺎن را در ﺑﺮﻧﺎﻣﻪﻫﺎی آﺑﻴﺎری ﺧﻮد ﻣﺸﺎرﻛﺖ داده و ﺑﻪ اﻳﻦ ﻧﺘﻴﺠﻪ رﺳﻴﺪه ﻛﻪ آﻧﺎن ﺗﻮاﻧﺎیی و ﻋﻼﻗﻪ زﻳﺎدی در ﻣﺪﻳﺮیت ﺷﺒﻜﻪ و اﻧﺠﺎم عملیات آﺑﻴﺎری دارﻧﺪ و اﻳﻦ ﻣﺸﺎرﻛﺖ ﺑﺎﻋﺚ ﺗﻘﻮﻳﺖ اﻋﺘﻤﺎد ﺑﻪ ﻧﻔﺲ آﻧﻬﺎ و ﻛﺎﻫﺶ وابستگی ﺑﻪ ﻣﺮدان ﺷﺪه اﺳﺖ.
در ﻛﺸﻮرﻫﺎی آﻣﺮﻳﻜﺎی ﻻﺗﻴﻦ نیز ﻣﺸﺎرﻛﺖ ﮔﺴﺘﺮده و ﻧﻬﺎدی زﻧﺎن در ﺗاﻣﻴﻦ آب ﺑﻬﺪاشتی ﺑﺮای ﺧﺎﻧﻮارﻫﺎ در ﻣﻨﺎﻃﻖ ﻓﻘﻴﺮ ﻧﺸﻴﻦﺷﻬﺮی در دﻫﻪ 1980 ﺳﺒﺐ ﻛﺴﺐ تجربیات مهمی در زﻣﻴﻨﻪ ﺑﺴﻴﺞ و ﻣﺸﺎرﻛﺖ ﺟﻮاﻣﻊ محلی در ﺣﻞ و ﻓﺼﻞ اﻣﻮر ﺷﺪه اﺳﺖ.
در ﻣﻮرﻳﺘﺎنی ﺗﻌﺎونیﻫﺎیی ﺑﺎ ﻋﻀﻮﻳﺖ زﻧﺎن در ﺳﺎل 1997 ﺷﻜﻞ ﮔﺮﻓﺖ ﻛﻪ ﺗﻮاﻧﺴﺘﻨﺪ ﻣﺼﺮف آب ﺧﺎنگی را ﺗﺎ 40 درﺻﺪ و ﻫﺰﻳﻨﻪﻫﺎی آب را ﺗﺎ یک ﺳﻮم ﻛﺎﻫﺶ دﻫﻨﺪ.
بر این اساس در حالی که رﺷﺪ ﭼﺸﻢﮔﻴﺮ ﺟﻤﻌﻴﺖ، ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺷﻬﺮنشینی و اﻓﺰاﻳﺶ ﺗﻮﻟﻴﺪ ﻣﻮاد ﻏﺬایی و کشاورزی سبب بهرهﺑﺮداری بیشتر از ﻣﻨﺎﺑﻊ آب و ﻛﺎﻫﺶ ﻛﻴﻔﻴﺖ آب ﺷﺪه، ﺑﻪ ﻧﻈﺮ می‌رﺳﺪ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ آب ﺗﻨﻬﺎ راه ﺣﻞ اصلی ﺑﺮای ﺣﻞ و ﻓﺼﻞ ﻣﺴﺎﻳﻞ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺑﺎﺷﺪ. اﻣﺎ اﻳﻦ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ رﻫﻴﺎﻓﺖﻫﺎی ﻣﺪﻳﺮیتی ﻛﻪ ﺣﺪود یک دﻫﻪ ﺑﻪ ﻃﻮر ﺟﺪی در ﻛﺎﻧﻮن ﺗﻮﺟﻬﺎت اﻏﻠﺐ ﻛﺸﻮرﻫﺎ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ ﻫﻨﮕﺎمی میﺗﻮاﻧﺪ ﻛﺎرﺳﺎز ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﺑﺎ ﻧﮕﺮش ﺟﺎﻣﻊﮔﺮا ﭘﺎﻳﻪرﻳﺰی ﺷﻮد و ﻣﺪﻋﺎی آن ﺗﺠﺮﺑﻪ ﺳﺎﻳﺮ ﻛﺸﻮرﻫﺎﺳﺖ ﻛﻪ ﻧﺸﺎن داده ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻣﺼﺮف آب ﺑﺪون ﻣﺸﺎرﻛﺖ ﻣﺮدم و ﺑﻪ وﻳﮋه زﻧﺎن، ﺗﻨﻬﺎ ﻧﺘﺎیجی ﻣﺤﺪود و مقطعی دارد./ پیام ما
🆔 @RuralWomenIssues 👩🌾
در بررسی ﻗﺎﺑﻠﻴﺖﻫﺎی ﻣﺸﺎرﻛﺖ زﻧﺎن در ﻣﻨﺎﺑﻊ آب، به نمونه‌هایی در اﻳﺮان و ﺟﻬﺎن می توان اشاره کرد. در ایران از زﻣﺎنﻫﺎی ﺑﺴﻴﺎر ﻗﺪﻳﻢ زﻧﺎن در تعاونیﻫﺎی زﻧﺎﻧﻪ (واره و ﺷﺮواره) ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ داﺷﺘﻨﺪ و ﺑﻪ اموراتی ﭼﻮن داﻣﺪاری و ﺗﻮﻟﻴﺪات لبنی میﭘﺮداﺧﺘﻨﺪ.
ﺑﺮ اﺳﺎس اﻃﻼﻋﺎت ﺑﺪﺳﺖ آﻣﺪه در ﺳﺎل 1335 ﺣﺪود 400 ﻫﺰار واره در اﻳﺮان وﺟﻮد داﺷﺖ ﻛﻪ ﻧﺰدﻳک ﺑﻪ دو ﻣﻴﻠﻴﻮن زن در آن ﻋﻀﻮﻳﺖ داﺷﺘﻨﺪ. از سوی دیگر در ﻛﺸﻮر ﺗﺮﻛﻴﻪ، زﻧﺎن در ﺗﺸﻜﻴﻼتی ﻏﻴﺮدولتی ﺳﺎزﻣﺎندهیﺷﺪه و در زﻣﻴﻨﻪ آﺑﻴﺎری ﻣﺰارع، ﺑﻬﺮهﺑﺮداری و ﻧﮕﻬﺪاری ﺷﺒﻜﻪ آﺑﻴﺎری ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ میﻛﻨﻨﺪ. در ﻣﺎﻟﻮی ﻧﻴﺰ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻛﻤﻴﺘﻪﻫﺎی آب و مسئوﻟﻴﺖ ﺗﻌﻤﻴﺮ و ﻧﮕﻬﺪاری ﺳﺎﻣﺎﻧﻪ آﺑﺮﺳﺎنی و ﺟﻤﻊآوری وﺟﻮه ﺑﺮ ﻋﻬﺪه زﻧﺎن اﺳﺖ.
در ﻣﺎﻟﺰی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻛﻤﻴﺘﻪﻫﺎی آب را زﻧﺎن ﺑﺮ ﻋﻬﺪه ﮔﺮﻓﺘﻪاﻧﺪ. اﻳﻦ ﻛﻤﻴﺘﻪﻫﺎ ﻣﺴﺌﻮﻟﻴﺖ ﺗﻌﻤﻴﺮ و ﻧﮕﻬﺪاری ﺳﺎﻣﺎﻧﻪ آﺑﺮﺳﺎنی و ﺟﻤﻊآوری وجوه را ﻋﻬﺪه دارﻧﺪ. در ﭼﻴﻦ ﻣﺸﺎرﻛﺖ ﻧﻬﺎدی زﻧﺎن در ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ آب ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻣﺸﺎرﻛﺖ در ﺳﺎزﻣﺎنﻫﺎ و اﻧﺠﻤﻦﻫﺎی ﺣﻔﻆ ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺖ اﺳﺖ.
اﻃﻼﻋﺎت ﻣﻮردی در ﻛﺎﺳﺘﺎرﻳﻜﺎ، ﭘﺎﻧﺎﻣﺎ و ﺑﺮزﻳﻞ ﺣﺎکی از آن اﺳﺖ ﻛﻪ 37 در ﺻﺪ از ﺳﻄﻮح ﺑﺎﻻی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب در اﺧﺘﻴﺎر زﻧﺎن اﺳﺖ.
در ﻫﻨﺪ نیز زﻧﺎن در ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب و ﺑﺮﻧﺎﻣﻪﻫﺎی ﺗﻮﺳﻌﻪای ﻧﻘﺶ مهمی دارﻧﺪ. چنان که در یکی از اﻧﺠﻤﻦﻫﺎی ﻣﺼﺮفﻛﻨﻨﺪه آب ﻛﺸﺎورزی ﻫﻨﺪ 67 درﺻﺪ اﻋﻀﺎی ﻋﺎدی و ﺗﻤﺎم اﻋﻀﺎی ﻛﻤﻴﺘﻪ اﺟﺮایی زن ﻫﺴﺘﻨﺪ.
موسسه کشاورزی جی‌کی در ﺑﻨﮕﻼدش، زﻧﺎن را در ﺑﺮﻧﺎﻣﻪﻫﺎی آﺑﻴﺎری ﺧﻮد ﻣﺸﺎرﻛﺖ داده و ﺑﻪ اﻳﻦ ﻧﺘﻴﺠﻪ رﺳﻴﺪه ﻛﻪ آﻧﺎن ﺗﻮاﻧﺎیی و ﻋﻼﻗﻪ زﻳﺎدی در ﻣﺪﻳﺮیت ﺷﺒﻜﻪ و اﻧﺠﺎم عملیات آﺑﻴﺎری دارﻧﺪ و اﻳﻦ ﻣﺸﺎرﻛﺖ ﺑﺎﻋﺚ ﺗﻘﻮﻳﺖ اﻋﺘﻤﺎد ﺑﻪ ﻧﻔﺲ آﻧﻬﺎ و ﻛﺎﻫﺶ وابستگی ﺑﻪ ﻣﺮدان ﺷﺪه اﺳﺖ.
در ﻛﺸﻮرﻫﺎی آﻣﺮﻳﻜﺎی ﻻﺗﻴﻦ نیز ﻣﺸﺎرﻛﺖ ﮔﺴﺘﺮده و ﻧﻬﺎدی زﻧﺎن در ﺗاﻣﻴﻦ آب ﺑﻬﺪاشتی ﺑﺮای ﺧﺎﻧﻮارﻫﺎ در ﻣﻨﺎﻃﻖ ﻓﻘﻴﺮ ﻧﺸﻴﻦﺷﻬﺮی در دﻫﻪ 1980 ﺳﺒﺐ ﻛﺴﺐ تجربیات مهمی در زﻣﻴﻨﻪ ﺑﺴﻴﺞ و ﻣﺸﺎرﻛﺖ ﺟﻮاﻣﻊ محلی در ﺣﻞ و ﻓﺼﻞ اﻣﻮر ﺷﺪه اﺳﺖ.
در ﻣﻮرﻳﺘﺎنی ﺗﻌﺎونیﻫﺎیی ﺑﺎ ﻋﻀﻮﻳﺖ زﻧﺎن در ﺳﺎل 1997 ﺷﻜﻞ ﮔﺮﻓﺖ ﻛﻪ ﺗﻮاﻧﺴﺘﻨﺪ ﻣﺼﺮف آب ﺧﺎنگی را ﺗﺎ 40 درﺻﺪ و ﻫﺰﻳﻨﻪﻫﺎی آب را ﺗﺎ یک ﺳﻮم ﻛﺎﻫﺶ دﻫﻨﺪ.
بر این اساس در حالی که رﺷﺪ ﭼﺸﻢﮔﻴﺮ ﺟﻤﻌﻴﺖ، ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺷﻬﺮنشینی و اﻓﺰاﻳﺶ ﺗﻮﻟﻴﺪ ﻣﻮاد ﻏﺬایی و کشاورزی سبب بهرهﺑﺮداری بیشتر از ﻣﻨﺎﺑﻊ آب و ﻛﺎﻫﺶ ﻛﻴﻔﻴﺖ آب ﺷﺪه، ﺑﻪ ﻧﻈﺮ می‌رﺳﺪ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ آب ﺗﻨﻬﺎ راه ﺣﻞ اصلی ﺑﺮای ﺣﻞ و ﻓﺼﻞ ﻣﺴﺎﻳﻞ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺑﺎﺷﺪ. اﻣﺎ اﻳﻦ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ رﻫﻴﺎﻓﺖﻫﺎی ﻣﺪﻳﺮیتی ﻛﻪ ﺣﺪود یک دﻫﻪ ﺑﻪ ﻃﻮر ﺟﺪی در ﻛﺎﻧﻮن ﺗﻮﺟﻬﺎت اﻏﻠﺐ ﻛﺸﻮرﻫﺎ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ ﻫﻨﮕﺎمی میﺗﻮاﻧﺪ ﻛﺎرﺳﺎز ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﺑﺎ ﻧﮕﺮش ﺟﺎﻣﻊﮔﺮا ﭘﺎﻳﻪرﻳﺰی ﺷﻮد و ﻣﺪﻋﺎی آن ﺗﺠﺮﺑﻪ ﺳﺎﻳﺮ ﻛﺸﻮرﻫﺎﺳﺖ ﻛﻪ ﻧﺸﺎن داده ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻣﺼﺮف آب ﺑﺪون ﻣﺸﺎرﻛﺖ ﻣﺮدم و ﺑﻪ وﻳﮋه زﻧﺎن، ﺗﻨﻬﺎ ﻧﺘﺎیجی ﻣﺤﺪود و مقطعی دارد./ پیام ما
🆔 @RuralWomenIssues 👩🌾
Comments
Be the first to add a comment
Log in to comment