امروز همه‌چیز سیاسی است، حتی لباس پوشیدن
گفت‌وگو با جعفر پناهی، کارگردان فیلم «یک حادثه ساده»
📌 گفت‌وگو: میشائل ملینار – روزنامه L’Humanité ( ۳۰ سپتامبر ۲۰۲۵)
فیلم یک حادثه ساده، تازه‌ترین ساخته جعفر پناهی، در جشنواره کن ۲۰۲۵ نخل طلا را دریافت کرد. این فیلم داستان یک زندانی سابق است که شکنجه‌گر احتمالی خود را بازمی‌شناسد. او در پی انتقام است، اما تردید درباره هویت واقعی این فرد، مسیرش را پیچیده می‌کند. پناهی در این اثر بار دیگر با زبانی استعاری و پرقدرت، تحولات جامعه ایران را بازتاب داده است. به همین مناسبت، روزنامه اومانیته با او گفت‌وگو کرده است.
⸻
❓ تجربه زندان چه تأثیری بر فیلمسازی شما گذاشت؟
جعفر پناهی: من همیشه خودم را یک فیلمساز با نگاه اجتماعی می‌دانسته‌ام. اما گذراندن هفت ماه زندان تجربه‌ای بود که همه چیز را برایم تغییر داد. در زندان با شکنندگی انسان مواجه می‌شوی، با امیدی که در بدترین شرایط هم زنده می‌ماند، و با رنجی که فراموش نمی‌شود. این تجربه باعث شد که فیلم‌هایم بیش از گذشته حامل پرسش‌های انسانی و سیاسی باشند.
⸻
❓ در فیلم تازه‌تان، قهرمان داستان به دنبال انتقام است، اما همزمان دچار تردید می‌شود. چرا چنین انتخابی کردید؟
پناهی: به‌نظرم زندگی واقعی همین است؛ هیچ‌چیز سیاه و سفید نیست. انسانی که رنج کشیده حق دارد عدالت بخواهد، اما آیا این عدالت لزوماً از مسیر انتقام می‌گذرد؟ من می‌خواستم این تردید را نشان بدهم. قهرمان من در عین خشم، با پرسشی اخلاقی روبه‌رو می‌شود: آیا واقعاً حق دارد دوباره چرخه خشونت را بازتولید کند؟
⸻
❓ شما گفته‌اید «امروز همه‌چیز سیاسی است، حتی لباس پوشیدن». منظورتان چیست؟
پناهی: در جامعه‌ای که کنترل و محدودیت شدید وجود دارد، کوچک‌ترین رفتار فردی می‌تواند معنای سیاسی پیدا کند. انتخاب یک رنگ لباس، نوع آرایش مو یا حتی راه رفتن در خیابان، می‌تواند تبدیل به نشانه‌ای سیاسی شود. این همان چیزی است که من می‌خواهم در سینما ثبت کنم: اینکه مردم در جزئی‌ترین انتخاب‌های زندگی روزمره‌شان هم با سیاست درگیر می‌شوند.
⸻
❓ بسیاری از فیلم‌های شما به‌طور مخفیانه ساخته می‌شوند. این برای شما چه معنایی دارد؟
پناهی: فیلم ساختن در شرایط ممنوعیت خودش یک نوع مقاومت است. هر بار که دوربین را روشن می‌کنم، حتی اگر امکانات حداقلی داشته باشم، در واقع دارم علیه فراموشی و سکوت ایستادگی می‌کنم. برای من، سینما تنها هنر نیست، بلکه سندی است از وجود ما، از مقاومت ما.
⸻
❓ دریافت نخل طلا چه جایگاهی برای شما دارد؟
پناهی: خوشحالم که با این جایزه به جمع برندگان «سه‌گانه بزرگ» پیوسته‌ام: شیر طلای ونیز، خرس طلای برلین و حالا نخل طلای کن. اما این افتخار را فقط به نام خودم نمی‌دانم. این جایزه را تقدیم می‌کنم به همه هنرمندانی که در سخت‌ترین شرایط، همچنان دست از کار نمی‌کشند. جوایز ارزشمندند، اما بیش از هر چیز نشان می‌دهند که هنر همیشه راهی برای بروز پیدا می‌کند، حتی در تاریک‌ترین زمان‌ها.
⸻
❓ به نظر شما وظیفه امروز سینما چیست؟
پناهی: سینما باید حقیقت زیست مردم را نشان دهد. باید لحظاتی را ثبت کند که شاید در ظاهر ساده و کوچک باشند، اما در واقع نماینده یک جامعه‌اند. برای من، فیلمسازی یعنی دادن صدا به کسانی که صدایشان شنیده نمی‌شود.
#انقلاب_ایران
@designmanufacturing
گفت‌وگو با جعفر پناهی، کارگردان فیلم «یک حادثه ساده»
📌 گفت‌وگو: میشائل ملینار – روزنامه L’Humanité ( ۳۰ سپتامبر ۲۰۲۵)
فیلم یک حادثه ساده، تازه‌ترین ساخته جعفر پناهی، در جشنواره کن ۲۰۲۵ نخل طلا را دریافت کرد. این فیلم داستان یک زندانی سابق است که شکنجه‌گر احتمالی خود را بازمی‌شناسد. او در پی انتقام است، اما تردید درباره هویت واقعی این فرد، مسیرش را پیچیده می‌کند. پناهی در این اثر بار دیگر با زبانی استعاری و پرقدرت، تحولات جامعه ایران را بازتاب داده است. به همین مناسبت، روزنامه اومانیته با او گفت‌وگو کرده است.
⸻
❓ تجربه زندان چه تأثیری بر فیلمسازی شما گذاشت؟
جعفر پناهی: من همیشه خودم را یک فیلمساز با نگاه اجتماعی می‌دانسته‌ام. اما گذراندن هفت ماه زندان تجربه‌ای بود که همه چیز را برایم تغییر داد. در زندان با شکنندگی انسان مواجه می‌شوی، با امیدی که در بدترین شرایط هم زنده می‌ماند، و با رنجی که فراموش نمی‌شود. این تجربه باعث شد که فیلم‌هایم بیش از گذشته حامل پرسش‌های انسانی و سیاسی باشند.
⸻
❓ در فیلم تازه‌تان، قهرمان داستان به دنبال انتقام است، اما همزمان دچار تردید می‌شود. چرا چنین انتخابی کردید؟
پناهی: به‌نظرم زندگی واقعی همین است؛ هیچ‌چیز سیاه و سفید نیست. انسانی که رنج کشیده حق دارد عدالت بخواهد، اما آیا این عدالت لزوماً از مسیر انتقام می‌گذرد؟ من می‌خواستم این تردید را نشان بدهم. قهرمان من در عین خشم، با پرسشی اخلاقی روبه‌رو می‌شود: آیا واقعاً حق دارد دوباره چرخه خشونت را بازتولید کند؟
⸻
❓ شما گفته‌اید «امروز همه‌چیز سیاسی است، حتی لباس پوشیدن». منظورتان چیست؟
پناهی: در جامعه‌ای که کنترل و محدودیت شدید وجود دارد، کوچک‌ترین رفتار فردی می‌تواند معنای سیاسی پیدا کند. انتخاب یک رنگ لباس، نوع آرایش مو یا حتی راه رفتن در خیابان، می‌تواند تبدیل به نشانه‌ای سیاسی شود. این همان چیزی است که من می‌خواهم در سینما ثبت کنم: اینکه مردم در جزئی‌ترین انتخاب‌های زندگی روزمره‌شان هم با سیاست درگیر می‌شوند.
⸻
❓ بسیاری از فیلم‌های شما به‌طور مخفیانه ساخته می‌شوند. این برای شما چه معنایی دارد؟
پناهی: فیلم ساختن در شرایط ممنوعیت خودش یک نوع مقاومت است. هر بار که دوربین را روشن می‌کنم، حتی اگر امکانات حداقلی داشته باشم، در واقع دارم علیه فراموشی و سکوت ایستادگی می‌کنم. برای من، سینما تنها هنر نیست، بلکه سندی است از وجود ما، از مقاومت ما.
⸻
❓ دریافت نخل طلا چه جایگاهی برای شما دارد؟
پناهی: خوشحالم که با این جایزه به جمع برندگان «سه‌گانه بزرگ» پیوسته‌ام: شیر طلای ونیز، خرس طلای برلین و حالا نخل طلای کن. اما این افتخار را فقط به نام خودم نمی‌دانم. این جایزه را تقدیم می‌کنم به همه هنرمندانی که در سخت‌ترین شرایط، همچنان دست از کار نمی‌کشند. جوایز ارزشمندند، اما بیش از هر چیز نشان می‌دهند که هنر همیشه راهی برای بروز پیدا می‌کند، حتی در تاریک‌ترین زمان‌ها.
⸻
❓ به نظر شما وظیفه امروز سینما چیست؟
پناهی: سینما باید حقیقت زیست مردم را نشان دهد. باید لحظاتی را ثبت کند که شاید در ظاهر ساده و کوچک باشند، اما در واقع نماینده یک جامعه‌اند. برای من، فیلمسازی یعنی دادن صدا به کسانی که صدایشان شنیده نمی‌شود.
#انقلاب_ایران
@designmanufacturing
Comments
Be the first to add a comment
Log in to comment